सृष्टेर्लवो हि संजातो लवाच्च क्षणमेव च ३३.
सृष्टीच्या एका भागापासून 'लव' निर्माण होतो आणि 'लवा'पासून क्षण तयार होतो.
निमिषाणां च षष्ट्या वै फल इत्यभिधीयते ३३.
साठ डोळ्यांच्या पापण्यांच्या लवकशांना 'फळ' असे म्हणतात.
पक्षाभ्यां मास एव स्यान्मासा द्वादश वत्सरः ३३.
दोन पक्ष मिळून एक महिना होतो, आणि बारा महिने मिळून एक वर्ष होते.
प्रतिपद्दिनमारभ्य पौर्णमास्यंतमेव च ३३.
प्रतिपदेला सुरुवात करून पौर्णिमेपर्यंतचा काळ.
पूर्णचंद्रमसी या तु सा पूर्णा देवताप्रिया ३३.
पूर्ण चंद्राची पौर्णिमा जी आहे, ती देवतांना अत्यंत प्रिय आणि संपूर्ण मानली जाते.
अग्निष्वात्तादिपितॄणां प्रियातीव बभूव ह तेषां मध्ये विशेषो यस्तं श्रृणुध्वं द्विजोत्तमाः॥ ३३.
अग्निष्वात्त पितरांना ती फारच आवडली; त्यांच्यात एक विशेष असा भेद आहे, तो ऐका, हे श्रेष्ठ द्विजांनो.
योगानां वा व्यतीपात ऊडूनां श्रवणस्तथा ३३.
योगांमध्ये व्यतीपात आणि नक्षत्रांपैकी श्रवण हे देखील लक्षात ठेवावेत.
संक्रांतयस्तथाज्ञेयाः पवित्रा दानकर्मणि ३३.
संक्रांतीसुद्धा दानाच्या कार्यासाठी पवित्र मानाव्यात.
पञ्चमी नागराजस्य कुमारस्य च षष्ठिका ३३.
पंचमी ही नागराजाची आहे आणि षष्ठी ही कुमाराची समजली जाते.
ब्रह्मणो दशमी ज्ञेया रुद्रस्यैकादशी तथा ३३.
दशमी ही ब्रह्माची आणि एकादशी ही रुद्राची समजावी.
चतुर्द्दशी तथा शंभोः प्रिया नास्त्यत्र संशयः उपोष्या सा तिथिः श्रेष्ठा शिवसायुज्यकारिणी॥ ३३.
चतुर्दशी ही शंभूला प्रिय आहे, यात काहीच शंका नाही. उपवास करून ती तिथी पाळल्यास ती श्रेष्ठ ठरते आणि शिवसायुज्य मिळवून देते.
शिवरात्रितिथिः ख्याता सर्वपापप्रणाशिनी ३३.
शिवरात्री ही तिथी सर्व पापांचा नाश करणारी म्हणून प्रसिद्ध आहे.
ब्राह्मणी विधवा काचित्पुरा ह्यासीच्च चंचला ३३.
पूर्वी एक ब्राह्मण विधवा होती, ती स्वभावाने चंचल होती.
तस्यां तस्य सुतो जातः श्वपचस्य दुरात्मनः ३३.
तिच्या पोटी एका श्वपच, दुष्ट मनाच्या पुरुषाचा मुलगा जन्माला आला.
महापापप्रयोगाच्च पापमारभते सदा ३३.
मोठ्या पापांमध्ये गुंतल्यामुळे तो नेहमीच पाप करत असे.
मृगयुश्च दुरात्मासौ कर्मचण्डाल एव सः शिवरात्र्यां च संप्राप्तो ह्युषितः शिवसन्निधौ॥ ३३.
तो दुष्ट माणूस शिकारी होता आणि कर्माने चांडाळच होता; शिवरात्रीला तो योगायोगाने शिवाच्या सान्निध्यात राहिला.
श्रवणं शैवशास्त्रस्य यदृच्छाजातमंतिके ३३.
त्याच वेळी, त्याने जवळच सहजपणे शैव शास्त्राचे पठण ऐकले.
स एकत्रोषितो दुष्टः शिवरात्र्यां तु जागरात् ३३.
तो दुष्ट माणूस, शिवरात्रीच्या दिवशी एका जागी जागरण करत राहिला.
भुक्त्वा पुण्यतामाँल्लोकानुषित्वा शाश्वतीः समाः ३३.
त्याने पुण्यलोकांचा अनुभव घेतला आणि तिथे अनंत काळ राहिला.
नाम्ना विचित्रवीर्योऽसौ सुभगः संदुरी प्रियः ३३.
नंतर त्याचा जन्म विचित्रवीर्य नावाने झाला; तो भाग्यवान, उत्तम आणि सर्वांना प्रिय होता.
शिवे भक्तिं प्रकुर्वाणः शिवकर्मपरोऽभवत् रात्रौ जागरणं यत्नात्करोति शिवसन्निधौ॥ ३३.
त्याला शिवावर भक्ती होती आणि तो नेहमी शिवाची सेवा करत असे; रात्री तो शिवाच्या सान्निध्यात जागरण करण्याचा प्रयत्न करत असे.
शिवस्य गाथा गायंस्तु आनंदाश्रुकणान्मुहुः ३३.
शिवाची गाणी गाताना तो वारंवार आनंदाने अश्रू ढाळत असे.
आयुष्यं च गतं तस्य शिवध्यानपरस्य च ३३.
शिवध्यानात एकाग्र असलेल्या त्या व्यक्तीचं आयुष्य संपलं.
संसेवितुं सुखप्राप्त्यै ह्येक एव सदाशिवः ३३.
सुख मिळवण्यासाठी नेहमी एकट्या सदाशिवाचीच सेवा करावी.
ज्ञानात्सर्वमनुप्राप्तं भूतसाम्यं निरंतरम् विना शिवेन यत्किंचिन्नास्ति वस्त्वत्र न क्वचित्॥ ३३.
ज्ञानामुळे सर्व काही मिळतं; सर्व जीवांशी कायम समता साधता येते. शिवाशिवाय इथे कुठेही काहीच अस्तित्वात नाही.
एवं पूर्णं निष्प्रपंचं ज्ञानं प्राप्नोति दुर्लभम् ३३.
अशा प्रकारे, पूर्ण आणि सर्व मायाच्यापलीकडचं दुर्मिळ ज्ञान मिळतं.
मुक्तिं सायुज्यतां प्राप्तः शिवरात्रेरुपोषणात् ३३.
शिवरात्रीचं व्रत पाळल्यामुळे मुक्ती आणि शिवाशी एकरूपता मिळते.
दाक्षायणीवीयो गाच्च जटाजूटेन विस्तरात् वीरभद्रेति विख्यातो दक्षयज्ञविनाशनः॥ ३३.
दाक्षायणीपासून उत्पन्न झालेला, जटा मोकळी सोडलेला, तो वीरभद्र म्हणून प्रसिद्ध झाला आणि त्याने दक्षयज्ञाचा नाश केला.
शिवरात्रिव्रतेनैव तारिता बहवः पुरा ३३.
पूर्वी अनेकांना फक्त शिवरात्रीच्या व्रतामुळे तारलं गेलं.
मांधाता धुन्धुमारिश्च हरिश्चन्द्रादयो नृपाः ३३.
मांधाता, धुंधुमार, हरिश्चंद्र आणि इतर राजे देखील.