तदीयपूर्तधर्मस्य चिह्नेन न यदंकितम् ७.
त्याच्या पुण्यकर्मांची खूण नसलेली एकही गोष्ट नव्हती.
भूपालोऽसौ ददौ दानमासहस्राद्धनार्थिनाम् ७.
त्या राजाने गरजूंना हजारो वेळा दान दिले.
ताड्यते तत्पुरे प्रातः कार्यमेकादशीव्रतम् ७.
त्याच्या नगरात दर सकाळी एकादशीचे व्रत पाळले जात असे.
स्वरणैरास्तृता दर्भैर्द्व्यंगुलोत्सेधिता मही ७.
सोनेरी कुशांनी, दोन बोटे उंच, भूमी आच्छादलेली होती.
शक्या गणयितुं प्राज्ञैस्तदीयं सुकृतं न तु ७.
शहाणे लोकसुद्धा त्याची सर्व पुण्यकर्मे मोजू शकत नव्हते.
धाम प्रजापतेः प्राप्तो विमानेन कुरूद्वह ७.
कुरुवंशातील श्रेष्ठा, तो विमानातून प्रजापतीच्या धामाला पोहोचला.
अथ कल्पशतस्यांते व्यतीते तं महीपतिम् ७.
मग शंभर कल्पे संपल्यानंतर त्या राजाचा काळ पूर्ण झाला.
इंद्रद्युम्न द्रुतं गच्छ धरापृष्ठं नृपोत्तम ७.
इंद्रद्युम्ना, राजांमध्ये श्रेष्ठ, त्वरेने पृथ्वीवर जा.
कस्माद्ब्रह्मन्नितो भूमौ मां प्रेषयसि सम्प्रति ७.
ब्राह्मण, तुम्ही मला इथून पृथ्वीवर का पाठवत आहात?
न पुण्यं केवलं राजन्गुप्तं स्वर्गस्य साधकम् ७.
राजा, फक्त लपवलेले पुण्य स्वर्ग मिळवून देत नाही.
तव कीर्तिसमुच्छेदः सांप्रतं वसुधातले ७.
आता तुझी कीर्ती पृथ्वीवरून नाहीशी होत आहे.
यदि वांछा महीपाल मम धामनि संस्थितौ॥ ७.
राजा, जर तुला माझ्या धामातच राहायचे असेल—
मदीयं सुकृतं ब्रह्मन्कथं भूमौ भवेदिति ७.
हे ब्रह्मन्, माझे पुण्य पृथ्वीवर कसे फळाला येईल?
बलवानेष भूपाल कालः कलयति स्वयम्॥ ७.
राजा, काळ हा खूप बलवान आहे आणि तो आपल्या इच्छेनुसारच वागत असतो.
ब्रह्मांडान्यपि मां चैव गणना का भवादृशाम् ७.
ब्रह्मांडं आणि मी सुद्धा—तुमच्यासारख्या लोकांसाठी यात काय मोजमाप आहे?
यत्कीर्तिमात्मनो व्यक्तिं नीत्वाभ्येहि पुनर्दिवम् ७.
आपली कीर्ती प्रकट करून, पुन्हा स्वर्गात परत जा.
पश्यतिस्म तथात्मानं महीतलमुपागतम् ७.
त्याने असं पाहिलं की तो स्वतः पृथ्वीवर आला आहे.
नगरं स तदा देशमप्राक्षीदिति विस्मितः जना ऊचुः ७.
त्याने त्या नगराबद्दल आणि प्रदेशाबद्दल विचारलं, आणि आश्चर्यचकित लोक म्हणाले:
यत्त्वं पृच्छसि भो भद्र कञ्चित्पृच्छ चिरायुषम् इन्द्रद्युम्न उवाच ७.
हे भाग्यवान, तुला जे विचारायचं आहे ते दीर्घायुषी कोणालातरी विचार. इंद्रद्युम्न म्हणाला.
पृथिवीजयराज्येस्मिन्यत्र प्रबूत मा चिरम् जना ऊचुः ७.
या पृथ्वीवर विजयी राजे जिथे आहेत, तिथे भरपूर आहे, म्हणून इथे जास्त काळ थांबू नको, असं लोक म्हणाले.
मार्कंडेय इति ख्यातस्तं गत्वा पृच्छ संशयम् ७.
तो माणूस मार्कंडेय म्हणून प्रसिद्ध आहे; त्याच्याकडे जाऊन आपला प्रश्न विचार.
निशम्य प्रणिपत्याह नृपः स्वहृदयस्थितम् इंद्रद्युम्न उवाच ७.
हे ऐकून राजा गेला, वाकला आणि मनातलं बोलला. इंद्रद्युम्न म्हणाला:
पृच्छाम्यहं भवान्वेत्ति इंद्रद्युम्नं नृपं न वा॥ ७.
मी विचारतो—आपण इंद्रद्युम्न राजा ओळखता का नाही?
सप्तकल्पान्तरे नाभूत्कोपींद्रद्युम्नसंज्ञितः ७.
सात कल्पांमध्ये इंद्रद्युम्न नावाचा कोणीही झाला नाही.
स निराशस्तदाकर्ण्य वचो भूपोग्निसाधने ७.
हे ऐकून राजा निराश झाला आणि अग्नित प्रवेश करण्याची तयारी करू लागला.
मा साहसमिदं कार्षीर्भद्र वाचं श्रृणुष्व मे ७.
हे सज्जन, असं धाडस करू नकोस; माझं बोलणं ऐक.
तत्करोमि प्रतीकारं तव दुःखोपशांतये ७.
तुझं दुःख कमी करण्यासाठी मी प्रयत्न करीन.
नाडीजंघ इति ख्यातः स त्वा ज्ञास्यत्यसंशयम् ७.
नाडीजंघ नावाने जो प्रसिद्ध आहे, तो नक्कीच तुला ओळखेल.
परोपकारैकफलं जीवितं हि महात्मनाम् ७.
महान लोकांचं जीवन दुसऱ्यांच्या उपकारासाठीच असतं.
तौ प्रस्थिताविति तदा विप्रेंद्रनृपपुंगवौ ७.
मग ते दोघं—श्रेष्ठ ब्राह्मण आणि राजा—प्रवासाला निघाले.