सप्तमश्च ध्रुवे बद्धो वायुर्नाम्ना परावहः ३८.
सातवा वारा ध्रुवाला जोडलेला असून त्याचे नाव परावह आहे.
यं समासाद्य वेगेन दिशामंतं प्रपेदिरे ३८.
जो वारा लागल्यावर, वेगाने सर्व दिशांच्या टोकांपर्यंत पोहोचता येते.
एवमेते दितेः पुत्राः सप्तसप्त व्यवस्थिताः ३८.
अशा प्रकारे, दितीचे हे पुत्र सात-सात गटात विभागलेले आहेत.
ध्रुवादूर्ध्वमसूर्यं चाप्यनक्षत्रमतारकम् ३८.
ध्रुवाच्या वरती, सूर्याच्या पलीकडे, जिथे तारे किंवा ग्रह नाहीत असे स्थान आहे.
इत्यूर्ध्वं ते समाख्यांतं पातालान्यथ मे श्रृणु॥ ३८.
अशी ही वरची क्षेत्रे सांगितली, आता माझ्याकडून पाताळांची माहिती ऐक.
सहस्रसप्तत्युच्छ्राये पातालानि परस्परम् ३९.
सत्तर हजार उंचीची पाताळे एकमेकाखाली मांडलेली आहेत.
तलातलं च सुतलं पातालं चापि सप्तमम् ३९.
तलातल, सुतल आणि सातवे पाताळ हे आहेत.
भूमयो यत्र कौरव्य वरप्रासादशोभिताः ३९.
कौरव्य, तिथे सुंदर राजवाड्यांनी सजलेली भूमी आहे.
स्वर्लोकादपि रम्याणि दृष्टानि बहुशो मया ३९.
मी तिथे देवांच्या लोकापेक्षाही रम्य अशी अनेक स्थाने पाहिली आहेत.
दैत्यदानवकन्याभिर्महारूपाभिरन्विते ३९.
ती स्थाने दैत्य आणि दानवांच्या सुंदर कन्यांनी भरलेली आहेत.
यत्र नोष्णं न वा शीतं न वर्षं दुःखमेव च ३९.
तिथे ना उष्णता, ना थंडी, ना पाऊस, ना काही दुःख आहे.
पाताले सप्तमे चास्ति लिंगं श्रीहाटकेश्वरम् ३९.
सातव्या पाताळात श्रीहाटकेश्वर नावाचे लिंग आहे.
हाटकस्य तु लिंगस्य प्रासादो योजनायुतः ३९.
हाटकाच्या त्या लिंगाचा प्रासाद दहा हजार योजनांचा आहे.
तच्चार्यंति तल्लिंगं नानानागेन्द्रसत्तमाः ३९.
तेथे उत्तम नागराज त्या लिंगाची पूजा करतात.
पापिनो येषु पात्यंते ताञ्छृणुष्व महामते ३९.
महामती, या पाताळात जे पापी टाकले जातात त्यांची माहिती ऐक.
रौरवः शूकरो रोधस्तालो विशसनस्तथा ३९.
रौरव, शूकर, रोध, ताल आणि विशसन ही त्यातील काही स्थाने आहेत.
रुधिरांधो वैतरणी कृमिशः कृमिभोजनः ३९.
रक्ताने आंधळ्या झालेल्या वैतरणी नदीत असंख्य किडे असतात आणि तिथे माणूस किड्यांना भक्ष्य होतो.
तथा पूयवहः पापो वह्निज्वालोऽप्यधःशिराः ३९.
पापी माणसाला पूयाच्या प्रवाहात किंवा जळत्या आगीत डोकं खाली करून फेकलं जातं.
श्वभोजनो विसूचिश्चाप्यवीचिश्च तथाऽपरः ३९.
कुठे कुत्र्यांनी खाल्लं जातं, कुठे सुईने छळ केला जातो, तर कुठे अवीचि नावाच्या नरकात टाकलं जातं.
सुरापः सूकरं याति तालं मिथ्याम नुष्यहा ३९.
दारू पिणारा डुक्कर होतो; खोटं बोलणारा किंवा माणूस मारणारा ताल नावाच्या नरकात जातो.
गुरूणामवमंता यचो महाज्वाले निपात्यते ३९.
गुरुंचा अपमान करणाऱ्याला मोठ्या ज्वाळांनी पेटलेल्या आगीत टाकलं जातं.
कृमिभक्ष्ये देवद्वेष्टा कृमिशे तु दुरिष्टकृत् ३९.
देवतांचा द्वेष करणाऱ्याला किडे खातात; वाईट कर्म करणाऱ्यालाही किड्यांमध्ये टाकलं जातं.
मिथ्याजीवविरोधी विशसने कूटशस्त्रकृत् ३९.
खोट्या मार्गाने उपजीविका करणारा किंवा बनावट शस्त्र बनवणारा यातना देणाऱ्या ठिकाणी फेकला जातो.
मार्ज्जारकुक्कुटश्वानपक्षिपोष्टा प्रयाति च ३९.
जो मांजरे, कोंबड्या, कुत्रे किंवा पक्षी पाळतो, तोही तिथेच जातो.
नक्षत्ररंगजीवी च याति वैतरणीं नरः ३९.
जो माणूस नक्षत्रांवरून भविष्य सांगून उपजीविका करतो, तो वैतरणी नदीत जातो.
असिपत्रवनं याति वृक्षच्छेदी वृथैव यत् ३९.
जो कारण नसताना झाडे तोडतो, तो असिपत्र नावाच्या तलवारीच्या पानांच्या जंगलात जातो.
परस्त्रीं च परान्नं च गच्छन्संदंशमेति च ३९.
जो दुसऱ्याच्या बायकोकडे जातो किंवा दुसऱ्याचं अन्न खातो, त्याला लोखंडी कात्रीच्या यातना भोगाव्या लागतात.
शरीरमदमत्ताश्च यांति चैते श्वभोजनम् ३९.
शरीराचा गर्व करणारेही शेवटी कुत्र्यांनी खाल्ले जाणाऱ्या नरकात जातात.
इत्येवमादिभिः पापैरशास्त्रौघस्य सेवनैः ३९.
अशा प्रकारच्या पापांमध्ये आणि शास्त्रविरुद्ध वागण्यात गुंतल्यामुळे,
तस्माद्य इच्छेदेतेभ्यो विमोक्षं बुद्धिमान्नरः ३९.
म्हणून जो कोणी या सगळ्यांपासून मुक्त व्हायचं इच्छितो, त्याने सुज्ञ असावं.