रजसा तमसा विवर्धितं क्व नु पापं परितापदायकम्
तर मग रज आणि तमामुळे वाढलेलं, दुःख देणारं पाप कुठे उरतं?
यदि जातुचिदंधकद्विषस्तवनामौष्ठपुटाद्विनिःसृतम्
तुझ्या शत्रूच्या तोंडूनही कधी तुझं नाव उच्चारलं गेलं—
परमात्मन्परंधाम स्वेच्छा विधृत विग्रह
हे परमात्मा, सर्वोच्च स्थान असलेले, तुझ्या इच्छेनेच तू हे रूप धारण केलं आहेस—
अद्य धन्योस्मि देवेश यं न पश्यति योगिनः 4.1.31.
आज मी खरोखरच धन्य झालो, हे देवाधिदेव, कारण तुला योगीही पाहू शकत नाहीत.
अवियोगोऽस्तु मे देव त्वदंघ्रियुगलेन वै 4.1.31.
हे देवा, तुझ्या पवित्र पायांपासून मला कधीच वेगळं व्हायला लागू नये.
ब्रह्महत्यादि पापानि यस्या नाम्नोपि कीर्तनात् 4.1.31.
फक्त तुझं नाव जरी घेतलं, तरी ब्रह्महत्येसारखी मोठी पापंही नष्ट होतात.
महाश्मशानमासाद्य यदि देवाद्विपद्यते 4.1.31.
कोणी मोठ्या स्मशानभूमीत पोहोचून देवत्व गमावलं—
तीर्थे कालोदके स्नात्वा कृत्वा तर्पणमत्वरः 4.1.31.
तीर्थात काळाच्या पाण्यात स्नान करून, त्वरित तर्पण केलं—
स्कंद उवाच पुनर्विशेषं वक्ष्यामि सदाचारस्य कुंभज
स्कंद म्हणाले: कुंभपुत्रा, मी पुन्हा एकदा सदाचाराचं विशेष सांगतो.
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्यास्त्रयो वर्णा द्विजाः स्मृताः
ब्राह्मण, क्षत्रिय आणि वैश्य—हे तिन्ही वर्ण द्विज समजले जातात.
एषां क्रियानिषेकादि श्मशानांता च वैदिकी
त्यांच्यासाठी वेदविधी गर्भधारणेपासून ते अग्नीसंस्कारापर्यंत असतात.
स्पंदनात्प्राक्पुंसवनं सीमंतोन्नयनं ततः
गर्भात हालचाल होण्यापूर्वी पुंसवन विधी, त्यानंतर सीमंतोन्नयन विधी करतात.
नामाह्न्येकादशे गेहाच्चतुर्थेमासि निष्क्रमः
जन्मानंतर अकराव्या दिवशी घरात नामकरण करतात, चौथ्या महिन्यात बाहेर नेतात.
शममेनो व्रजेदेवं बैजं गर्भजमवे च
मग शांतीसाठी आणि गर्भातून जन्मलेल्या बाळासाठी लागणारे विधी करावेत.
सप्तमेथाष्टमेवाब्दे सावित्रीं ब्राह्मणोर्हति
सातव्या किंवा आठव्या वर्षी ब्राह्मणाला सावित्री मंत्राचा उपदेश घेण्यास पात्रता मिळते.
ब्रह्मतेजोभिवृद्ध्यर्थं विप्रोब्देपंचमेर्हति
ब्राह्मणत्वाची तेज वाढवण्यासाठी, ब्राह्मणाने पाचव्या वर्षीही हा उपदेश घेता येतो.
महाव्याहृतिपूर्वं च वेदमध्यापयेद्गुरुः
गुरूने आधी मोठ्या व्याहृतिंचा उच्चार करून मग वेदाचा अभ्यास शिकवावा.
पूर्वोक्तविधिना शौचं कुर्यादाचमनं तथा 4.1.36.
पूर्वी सांगितलेल्या पद्धतीने शुद्धी व आचमन करावे.
स्नात्वांबुदैवतैर्मंत्रैः प्राणानायम्य यत्नतः
स्नान करून, जलदेवतांच्या मंत्रांनी प्राणायाम करावा.
अग्निकार्यं ततः कृत्वा ब्राह्मणानभिवादयेत्
नंतर अग्निकर्म करून, ब्राह्मणांना आदराने नमस्कार करावा.
अभिवादनशीलस्य वृद्धसेवारतस्य च
जो नेहमी नमस्कार करतो आणि वडीलधाऱ्यांची सेवा करतो,
अधीते गुरुणा हूतः प्राप्तं तस्मै निवेदयेत्
गुरूने जे शिकवले, ते त्याच्या बोलावण्यावर त्याला सांगावे.
अध्याप्याधर्मतोनार्थात्साध्वाप्तज्ञानवित्तदाः
अधर्म किंवा फायद्यासाठी शिकवू नये; फक्त सद्गुणी, ज्ञानी आणि दानशूरांना शिकवावे.
धारयेन्मेखलादंडोपवीताजिनमेव च
त्याने मेखला, दंड, उपवित आणि मृगाजिन घालावे.
ब्राह्मणक्षत्रियविशामादिमध्यावसानतः
ब्राह्मण, क्षत्रिय आणि वैश्य यांच्यासाठी सुरुवात, मधला भाग आणि शेवट असे नियम आहेत.
वाग्यतो गुर्वनुज्ञातो भुंजीतान्नमकुत्सयन्
वाणी संयमित ठेवून आणि गुरूची परवानगी घेऊन, अन्नाची निंदा न करता जेवावे.
अनारोग्यमनायुष्यमस्वर्ग्यंचातिभोजनम्
अती जेवणामुळे आजार होतो, आयुष्य कमी होते आणि स्वर्ग मिळत नाही.
न द्विर्भुंजीत चैकस्मिन्दिवा क्वापि द्विजोत्तमः 4.1.36.
श्रेष्ठ द्विजाने एका दिवशी कुठेही दोनदा जेवू नये.
मधुमांसं प्राणिहिंसां भास्करालोकनांजने
मध, मांस, प्राण्यांना त्रास देणे आणि सूर्याकडे पाहून काजळ लावणे,
औपनायनिकः कालो ब्रह्मक्षत्र विशां परः
उपनयनाचा काळ ब्राह्मण, क्षत्रिय आणि वैश्य यांच्यासाठी श्रेष्ठ मानला आहे.