न जानीमो वयं देवि किंचिच्छंभुविचेष्टितम्
देवी, आम्हाला शंभूच्या कृतीबद्दल काहीच माहीत नाही.
इति तेषां भयार्तानामाकर्ण्य वचनं शुभम्
त्यांच्या भीतीने उच्चारलेली शुभ वचनं ऐकून,
शरणागतसंत्राणं तपसि स्थितया मया
मी तपात स्थिर राहून शरण आलेल्यांचं रक्षण करते.
उपायेन समाकृष्य हनिष्यामि महासुरम्
युक्तीने मी त्या महाअसुराला जवळ ओढून नष्ट करीन.
धर्मगे धर्मभेत्तारः शलभत्वं व्रजंति हि 1.3.1.10.
धर्माच्या प्रदेशात धर्माचा भंग करणारे शेवटी पतंगासारखे नष्ट होतात.
जग्मुर्यथागतं सर्वे निर्भया हृष्टचेतसः
सर्वजण जसे आले तसे निर्भय आणि आनंदी मनाने परत गेले.
गतेषु तेषु देवेषु गौरी कमललोचना
ते देवता निघून गेल्यावर, कमळासारखी डोळे असलेली गौरी तिथे राहिली.
सा देवी दिक्षु शैलेषु चतुर्ष्वरुणभूभृतः
ती देवी सर्व दिशांना, तसेच लालसर पर्वतांच्या चार शिखरांवर भटकत होती.
यदा कैलासशिखरादागता शैलकन्यका
कैलासाच्या शिखरावरून ती पर्वतकन्या खाली आली तेव्हा,
दुन्दुभिः सत्यवत्याख्या तथा चानवमी परा
तेथे सत्यवती नावाची दुंदुभी आणि आणखी एक अनवमी नावाची होती.
विमुञ्चतातिथिं श्रांतं क्षुत्पिपासा समन्वितम्
भुकेने आणि तहाने त्रस्त झालेल्या त्या दमलेल्या पाहुण्याला सोडून द्या.
सीमाशलस्थितान्वीरांस्तानादिश्य बलाधिकान्
तीने पर्वताच्या सीमेवर उभ्या असलेल्या बलाढ्य वीरांना तसे सांगितले.
तस्यां तपत्यां तन्वंग्यां न तापः कश्चिदप्यभूत्
ती कृशांग गौरी तप करत असताना तिला कोणताही त्रास झाला नाही.
विरोधीनि च सत्त्वानि मुमुचुः पूर्वमत्सरम्
शत्रुत्व असलेली सुद्धा सर्व जीव पूर्वीचे वैर सोडून दिले.
योजनद्वयपर्यंतं सीमाशैलेषु संस्थितैः 1.3.1.10.
पर्वताच्या सीमेवर दोन योजनांपर्यंत जे उभे होते—
नोदभूत्कश्चन त्रासो न च दृष्टो भयोदयः
कोणालाही भीती वाटली नाही, किंवा कुठेही भयाचा लवलेशही दिसला नाही.
कृतार्था मुनयः सर्वे प्रशंसंतो नगात्मजाम्
सर्व सिद्ध ऋषी पर्वतकन्येचे कौतुक करीत होते.
सा च गौरी तपो घोरं कुर्वती च दिवानिशम्
गौरी दिवस-रात्र कठोर तप करत होती.
महिषश्च महावीर्यो मृगयां कर्तुमुद्यतः
महाबलवान महिष शिकार करण्यासाठी निघाला.
दैत्यसैन्यसमायुक्तो मृगयूथान्यनेकशः
राक्षसांच्या सैन्यासह तो अनेक वन्य प्राण्यांच्या कळपांचा पाठलाग करू लागला.
धन्विभिर्बलिभिर्वीरैर्मृगाः केचिदनुद्रुताः
मजबूत आणि धनुष्यबाणांनी सज्ज असलेल्या वीरांनी काही प्राणी पळवले.
अनुव्रजन्तो दितिजा मृगांस्तान्हंतुमुद्यताः
दितीचे पुत्र त्या प्राण्यांचा पाठलाग करत, त्यांना मारण्यासाठी निघाले.
किमत्रेति तदा पृष्टा बटुका दुष्टदानवैः
तेव्हा दुष्ट दानव मुलांनी 'हे काय आहे?' असे विचारले.
न केनचित्प्रवेष्टव्यं बलिना मुनिसेवितम्
ही जागा ऋषींच्या वावराची आहे, म्हणून कितीही बलवान असला तरी कुणालाही इथे प्रवेश करता येणार नाही.
इति तेषां वचः श्रुत्वा बलिनो दुष्टदानवाः 1.3.1.10.
त्यांच्या बोलण्याचे ऐकून, बलवान आणि दुष्ट दानवांनी...
मायया पक्षिरूपास्ते प्रविश्याश्रममादरात्
मायेने त्यांनी पक्ष्यांचे रूप घेतले आणि आदराने आश्रमात प्रवेश केला.
सा पुनर्ल्लसितारण्ये सर्वर्तुकुसुमान्विते
ती पुन्हा फुलांनी सजलेल्या, सर्व ऋतूंच्या फुलांनी भरलेल्या जंगलात भटकत होती.
रूपलावण्यते तस्या निश्चयं तपसि स्थितम्
तिचे सौंदर्य आणि मोहिनी तिच्या तपामुळे दृढपणे स्थिर झाले होते.
स स्मरार्तो वृद्धरूपः प्रविवेशाश्रमं तदा
कामाने व्याकुळ झालेला तो वृद्धाचे रूप घेऊन त्या वेळी आश्रमात गेला.
वृद्धोऽपृच्छत्किमर्थं तु तपोऽस्या इति तास्तथा
त्या वृद्धाने विचारले, 'तू हे तप कशासाठी करतेस?' अशा प्रकारे त्यांनी विचारणा केली.