चतुर्द्दशी तथा शंभोः प्रिया नास्त्यत्र संशयः उपोष्या सा तिथिः श्रेष्ठा शिवसायुज्यकारिणी॥ ३३.
चतुर्दशी ही शंभूला प्रिय आहे, यात काहीच शंका नाही. उपवास करून ती तिथी पाळल्यास ती श्रेष्ठ ठरते आणि शिवसायुज्य मिळवून देते.
शिवरात्रितिथिः ख्याता सर्वपापप्रणाशिनी ३३.
शिवरात्री ही तिथी सर्व पापांचा नाश करणारी म्हणून प्रसिद्ध आहे.
ब्राह्मणी विधवा काचित्पुरा ह्यासीच्च चंचला ३३.
पूर्वी एक ब्राह्मण विधवा होती, ती स्वभावाने चंचल होती.
तस्यां तस्य सुतो जातः श्वपचस्य दुरात्मनः ३३.
तिच्या पोटी एका श्वपच, दुष्ट मनाच्या पुरुषाचा मुलगा जन्माला आला.
महापापप्रयोगाच्च पापमारभते सदा ३३.
मोठ्या पापांमध्ये गुंतल्यामुळे तो नेहमीच पाप करत असे.
मृगयुश्च दुरात्मासौ कर्मचण्डाल एव सः शिवरात्र्यां च संप्राप्तो ह्युषितः शिवसन्निधौ॥ ३३.
तो दुष्ट माणूस शिकारी होता आणि कर्माने चांडाळच होता; शिवरात्रीला तो योगायोगाने शिवाच्या सान्निध्यात राहिला.
श्रवणं शैवशास्त्रस्य यदृच्छाजातमंतिके ३३.
त्याच वेळी, त्याने जवळच सहजपणे शैव शास्त्राचे पठण ऐकले.
स एकत्रोषितो दुष्टः शिवरात्र्यां तु जागरात् ३३.
तो दुष्ट माणूस, शिवरात्रीच्या दिवशी एका जागी जागरण करत राहिला.
भुक्त्वा पुण्यतामाँल्लोकानुषित्वा शाश्वतीः समाः ३३.
त्याने पुण्यलोकांचा अनुभव घेतला आणि तिथे अनंत काळ राहिला.
नाम्ना विचित्रवीर्योऽसौ सुभगः संदुरी प्रियः ३३.
नंतर त्याचा जन्म विचित्रवीर्य नावाने झाला; तो भाग्यवान, उत्तम आणि सर्वांना प्रिय होता.
शिवे भक्तिं प्रकुर्वाणः शिवकर्मपरोऽभवत् रात्रौ जागरणं यत्नात्करोति शिवसन्निधौ॥ ३३.
त्याला शिवावर भक्ती होती आणि तो नेहमी शिवाची सेवा करत असे; रात्री तो शिवाच्या सान्निध्यात जागरण करण्याचा प्रयत्न करत असे.
शिवस्य गाथा गायंस्तु आनंदाश्रुकणान्मुहुः ३३.
शिवाची गाणी गाताना तो वारंवार आनंदाने अश्रू ढाळत असे.
आयुष्यं च गतं तस्य शिवध्यानपरस्य च ३३.
शिवध्यानात एकाग्र असलेल्या त्या व्यक्तीचं आयुष्य संपलं.
संसेवितुं सुखप्राप्त्यै ह्येक एव सदाशिवः ३३.
सुख मिळवण्यासाठी नेहमी एकट्या सदाशिवाचीच सेवा करावी.
ज्ञानात्सर्वमनुप्राप्तं भूतसाम्यं निरंतरम् विना शिवेन यत्किंचिन्नास्ति वस्त्वत्र न क्वचित्॥ ३३.
ज्ञानामुळे सर्व काही मिळतं; सर्व जीवांशी कायम समता साधता येते. शिवाशिवाय इथे कुठेही काहीच अस्तित्वात नाही.
एवं पूर्णं निष्प्रपंचं ज्ञानं प्राप्नोति दुर्लभम् ३३.
अशा प्रकारे, पूर्ण आणि सर्व मायाच्यापलीकडचं दुर्मिळ ज्ञान मिळतं.
मुक्तिं सायुज्यतां प्राप्तः शिवरात्रेरुपोषणात् ३३.
शिवरात्रीचं व्रत पाळल्यामुळे मुक्ती आणि शिवाशी एकरूपता मिळते.
दाक्षायणीवीयो गाच्च जटाजूटेन विस्तरात् वीरभद्रेति विख्यातो दक्षयज्ञविनाशनः॥ ३३.
दाक्षायणीपासून उत्पन्न झालेला, जटा मोकळी सोडलेला, तो वीरभद्र म्हणून प्रसिद्ध झाला आणि त्याने दक्षयज्ञाचा नाश केला.
शिवरात्रिव्रतेनैव तारिता बहवः पुरा ३३.
पूर्वी अनेकांना फक्त शिवरात्रीच्या व्रतामुळे तारलं गेलं.
मांधाता धुन्धुमारिश्च हरिश्चन्द्रादयो नृपाः ३३.
मांधाता, धुंधुमार, हरिश्चंद्र आणि इतर राजे देखील.
ततो गिरीशो गिरिजासमेतः क्रीडान्वितोऽसौ गिरिराजमस्तके ३३.
मग गिरीश, गिरिजेसोबत, आनंदाने खेळत, पर्वतराजाच्या शिखरावर होता.
राज्यं चकार कैलास दवदवा जगत्पतिः ३४.
जगाचा स्वामी कैलासाचं राज्य तेजाने तळपत राज्य करत होता.
ऋषिभिः सहितो रुद्रो देवैरिन्द्रादिभिः सह ३४.
रुद्र ऋषी आणि इंद्रासह देवतांसोबत उपस्थित होता.
इंद्रो देवगणैः सार्द्धं सेवाधर्मपरोऽभवत् ३४.
इंद्र आणि देवगण सेवा आणि धर्माला समर्पित झाले.
सूपान्नकर्ता सततं जातवदा निरन्तरम् ३४.
तो नेहमीच अन्न आणि सुपाचं बनवणारा, सतत उदार होता.
विद्याधराश्च बहवस्तथा चाप्सरसां गणाः ३४.
अनेक विद्याधर आणि अप्सरांचा समूह तिथे होता.
पुत्रैर्गणेशस्कंदाद्यैस्तथा गिरिजया सह ३४.
गणेश, स्कंद आणि इतर पुत्रांसह, गिरिजेसोबत तो होता.
येनांधको महा दैत्यः स देवानामरिर्महान् ३४.
ज्याने अंधक नावाच्या महादैत्याचा, देवांचा मोठा शत्रू, वध केला.
हत्वा गजासुरं येन उत्कृत्त्य चर्म वै कृतम् विष्णुना पाल्यभूतेन रेजे सर्वांगसुन्दरः॥ ३४.
ज्याने गजासुराचा वध केला, त्याची कातडी सोलून अंगावर घातली; विष्णूच्या रक्षणाखाली तो सर्वांगसुंदर तेजाने उजळला.
तं द्रष्टुकामो भगवान्नारदो दिव्य र्शनः ३४.
तो भगवंत नारद, दिव्य हारांनी सुशोभित, त्याला पाहण्याची इच्छा बाळगत होता.