पातिव्रत्यस्य भंगाय वृंदायाश्चाऽकरोन्मतिम्
वृंदेच्या पतिव्रत्याचा भंग व्हावा म्हणून त्याने तिच्या मनात भ्रम उत्पन्न केला.
अथ वृंदारका देवी स्वप्नमध्ये ददर्श ह
मग देवी वृंदेला स्वप्नात एक दृश्य दिसले—
कृष्णप्रसूनभूषाढ्यं क्रव्यादगणसेवितम्
—जो काळ्या फुलांनी सजलेला होता आणि मांसाहारी जनांच्या वेढ्यात होता.
स्वपुरं सागरे मग्नं सहसैवाऽऽत्मना सह
तिने पाहिलं की, आपलं स्वतःचं शहर आणि आपण दोघंही अचानक समुद्रात बुडाले आहोत.
ददर्शोदितमादित्यं सच्छिद्रं निष्प्रभं मुहुः
तिला वारंवार छिद्र पडलेला, तेज नसलेला सूर्य उगवतांना दिसला.
कुत्रचिन्नाऽलभच्छर्म गोपुराट्टालभूमिषु
कुठेच तिला गडाच्या अंगणात किंवा बुरुजांवर आसरा मिळाला नाही.
तत्राऽपि साऽभ्रमद्बाला नाऽलभत्कुत्रचित्सुखम्
तिथेही ती गोंधळलेली मुलगी कुठेच सुख शोधू शकली नाही.
ततः सा भ्रमती बाला ददर्शाऽतीवभीषणौ
मग ती भटकत असताना त्या मुलीला दोन अतिशय भयंकर जीव दिसले.
तौ दृष्ट्वा विह्वलाऽतीव पलायनपराऽभवत्
त्यांना पाहून ती फारच घाबरली आणि पळून जाण्याचा प्रयत्न करू लागली.
ततस्तत्कण्ठमावृत्य निजां बाहुलतां भयात् 2.4.21.
मग भीतीपोटी तिने आपली कोमल बाहू आपल्या गळ्याभोवती घट्ट गुंडाळली.
मुनिस्तां विह्वलां दृष्ट्वा राक्षसाऽनुगतां तदा
त्या वेळी ती घाबरलेली आणि राक्षसांनी वेढलेली आहे हे पाहून मुनीने—
तौ हुंकारभयत्रस्तौ दृष्ट्वा च विमुखौ गतौ
—'हुं' या आवाजाने घाबरून ते दोघे तिला सोडून निघून गेले असं पाहिलं.
किंचिद्विप्तुमिच्छामि कृपया तन्निशामय
माझ्या मनात थोडंसं बोलायचं आहे, कृपया प्रेमाने ऐका.
जलंधरो हि मद्भर्ता रुद्रं योद्धुं गतः प्रभो
माझा पती जलंधर रुद्राशी युद्ध करायला गेला आहे, प्रभो.
तावत्कपी समायातौ प्रणम्य चाग्रतः स्थितौ
तेव्हा दोन वानर आले, त्यांनी वंदन केलं आणि माझ्यासमोर उभे राहिले.
ततस्तद्भ्रूलतासंज्ञानियुक्तौ गगनं गतौ शिरःकबन्धे हस्तौ च गृहीत्वा समुपस्थितौ
मग त्यांनी भुवयांच्या इशाऱ्याने आकाशात उड्डाण केलं आणि शिरविरहित देह व हात उचलून माझ्यासमोर आले.
शिरःकबंधे हस्तौ च दृष्ट्वाऽब्धितनयस्य सा
समुद्रपुत्राचा शिरविरहित देह आणि हात पाहून ती
कमंडलूदकैः सिक्त्वा मुनिनाऽऽश्वासिता तदा
मुनिने कमंडलूतील पाणी शिंपडून तिला धीर दिला.
स कथं न वदस्यद्य वल्लभा मामनागसम्
प्रिय, मी निरपराध असूनही आज तू माझ्याशी का बोलत नाहीस?
येन देवाः सगंधर्वा निर्जिता विष्णुना सह 2.4.21.
ज्याने देव, गंधर्व आणि विष्णू यांनाही पराभूत केलं—
त्वमेवास्य मुने शक्तो जीवनाय मतो मम
मुनी, त्याला पुन्हा जिवंत करण्याचं सामर्थ्य फक्त तुझ्यात आहे असं मला वाटतं.
तथाऽपि त्वत्कृपाविष्ट एनं संजीवयाम्यहम्
तरीही, तुझ्या कृपेने मी त्याला पुन्हा जिवंत करीन.
वृंदामालिंग्य तद्वक्त्रं चुचुंब प्रीतमानसः
त्याने वृंदेला मिठी मारली आणि आनंदाने तिच्या चेहऱ्यावर चुंबन घेतलं.
अथ वृन्दाऽपि भर्तारं दृष्ट्वा हर्षितमानसा
मग वृंदेलाही पतीला पाहून मनापासून आनंद झाला.
कदाचित्सुरतस्यांते दृष्ट्वा विष्णुं तमेव च
कधीतरी त्यांच्या संगतीच्या शेवटी तिने तोच विष्णू पाहिला.
ज्ञातोऽसि त्वं मया सम्यङ्मायाप्रच्छन्नतापसः
तू मायेमध्ये लपलेला तपस्वी आहेस, हे मी ओळखलं आहे.
यौ त्वया मायया द्वाःस्थौ स्वकीयौ दर्शितौ मम
तुझ्या मायेमुळे मला दिसलेले ते दोघं द्वारपाल—
त्वं चाऽपि भार्यादुःखार्तो वने कपिसहायवान्
आणि तूही पत्नीच्या दुःखाने व्याकुळ होऊन वानरांच्या मदतीने वनात भटकत होतास.
इत्युक्त्वा सा तदा वृन्दा प्राविशद्धव्यवाहनम् 2.4.21.
असं म्हणून वृंदा त्या वेळी अग्नीत प्रवेशली.
ततो हरिस्तामनुसंस्मरन्मुहुर्वृंदान्वितोभस्मरजोवगुंठितः
मग हरि तिची वारंवार आठवण काढत, वृंदेसह प्रेमाच्या धुळीने व्यापून गेला.