न चास्ति तव सामर्थ्यं क्वापि कस्यापि निश्चितम्
तुला कुठेही, कोणासाठीही काही करण्याची ताकद नाही, हे निश्चित आहे.
न तादृङ्नेदसि प्रायः क्वापि ज्ञातो महामते
तुझ्यात असे गुण आहेत असे सामान्यपणे कुणालाही माहीत नाही, हे महाज्ञानी.
कर्तव्यश्चेत्तदाकार्यः स्याच्चेत्संपत्ति रीदृशी
काही करायचे असेल तर ते करावे; अशी समृद्धी असेल तर ती मिळू दे.
साक्षाच्च सर्वे मंत्रा वै साक्षाद्यज्ञपुमानसौ साक्षाद्ब्रह्मा स्वयं चैष भृगुर्वै कर्मकांडवित्
सर्व मंत्र प्रत्यक्ष येथे आहेत, यज्ञमूर्तीही आहे; ब्रह्मा स्वतः येथे आहे आणि भृगु कर्मकांड जाणणारा आहे.
अयं पूषा भगस्त्वेष इयं देवी सरस्वती
इथे पूषा आहे, भग आहे आणि ही देवी सरस्वती आहे.
त्वं च दीक्षां शुभां प्राप्तो देव्या च शतरूपया
तुला शुभ दीक्षा मिळाली आहे आणि शत रूपांची देवीही सोबत आहे.
स्वयमेव हि कुर्वीत धर्मकार्यं प्रयत्नतः 4.2.87.
धर्माचे कर्तव्य स्वतःच मन लावून पार पाडावे.
सप्तविंशतिभिः सार्धं पत्नीभिस्तव कार्यकृत्
तुझे कार्य सत्तावीस पत्नींसह पूर्ण झाले आहे.
दीक्षितो राजसूयस्य दत्तत्रैलोक्यदक्षिणः त्रयोदशमिताभिश्च भार्याभिस्तव कार्यकृत्
राजसूय यज्ञासाठी दीक्षित होऊन, तू त्रैलोक्याचे दान दिले आहेस; तुझे कार्य तेरा पत्नींसह पूर्ण झाले आहे.
हविः कामदुघा सूते कल्पवृक्षः समित्कुशान्
कामधेनू हविष तयार करते आणि कल्पवृक्ष समिधा व कुश देतो.
विश्वकर्माप्यलंकारान्कुरुतेभ्यागतर्त्विजाम्
विश्वकर्मा स्वतः आलेल्या ऋत्विजांसाठी अलंकार तयार करतो.
स्वयंलक्ष्मीरलंकुर्याद्यावै चात्र सुवासिनीः
लक्ष्मी स्वतः येथे असलेल्या सुवासिनींना अलंकार घालते.
सर्वे सुखाय मे दक्ष वीक्षमाणस्य सर्वतः
दक्ष, मी सर्वत्र पाहतो तेव्हा हे सर्व माझ्या सुखासाठीच आहे.
जीवहीनो यथा देहो भूषितोपि न शोभते
जसा प्राण नसलेला शरीर शोभत नाही, तसा.
इत्थं दधीचिवचनं श्रुत्वा दक्षः प्रजापतिः
दधीचिंची ही वचने ऐकून दक्ष प्रजापती आनंदित झाला.
पूर्वस्तुत्याति संहृष्टो दृष्टो योसौ दधीचिना
दधीचिंनी पूर्वी केलेल्या स्तुतीमुळे तो अतिशय प्रसन्न झाला.
प्रत्युवाचाथ तं विप्रं वेपमानांगयष्टिकः 4.2.87.
नंतर अंग थरथरत असताना त्याने त्या ऋषीला उत्तर दिले.
दीक्षामहमहो प्राप्तः कर्तुं नायाति किंचन
अरे, आता मला दीक्षा मिळाली आहे; काहीच बाकी राहिले नाही.
भवान्केन समाहूतो यदत्रागान्महाजडः
अरे मोठ्या मूर्खा, तुला येथे बोलावले कोण आणि तू येथे कसा आलास?
सर्वमंगलमांगल्यो यत्र श्रीमानयं हरिः
जिथे सर्व मंगलांचा मंगल, श्रीमान हरि आहे,
यत्र वज्रधरः शक्रः शतयज्ञैकदीक्षितः
जिथे वज्रधारी इंद्र शंभर यज्ञांची दीक्षा घेतलेला आहे,
तं त्वंचोपमिमीषेमुं श्मशानेन महामखम्
तुला हा महान यज्ञ स्मशानाशी तुलना करायची आहे का?
श्रीदोस्ति यत्र श्रीदाता साक्षाद्यत्राशुशुक्षणिः
जिथे श्रीमंती आहे, जिथे श्री देणारा प्रत्यक्ष आहे, जिथे जलद संहार करणारा आहे,
देवाचार्यः स्वयं यत्र क्रतोराचार्यतागतः
जिथे देवांचा आचार्य स्वतः या यज्ञाचा आचार्य म्हणून आला आहे,
यत्रार्त्विज्यं भजंतेऽमी वसिष्ठप्रमुखर्षयः
जिथे वसिष्ठांसारखे ऋषी यजमानाची सेवा करत आहेत,
निशम्येति मुनिः प्राह दधीचिर्ज्ञानिनां वरः
हे ऐकून ज्ञानी ऋषी दधीचि बोलला.
तथापि शांभवी शक्तिर्वेदे विष्णुः प्रपठ्यते 4.2.87.
तरीही, वेदात शंभूची शक्ती सांगितली आहे आणि विष्णूचे नामस्मरण केले जाते.
दीक्षितो योश्वमेधानां शतस्य कुलिशायुधः
जो वज्रधारी शंभर अश्वमेधांची दीक्षा घेतलेला आहे,
पुनराराध्य भूतेशं प्रापैकाममरावतीम्
त्याने पुन्हा भूतांच्या स्वामीची पूजा करून अमरांची एकमेव नगरी मिळवली.
बलं तस्याखिलैर्ज्ञातं श्वेतं पाशयतः पुरा
कधीतरी त्याने पांढऱ्याला दोरीने बांधले तेव्हा त्याचे सामर्थ्य सर्वांना माहीत झाले.