तथापि खलु वाच्यं मे परार्थं प्रेरितेन ते २.
तरीसुद्धा, तुझ्या प्रेरणेने मला दुसऱ्यासाठी हे सांगावे लागते.
सारजिज्ञासया तस्थावेकांगुष्ठः शतं समाः २.
साराचा शोध घेत, तो शंभर वर्षे एका अंगठ्यावर उभा राहिला.
पुण्ये सरस्वतीतीरे पृच्छ सारस्वतं मुनिम् २.
पवित्र सरस्वतीच्या तीरावर, सरस्वत ऋषींना विचार.
इति श्रुत्वा मुनिवरो मुनिश्रेष्ठमुपेत्य तम् २.
हे ऐकून, श्रेष्ठ ऋषी त्या महान ऋषीजवळ गेला.
सत्यं केचित्प्रशंसंतितपः शौचं तथा परे २.
काही लोक सत्य बोलण्याचं कौतुक करतात, तर काही लोक तप आणि शुद्धतेचं महत्त्व सांगतात.
क्षमां केचित्प्रशंसंति तथैव भृशमार्ज्जवम् २.
काही लोक क्षमेला मोठं मानतात, आणि काही लोक प्रामाणिकपणाचंही फार कौतुक करतात.
सम्यग्ज्ञानं प्रशंसंति केचिद्वैराग्यमुत्तमम् २.
काही लोक खरी ज्ञानाची स्तुती करतात, तर काही लोक अत्युच्च वैराग्याचं महत्त्व सांगतात.
आत्मज्ञानं परं केचित्समलोष्टाश्मकांचनम् २.
काही लोक आत्मज्ञानाचं श्रेष्ठत्व मानतात, आणि माती, दगड, सोनं या सगळ्यांना सारखं पाहतात.
व्यामोहमेव गच्छंति किं श्रेय इति वादिनः २.
काय उत्तम आहे यावर वाद घालणारे शेवटी गोंधळातच पडतात.
वक्तुमर्हसि धर्मज्ञ मम सर्वार्थसाधकम्॥ २.
धर्म जाणणाऱ्या, सर्व उद्दिष्ट साधणारी गोष्ट मला सांगावी अशी माझी इच्छा आहे.
यन्मां सरस्वती प्राह सारं वक्ष्यामि तच्छृणु वारांगनानेत्रभंगस्वद्वद्भंगुरमेव तत्॥ २.
सarasvati देवीने मला जे सार सांगितलं, ते मी तुला सांगतो, ऐक; ते सुंदर पण वेश्येच्या डोळ्यांच्या मोहासारखं क्षणभंगुर आहे.
धनायुर्यौवनं भोगाञ्जलचंद्रवदस्थिरान् २.
संपत्ती, आयुष्य, तारुण्य, सुखं आणि चंद्राचं तेज — हे सगळं क्षणिक आहे.
दानवान्पुरुषः पापं नालं कर्तुमिति श्रुतिः २.
शास्त्र असं सांगतं की, दान करणारा माणूस पाप करू शकत नाही.
सावर्णिना च गाथे द्वे कीर्तिते श्रृणु ये पुरा २.
सावर्णी यांनी पूर्वी म्हटलेल्या दोन गाथा आता ऐक.
पूज्यते स महादेवः स धर्मः पर उच्यते २.
तोच महादेव म्हणून पूजला जातो; तोच सर्वोच्च धर्म मानला जातो.
क्रोधपंके मदग्राहे लोभबुद्बदसंकटे २.
रागाच्या चिखलात, गर्वाच्या पकडीत, आणि लोभाच्या बुडबुड्यांच्या अरुंदीत—
मज्जंतं तारयत्येको हरः संसारसागरात् २.
संसाराच्या समुद्रात बुडणाऱ्याला एकट्या हरानेच तारून नेलं.
परोपकरणं कायादसारात्सारमुद्धरेत् २.
या नाशिवंत शरीरातून दुसऱ्याच्या उपकाराचा सार काढावा.
इंद्रियार्थेषु वैराग्यं संप्राप्तं जन्मनः फलम् २.
इंद्रियांच्या विषयांपासून वैराग्य मिळणं, हे जन्माचं खरं फळ आहे.
न कुर्यादात्मनः श्रेयस्तेनात्मा वंचतश्चिरम् २.
स्वतःच्या भल्याविरुद्ध काही करू नये, कारण असं केल्याने आपलंच नुकसान होतं.
तत्संप्राप्य तथा कुर्यान्न गच्छेन्नरकं यथा २.
ते मिळाल्यावर असं वागावं की नरकात जावं लागू नये.
यदि लाभे न यत्नस्ते मूलं रक्ष प्रयत्नतः २.
मिळवण्यात कष्ट नसेल, तर मिळवलेलं जपण्यासाठी काळजी घ्यावी.
गंतुं दुःखोदधेः पारं तर यावन्न भिद्यते २.
दुःखाच्या समुद्राचा पार लवकर गाठ, तो तुटून जाईपर्यंत थांबू नकोस.
नापक्रामति संसारादात्महा स नराधमः दानानि चात्र दीयंते परलोकार्थमादरात्॥ २.
जो माणूस संसारातून सुटत नाही, तो खरोखरच अधम आहे. या जगात दान नेहमी श्रद्धेने, पुढील जन्मासाठी दिलं जातं.
दानस्य तपसो वापि भगवन्किं च दुष्करम् २.
हे भगवंत, दान किंवा तप यात कठीण असं काय आहे?
न दानाद्दुष्करतरं पृथिव्यामस्ति किंचन २.
या पृथ्वीवर दानापेक्षा कठीण दुसरं काहीच नाही.
परित्यज्य प्रियान्प्राणान्धनार्थे हि महाभयम् २.
धनासाठी आपले प्रिय प्राण सोडणं हे मोठ्या भीतीचं कारण ठरतं.
सेवामन्ये प्रपद्यंते श्ववृत्तिरिति या स्मृता २.
काहीजण दुसऱ्यांची सेवा करतात, ज्याला कुत्र्याचं वर्तन असं म्हटलं जातं.
तस्य दुःखार्जितस्येह प्राणेभ्योपि गरीयसः २.
दुःखाने मिळवलेलं धन, प्राणांपेक्षाही जड असतं.
यद्ददाति यदश्नाति तदेव धनिनो धनम् २.
धनाढ्य माणूस जे देतो किंवा जे खातो, तेच खरं त्याचं धन असतं.