नमो हिरण्यरूपाय ब्रह्मणे ब्रह्मरूपिणे 4.1.2.
हिरण्यासारख्या रूप असलेल्या, ब्रह्मस्वरूप ब्रह्माला मी नमस्कार करतो.
यन्न देवा विजानंति मनो यत्रापि कुंठितम्
ज्याला देवताही समजू शकत नाहीत, जिथे मनही थांबून जाते—
योगिनो यं हृदाकाशे प्रणिधानेन निश्चलाः
ज्याला योगी आपल्या हृदयातील आकाशात एकाग्रतेने, स्थिर मनाने पाहतात—
कालात्पराय कालाय स्वेच्छयापुरुषाय च
कालापलीकडील, स्वतःच्या इच्छेने वागणाऱ्या, आणि काळ असलेल्या त्या पुरुषाला नमस्कार.
विष्णवे सत्त्वरूपाय रजोरूपाय वेधसे
सत्त्वगुणाचा स्वरूप असलेल्या विष्णूला, आणि रजोगुणी सृष्टीकर्त्याला नमस्कार.
नमो बुद्धिस्वरूपाय त्रिधाहंकृतये नमः
बुद्धीचे स्वरूप असलेल्या, आणि त्रिविध अहंकार निर्माण करणाऱ्याला मी नमस्कार करतो.
नमो ब्रह्मांडरूपाय तदंतर्वर्तिने नमः
ब्रह्मांडाच्या रूपात असलेल्या आणि त्यातच वास करणाऱ्या तुला नमस्कार.
अनित्यनित्यरूपाय सदसत्पतये नमः
क्षणिक आणि शाश्वत अशा रूप असलेल्या, सत्य-असत्याचा अधिपती असलेल्या तुला नमस्कार.
तव निःश्वसितं वेदास्तव स्वे दोखिलं जगत्
वेद हे तुझ्या श्वासातून आले; हे सर्व जगही तुझंच आहे.
नाभ्या आसीदंतरिक्षं लोमानि च वनस्पतिः 4.1.2.
तुझ्या नाभीतून आकाश निर्माण झालं; तुझ्या केसांमधून वनस्पती आणि झाडं उत्पन्न झाली.
त्वमेव सर्वं त्वयि देव सर्वं स्तोता स्तुतिः स्तव्य इह त्वमेव
देवा, सर्व काही तूच आहेस; सर्व काही तुझ्यातच आहे. स्तुती करणारा, स्तुती आणि ज्याची स्तुती होते—हे सर्व येथे तूच आहेस.
इति स्तुत्वा विधिं देवा निपेतुर्दंडवत्क्षितौ
अशा प्रकारे विधीची स्तुती करून, देवता पृथ्वीवर दंडवत पडले.
उत्तिष्ठत प्रसन्नोस्मि वृणुध्वं वरमुत्तमम्
उठा! मी प्रसन्न आहे. तुमच्या इच्छेचा सर्वोच्च वर मागा.
यः स्तोष्यत्यनया स्तुत्या श्रद्धावान्प्रत्यहं शुचिः
जो कोणी श्रद्धेने आणि शुद्धतेने, दररोज या स्तोत्राने माझी स्तुती करेल—
दास्यामः सकलान्कामान्पुत्रान्पौत्रान्पशून्वसु
त्याला आम्ही सर्व इच्छा, पुत्र, नातवंडं, पशू आणि संपत्ती देऊ.
ऐहिकामुष्मिकान्भोगानपवर्गं तथाऽक्षयम्
या जगातील आणि परलोकातील सुख, मुक्ती आणि अक्षय फलही मिळेल.
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन पठितव्यः स्तवोत्तमः
म्हणून, या श्रेष्ठ स्तोत्राचा सर्व प्रयत्नांनी पाठ करावा.
पुनः प्रोवाच तान्वेधाः प्रणिपत्योत्थितान्सुरान्
मग सृष्टीकर्त्याने, वंदन करून उभ्या राहिलेल्या देवतांना पुन्हा सांगितले.
एते वेदा मूर्तिधरा इमा विद्यास्तथाखिलाः
हे वेद आणि या सर्व विद्या, जणू काही साकार रूप धारण करून आहेत.
ब्रह्मचर्यमिदं चैषा करुणा भारतीत्वियम् 4.1.2.
हेच ब्रह्मचर्य आहे, हेच करुणा आहे, आणि हीच सरस्वती देवीची वाणी आहे.
नेह क्रोधो न मात्सर्यं लोभः कामोऽधृतिर्भयम्
इथे राग नाही, मत्सर नाही, लोभ नाही, इच्छा नाही, संयमाचा अभाव नाही, भीती नाही.
ये ब्राह्मणा ब्रह्मरतास्तपोनिष्ठास्तपोधनाः
जे ब्राह्मण ब्रह्मात रमलेले आहेत, तपश्चर्येला वाहिलेले आहेत, आणि ज्यांच्याकडे तपाची संपत्ती आहे,
पातिव्रत्यरता नार्यो ये चान्ये ब्रह्मचारिणः
ज्या स्त्रिया पतीव्रतेला समर्पित आहेत, आणि जे इतर ब्रह्मचर्याचे पालन करतात,
मातापित्रोरमी भक्ता अमी गोग्रहणे हताः
जे माता-पित्यांच्या भक्त आहेत, आणि जे गायींच्या रक्षणासाठी प्राण गेले,
तीर्थे तपस्युपकृतौ सदाचारादिकर्मणि
तीर्थस्थळी, तपश्चर्येत, दानधर्मात आणि चांगल्या वर्तनात,
गायत्री जाप्यनिरता अग्निहोत्र परायणाः
जे गायत्रीचा जप करतात, आणि जे अग्निहोत्रात मन लावतात,
निस्पृहाः सोमपा ये वै द्विजपादोदपाश्च ये
जे इच्छा सोडून सोमपान करतात, आणि जे द्विजांच्या पायधुत पाणी पितात,
प्रतिग्रहे समर्था हि ये प्रतिग्रहवर्जिताः
जे दान घेण्यास समर्थ आहेत, आणि जे दान घेण्यापासून दूर राहतात,
प्रयागे माघ मासो यैरुषः स्नातोऽमलात्मभिः
प्रयागमध्ये, माघ महिन्यात, जे शुद्ध अंतःकरणाने पहाटे स्नान करतात,
वाराणस्यां पांचनदे त्र्यहं स्नातास्तु कार्तिके 4.1.2.
वाराणसीमध्ये, पाच नद्यांच्या संगमावर, जे कार्तिक महिन्यात तीन दिवस स्नान करतात,