नर्मदापि प्रहृष्टासीत्पावित्र्यं प्राप्य चाद्भुतम्
नर्मदा देखील हे अद्भुत पावित्र्य मिळवून आनंदली.
वाक्यं मृकंडजमुनेस्तेपि श्रुत्वा मुनीश्वराः
मृकंडमुनींचं बोलणं ऐकून सर्व ऋषी प्रसन्न झाले.
पापकंचुकमुत्सृज्य प्राप्स्यति ज्ञानमुत्तमम् ।। 4.2.92.
पापाचं आवरण सोडून, माणसाला श्रेष्ठ ज्ञान मिळेल.
स्कंद उवाच । । अमृतेशमुखादीनि यन्नामाप्यमृतप्रदम्
स्कंद म्हणाले — अमृतेश वगैरे नावं उच्चारली तरी अमरत्व मिळतं.
पुरा सनारु नामासीन्मुनिरत्र गृहाश्रमी
पूर्वी इथे सनारू नावाचा एक गृहस्थ ऋषी होता.
लिंगपूजारतो नित्यं नित्यं तीर्थाप्रतिग्रही
तो नेहमी लिंगाची पूजा करत असे आणि पवित्र तीर्थ घेत असे.
स कदाचिद्गतोरण्यं तत्र दष्टः पृदाकुना
एकदा तो जंगलात असताना त्याला विषारी सापानं दंश केला.
सनारुणा समुच्छ्वस्य नीतः स उपजंघनिः
सनारू श्वास घेता घेता, उपजंघनी त्याला घेऊन गेला.
तत्रासीच्छ्रीफलाकारं लिंगमेकं सुगुप्तवत्
तिथे नारळासारखं एक लिंग छानपणे लपवलेलं होतं.
सर्पदष्टस्य संस्कारः कथं भवति चेति वै
साप चावल्यावर कोणता विधी करावा, असा प्रश्न पडला.
अथ तं वीक्ष्य स मुनिः सनारुरुपजंघनिम्
मग सनारू ऋषींनी उपजंघनीकडे पाहिलं.
प्राणितव्येऽत्र को हेतुर्मच्छिशोरुपजंघनेः
'इथे माझ्या शिष्य उपजंघनीचं प्राण वाचवायचं कारण काय?' असं त्याला वाटलं.
इति यावत्स संधत्ते धियं तज्जीवितैकिकाम् 4.2.94.
असं विचार करत तो त्याच्या जीव वाचवण्यासाठी मन लावून बसला.
आनिनाय च तत्रैव सोप्य नन्निर्गतस्ततः
त्याने त्याला तिथेच आणलं, पण तो बरा झाला नाही.
मृदु हस्ततलेनैव यावत्खनति वै मुनिः
त्या ऋषीने आपल्या मऊ हातानेच जमिनीत खणायला सुरुवात केली.
सनारुणाथ तल्लिंगं तेन तत्र समर्चितम्
त्या ठिकाणी त्या लिंगाची पूजा एका अंकुराने केली गेली.
अमृतेश्वरनामेदं लिंगमानंदकानने
आनंदक वनात असलेले हे लिंग अमृतेश्वर या नावाने ओळखले जाते.
अमृतेशं समभ्यर्च्य जीवत्पुत्रः स वै मुनिः
अमृतेश्वराची भक्ती केल्यावर त्या ऋषीला त्याचा मुलगा जिवंत मिळाला.
तदाप्रभृति तल्लिंगममृतेशं मुनीश्वर
त्या वेळेपासून, हे लिंग अमृतेश्वर म्हणूनच प्रसिद्ध आहे, हे ऋषीश्रेष्ठ.
अमृतेश्वर संस्पर्शान्मृता जीवंति तत्क्षणात्
अमृतेश्वराच्या स्पर्शाने मृत लोक लगेचच जिवंत होतात.
अमृतेश समं लिंगं नास्ति क्वापि महीतले
या पृथ्वीवर अमृतेश्वरासारखे दुसरे कोणतेही लिंग नाही.
अमृतेश्वर नामापि ये काश्यां परिगृह्णते
काशीत जे लोक अमृतेश्वर हे नाव घेतात,
मुनेऽन्यच्च महालिंगं करुणेश्वरसंज्ञितम् 4.2.94.
मुनिवर, अजून एक मोठे लिंग आहे, ते म्हणजे करुणेश्वर.
दर्शनात्तस्य लिंगस्य महाकारुणिकस्य वै
त्या महान करुणावंताच्या लिंगाचे दर्शन घेतल्याने,
स्नातव्यं मणिकर्ण्यां च द्रष्टव्यः करुणेश्वरः
मणिकर्णिकेत स्नान करून करुणेश्वराचे दर्शन घ्यावे.
सोमवासरमासाद्य एकभक्तव्रतं चरेत्
सोमवारी एक वेळच जेवण्याचा व्रत पाळावे.
तेन व्रतेन संतुष्टः करुणेशः कदाचन
त्या व्रताने करुणेश्वर प्रसन्न झाला की,
तत्पत्रैस्तत्फलैर्वापि संपूज्यः करुणेश्वरः
त्या पानांनी किंवा फळांनी करुणेश्वराची पूजा करावी.
तेनार्च्यः करुणावृक्षो देवेशः प्रीयतामिति
अशी पूजा केल्यावर करुणेचा वृक्ष, देवांचा स्वामी, प्रसन्न होईल.
प्रसन्नः करुणेशोत्र तस्य दास्यति वांछितम्
इथे करुणेश्वर प्रसन्न झाला की, तो इच्छित वर देतो.