यामि वा तत्कथं पादौ चलतो मे कथंचन ३.
मी तिथे कसा जाऊ? माझे पाय कसे चालतील?
अतोऽहमतिमुह्यामि भृशं शोचामि रोदिमि ३.
म्हणून मी फारच गोंधळलो आहे, मनापासून दुःखी आहे आणि रडतोय.
साधुसाध्वित्यथोवाच तं सुभद्रोऽप्यहं तथा ३.
मग सुभद्रानेही त्याला तसेच 'छान, छान' असे म्हटले, जसे मी म्हटले होते.
चिन्तयावश्च मनसि प्रतीकारं मुनेरुभौ ३.
आम्ही दोघांनीही मनात त्या ऋषीसाठी उपाय शोधायला सुरुवात केली.
परार्थाय भवत्येष पुरुषोऽन्ये पुरीषकाः ३.
हा मनुष्य दुसऱ्यांच्या भल्यासाठी आहे; बाकीचे सगळे निरुपयोगी आहेत.
मा मुने परिखिद्यस्व देवशर्मन्स्थिरो भव ३.
मुनिवर, तुम्ही निराश होऊ नका; देवशर्मन, तुम्ही खंबीर राहा.
गमिष्याम्याश्रमं त्वं च नात्रापि परिहास्यते ३.
मी आश्रमात जाईन आणि तुम्हाला इथे सोडले जाणार नाही.
एवं ते वदमानस्य आयुरस्तु शतं समाः ३.
तुम्ही असे बोलता, म्हणून तुम्हाला शंभर वर्षांचे आयुष्य लाभो.
हर्षस्थाने विषादश्च पुनर्मां बाधते श्रृणु ३.
ऐका, आनंदाच्या ठिकाणीही मला पुन्हा दुःख छळते.
कथमेतन्महत्कर्म कारयामि मुधावद ३.
हे मोठे कार्य मी व्यर्थ कसे करू?
शापितोऽसि मया प्राणैर्यथा वच्मि तथा कुरु ३.
मी तुला शाप दिला आहे; मी सांगतो तसेच आपल्या प्राणांनिशी कर.
श्राद्धं गंगार्णवे चात्र मत्पितॄणां त्वमाचर चतुर्भागं प्रदास्यामि एवमेवैतदाचर॥ ३.
इथे गंगासंगमावर माझ्या पितरांचे श्राद्ध कर; मी तुला चौथ्या भागाचे फळ देईन—हे अगदी तसेच कर.
यद्येवं तव संतोषस्त्वेवमस्तु मुनीश्वर ३.
जर हेच तुला समाधान देत असेल तर तसेच होऊ दे, मुनिश्रेष्ठ.
देवशर्मा ततो हृष्टो दत्त्वा पुण्यं त्रिवाचिकम् ३.
मग देवशर्मन आनंदाने पुण्याचा त्रिवार उच्चार केला.
एवंविधो नारदासौ मही सागरसंगमः ३.
असा तो नारद आणि समुद्रांच्या संगमाजवळची ती पृथ्वी होती.
इति श्रुत्वा फाल्गुनाहं हर्षगद्गदया गिरा ३.
हे ऐकून मी, फाल्गुन, आनंदाने गदगदलेल्या स्वरात बोललो.
यूयं वयं गमिष्यामो महीतीरं सुशोभनम् ३.
तुम्ही आणि मी दोघे मिळून या सुंदर पृथ्वीच्या काठी जाऊया.
मम चैवं वचः श्रुत्वा भृगुः सह मयययौ ३.
माझे हे शब्द ऐकल्यावर भृगु माझ्यासोबत निघून गेला.
तद्दृष्ट्वा चातिहृष्टोहमासं रोमांचकंचुकः ३.
ते पाहून मी फार आनंदित झालो, माझ्या अंगावर रोमांच उभे राहिले.
त्वत्प्रसादात्करिष्यामि भृगो स्थानमनुत्तमम् ३.
तुझ्या कृपेने, भृगु, मी हे श्रेष्ठ स्थान निर्माण करीन.
एवं भृगुं चास्मिविसर्जयित्वा कल्लोलकोलाहलकौतुकीतटे ३.
मग भृगुला निरोप दिल्यावर मी लाटांनी, गोंगाटाने आणि आनंदाने भरलेल्या त्या काठी थांबलो.
ततस्त्वहं चिंतयामि कथं स्थानमिदं भवेत् ४.
नंतर मी विचार करू लागलो की हे स्थान कसे स्थिर होईल.
यत्त्वहं धर्मवर्णाणं गत्वा याचे ह मेदिनीम् ४.
मी धर्मशील लोकांकडे जाऊन त्यांच्याकडून भूमी मागावी असे ठरवले.
तथा हि मुनिभिः प्रोक्तं द्रव्यं त्रिविधमुत्तमम् ४.
कारण ऋषींनी सांगितले आहे की तीन प्रकारचे उत्तम धन असते.
श्रुतेः संपादनाच्छिष्यात्प्राप्तं शुक्लं च क्न्ययया ४.
श्रवणाने, शिष्याच्या प्राप्तीने आणि स्त्रियांच्या द्वारे मिळणारे धन शुद्ध मानले जाते.
शबलं प्रोच्यते सद्भिर्द्यूतचौर्येण साहसैः ४.
पण जुगार, चोरी आणि हिंसेने मिळालेले धन मिश्रित समजले जाते.
शुक्लवित्तेन यो धर्मं प्रकुर्याच्छ्रद्धयान्वितः ४.
जो श्रद्धेने शुद्ध धन वापरून धर्मकृत्य करतो,
राजसेन च भावेन वित्तेन शबलेन च ४.
राजस भावनेने किंवा मिश्रित धनानेही,
तमोवृतस्तु यो दद्यात्कृष्णवित्तेन मानवः ४.
पण जो अज्ञानाने काळ्या धनाने दान करतो,
तत्तु याचितद्रव्यं मे राजसं हि स्फुटं भवेत् ४.
इतरांकडून मागून मिळवलेले धन हे स्पष्टपणे राजस असते.