उपानच्छत्रपात्रादिदधिमध्वासनानि च॥ ४.
चपला, छत्री, भांडी, दही, मध, आसन आणि इतर वस्तू.
दीपकाष्ठोपलादीनि चरमं बहुवार्षिकम् ४.
दिवा, लाकूड, दगड यांसारख्या वस्तू; शेवटचं म्हणजे अनेक वर्षं टिकणारं.
यद्दत्त्वा तप्यते पश्चादासुरं तद्धृथा मतम् ४.
जे दान दिल्यावर नंतर पश्चात्ताप होतो, ते दान व्यर्थ आणि असुरसदृश मानलं जातं.
यच्चाक्रुश्य ददात्यंग दत्त्वा वाक्रोशति द्विजम् ४.
जे दान रागाने दिलं जातं किंवा दान दिल्यावर ब्राह्मणाला दोष दिला जातो —
इति सप्तपदैर्बद्धं दानमाहात्म्य मुत्तमम् ४.
या सात श्लोकांनी दानाचं श्रेष्ठ महत्त्व सांगितलं आहे.
अद्य मे सफलं जन्म अद्य मे सफलं तपः ४.
आज माझं जन्म फळाला आलं, आज माझं तप फळाला आलं.
पठित्वा सकलं जन्म ब्रह्मचारि यथा वृथा ४.
कोणी जर ब्रह्मचर्याने जन्माचे सर्व विधी म्हणतो, पण ते व्यर्थ गेले, तर त्याचा काहीही उपयोग होत नाही.
क्लेशेन कृत्वा कूपं वा स च क्षारोदको वृथा ४.
जसा एखाद्याने खूप कष्ट करून विहीर खणली, पण त्यात फक्त खारट पाणी मिळाले, तर ते निरुपयोगीच ठरते.
एवं मे यद्वृथा नाम जातं तत्सफलं त्वया ४.
अगदी तसंच, माझ्यासाठी जे काही व्यर्थ होतं, ते तुझ्या कृपेने आता फळदायी झालं आहे.
सत्यमाह पुरा विष्णुः कुमारान्विष्णुसद्भनि॥ ४.
पूर्वी विष्णूंनी विष्णूच्या सभेत कुमारांना जे सांगितलं, ते खरोखरच सत्य होतं.
नाहं तथाद्भि यजमानहविर्वितानश्चयोतद्घृतप्लुतमदन्हुतभुङ्मुखेन ४.
मी असा नाही की, यज्ञात तुप घालून, पण तोंड वळवून, यज्ञाचा नैवेद्य खातो.
तन्मयाऽशर्मणा वापि यद्विप्रेष्वप्रियं कृतम् ४.
माझ्या कडून किंवा माझ्या वर्तनामुळे ब्राह्मणांना जे काही दुःख झालं असेल—
त्वं च कोसि न सामान्यः प्रणम्याहं प्रसादये ४.
आणि तू—तू कोण आहेस? तू साधा नाहीस. मी तुला वंदन करतो आणि तुझी कृपा मागतो.
नारदोऽस्मि नृपश्रेष्ठ स्थानकार्थी समागतः ४.
मी नारद आहे, राजांमध्ये श्रेष्ठ, आणि मी इथे स्थान मागण्यासाठी आलो आहे.
यद्यपीयं देवतानां भूमिर्द्रव्यं च पार्थिव ४.
हे राजन, जरी ही भूमी आणि संपत्ती देवांची असली—
सहीश्वरस्यावतारो भर्त्ता दाताऽभयस्य सः पूर्व ममालयं देहि देयार्थे प्रार्थनापरः॥ ४.
तोच प्रभूचा अवतार आहे, रक्षण करणारा आणि आधार देणारा; पूर्वी तोच माझा आश्रय होता. मी मागणी करायला आलो आहे, म्हणून मला हे दे.
यदि त्वं नारदो विप्र राज्यमस्त्वखिलं तव ४.
जर तू नारद आहेस, ब्राह्मण, तर हे संपूर्ण राज्य तुझंच असो.
यद्यस्माकं भवान्भक्तस्तत्ते कार्यं च नो वचः॥ ४.
जर तू आमचा भक्त असशील, तर तुझी इच्छा आमच्यासाठी आदेश आहे.
सर्वं यत्तद्देहि मे द्रव्यमुक्तं भुवं च मे सप्तगव्यूतिमात्राम् ४.
माझ्यासाठी सांगितलेली सर्व संपत्ती आणि भूमी, सात गायी उडी मारतील इतकी, मला दे.
ऽ ततोऽहं धर्मवर्माणं प्रोच्य तिष्ठेद्धनं त्वयि ५.
मग मी धर्मवर्म्याला सांगितलं, 'संपत्ती तुझ्याकडेच राहू दे.'
आसं प्रमुदितश्चाहं पश्यंस्तं गिरिसत्तमम् ५.
मी अत्यंत आनंदित झालो, कारण मी तो उत्तम पर्वत पाहिला.
यस्मिन्नानाविधा वृक्षाः प्रकाशंते समंततः ५.
ज्यावर सर्वत्र अनेक प्रकारची झाडं फुललेली दिसतात.
मुदिता यत्र संतृप्ता वाशंते कोकिलादयः ५.
जिथे कोकीळ आणि इतर पक्षी आनंदाने आणि समाधानाने गातात.
यत्र तप्त्वा तपो मर्त्या यथेप्सितमवाप्नुयुः ५.
जिथे माणसं तपश्चर्या करून, आपल्या इच्छेप्रमाणे सर्व काही मिळवू शकतात.
तस्याहं च गिरेः पार्थ समासाद्य महाशिलाम् ५.
पार्था, त्या पर्वतावर मी एक मोठी शिळा गाठली.
तावन्मया स्थानमाप्तं यदतीव सुदुर्लभम् ५.
तेथे मला एक असे स्थान मिळाले जे अत्यंत दुर्मिळ होते.
ब्राह्मणाश्च विलोक्य मे ये हि पात्रतमा मताः ५.
माझ्या दृष्टीने सर्वात योग्य असे ब्राह्मण मला तिथे दिसले.
न जलोत्तरणे शक्ता यद्वन्नौः कर्णवर्जिता ५.
त्यांच्या होड्यांना पत्क्या नव्हत्या, म्हणून ते पाणी ओलांडू शकले नाहीत.
ब्राह्मणो ह्यनधीयानस्तृणाग्निरिव शाम्यति ५.
जो ब्राह्मण वाचन करत नाही, तो गवतामधील आगीसारखा विझतो.
दानपात्रमतिक्रम्य यदपात्रे प्रदीयते ५.
योग्य पात्र सोडून जेव्हा दान अयोग्याला दिले जाते—