अहन्यहनि याचंतमहं मन्ये गुरुं यथा २.
रोज मागणारा मला गुरूसारखा वाटतो.
दीयमानं हि नापैति भूय एवाभिवर्धते २.
जे दिलं जातं, ते कधीच संपत नाही; उलट ते अधिक वाढतं.
एकजन्मसुखस्यार्थे सहस्राणि विलापयेत् २.
एका जन्मातील सुखासाठी माणूस हजारो गोष्टी खर्च करू शकतो.
मूर्खो हि न ददात्यर्थानिह दारिद्र्यशंकया २.
मूर्ख माणूस दारिद्र्याच्या भीतीने इथे धन देत नाही.
किं धनेन करिष्यंति देहिनो भंगुराश्रयाः २.
ज्यांचं शरीरच नाशवंत आहे, त्यांनी धनाचं काय करायचं?
अक्षरद्वयमभ्यस्तं नास्तिनास्तीति यत्पुरा २.
'नाही' हे दोन अक्षरांचं वचन पूर्वीपासूनच शिकवलं गेलं आहे.
बोधयंति च यावंतो देहीति कृपणं जनाः २.
जेवढे लोक 'मी देहधारी आहे' असं म्हणतात, तेवढ्यांना हे दुःख समजतं.
दातुरेवोपकाराय वदत्यर्थीति देहि मे २.
देणाऱ्याच्या भल्यासाठीच मागणारा 'माझ्यासाठी धन दे' असं म्हणतो.
दरिद्रा व्याधिता मूर्खाः परप्रेष्यकराः सदा २.
गरीब, आजारी, मूर्ख लोक नेहमी दुसऱ्यांची सेवा करतात.
धनवंतमदातारं दरिद्रं वाऽतपस्विनम् २.
जो श्रीमंत असून दान देत नाही किंवा जो गरीब असून तप करतो.
शतेषु जायते शूरः सहस्रेषु च पंडितः २.
शंभरात एखादा वीर जन्माला येतो; हजारात एखादा विद्वान होतो.
गोभिर्विप्रैश्च वेदैश्च सतीभिः सत्यवादिभिः २.
गायी, ब्राह्मण, वेद, सती स्त्रिया आणि सत्य बोलणारे लोक यांच्या सहवासात.
शिबिरौशीनरोङ्गानि सुतं च प्रियमौरसम् २.
शिबी, उशीनर, अंग आणि त्यांच्या स्वतःच्या वंशातील प्रिय पुत्र.
प्रतर्द्दनः काशिपति प्रदाय नयने स्वके २.
प्रतर्दन, काशीचा राजा, त्याने स्वतःचे डोळे दिले.
निमी राष्ट्रं च वैदेहो जामदग्न्यो वसुंधराम् २.
निमी वैदेह याने आपले राज्य दिले; जमदग्नीने पृथ्वी दिली.
अवर्षति च पर्जन्ये सर्वभूतनिवासकृत् २.
पाऊस न पडल्यावर, सर्व जीवांना आसरा देणारा.
ब्रह्मदत्तश्च पांचाल्यो राजा बुद्धिमतां वरः २.
ब्राह्मदत्त, पाञ्चालांचा राजा, बुद्धिमानांमध्ये श्रेष्ठ.
सहस्रजिच्च राजर्षिः प्राणानिष्टान्महायशाः २.
सहस्रजित, राजर्षी, मोठ्या कीर्तीचा, त्याने आपले प्रिय प्राण दिले.
एते चान्ये च बहवः स्थाणोर्दानेन भक्तितः २.
हे आणि असे अनेक, दान आणि भक्तीने स्थाणूला (शिवाला) समर्पित झाले.
एषां प्रतिष्ठिता कीर्तिर्यावत्स्थास्यति मेदिनी २.
ज्यापर्यंत ही पृथ्वी आहे, त्यांची कीर्ती तितकीच टिकून राहील.
सोऽपि मोह परित्यज्य तथा कात्यायनोऽभवत्॥ २.
त्यानेही मोह सोडून, कात्यायनासारखा झाला.
एवं सुश्रवसा प्रोक्तां कथामाकर्ण्य पद्मभूः २.
सुश्रवसाने सांगितलेली ही कथा ऐकून, पद्मभूने ती लक्षपूर्वक ऐकली.
साधु ते व्याहृतं वत्स एवमेतन्न चान्यथा २.
छान बोललास, बाळा; हे तसेच आहे, वेगळे नाही.
दानं यज्ञानां वरूथं दक्षिणा लोके दातारँसर्वभूतान्युपजीवंति दानेनारातीरँपानुदंत दानेन द्विषंतो मित्रा भवंति दाने सर्वं प्रतिष्ठितं तस्माद्दानं परमं वदंतीति॥ २.
दान हे यज्ञांचे मुख्य रक्षण आहे; दाता जगात मान मिळवतो. सर्व प्राणी दानावर जगतात; दानाने शत्रू दूर होतात; दानाने वैरी मित्र होतात; दानातच सर्व काही स्थिर आहे. म्हणून दान श्रेष्ठ मानले जाते.
संसारसागरे घोरे धर्माधर्मोर्मिसंकुले २.
धर्म-अधर्माच्या लाटा असलेल्या या भयानक संसारसागरात.
इति संचिंत्य च मया पुष्करे स्थापिता द्विजाः २.
असे विचार करून, मी पुष्कर येथे ब्राह्मणांची स्थापना केली.
स्थापिताः श्रीहरिभ्यां तु श्रीगौर्या वेदवित्तमाः २.
श्रीहरी आणि श्रीगौरी यांनी वेदज्ञ ब्राह्मणांची स्थापना केली.
श्रीमाले च तथा लक्ष्म्या ह्येवमादिसुरोत्तमैः २.
तसेच श्रीमाळमध्ये, लक्ष्मी आणि इतर श्रेष्ठ देवांनीही स्थापना केली.
न हि दानफले कांक्षा काचिन्नऽस्ति सुरोत्तमाः २.
हे देवांमधील श्रेष्ठांनो, दानाच्या फळाची कोणतीही इच्छा आमच्यात नाही.
ब्राह्मणाश्च कृतस्थाना नानाधर्मोपदेशनैः २.
ब्राह्मण आपापल्या योग्य स्थानावर राहून, विविध प्रकारच्या धर्माचे उपदेश करतात.