धात्रीछायां समाश्रित्य हरौ भक्तिसमन्वितः
आवळ्याच्या झाडाच्या सावलीत आसरा घेत, हरीप्रती भक्ती असावी.
ततस्तु ब्राह्मणान्भक्त्या भोजयेद्ब्रह्मवित्तमान् 2.4.12.
नंतर, श्रद्धेने वेद जाणणाऱ्या ब्राह्मणांना जेवायला घालावे.
एवंकृते व्रते विप्र कार्तिके हरिवल्लभे
हे विप्र, या व्रताचे पालन कार्तिक महिन्यात, हरीला प्रिय असताना, करावे.
हरेर्नार्पितभोगाच्च भोजने सूर्यदर्शनात्
हरीसाठी अर्पण केलेल्या पदार्थांमुळे, आणि सूर्यदर्शनानंतर भोजन केल्यामुळे,
भोजनावसरे चान्यस्पर्शदोषस्तु यद्भवेत्
जेवताना दुसऱ्याच्या स्पर्शाचा दोष झाला, तर
शुद्धस्यापि तथा त्यागात्पुण्यकाले हरिप्रिये
शुद्ध असूनही, अशा प्रकारे त्याग केल्याने, शुभ काळात, हरीला प्रिय असताना,
तस्मात्सर्वप्रयत्नेन धात्र्यां भोजनमाचरेत्
म्हणून, सर्व प्रयत्न करून, आवळ्याच्या झाडाखालीच भोजन करावे.
कार्तिके मासि वै विप्रो धात्रीमालां तु यो वहेत्
कार्तिक महिन्यात, जो ब्राह्मण आवळ्याची माळ घालतो,
धात्रीछायां समाश्रित्य दीपमालार्पणं नरः
आवळ्याच्या झाडाच्या सावलीत आसरा घेऊन, मनुष्याने दिव्यांची माळ अर्पण करावी.
राधादामोदरौ पूज्यौ तुलस्यधो विशेषतः
राधा आणि दामोदर यांची विशेष पूजा तुळशीच्या झाडाखाली करावी.
धात्रीछायातले येन सकृद्भुक्तं तु कार्तिके
कार्तिक महिन्यात, आवळ्याच्या झाडाच्या सावलीत जरी एकदा जेवले, तरी
संपूर्णे कार्तिके यस्तु संपूज्यामलकीं शुभाम् पश्चात्स्वयं तु भुंजीत न श्रीस्तस्य क्षयं व्रजेत् ।। 2.4.12.
कार्तिक पूर्ण झाल्यावर, जो शुभ आवळ्याची पूजा करून, नंतर स्वतः जेवतो, त्याची श्रीमंती कधीच कमी होत नाही.
यः कश्चिद्वैष्णवो लोके धत्ते धात्रीफलं मुने
हे मुनी, जगातला कोणताही वैष्णव, आवळ्याचे फळ धारण करतो,
धात्रीफलविलिप्तांगो धात्रीफलसमन्वितः
ज्याचे अंग आवळ्याच्या फळाने लिपलेले आहे, आणि जो आवळ्याच्या फळासह आहे,
धात्रीफलानि यो नित्यं वहते करसंपुटे
जो नेहमी आपल्या हातात आवळ्याची फळे ठेवतो,
श्रीकामः सर्वदा स्नानं कुर्यादामलकैर्नरः
श्रीमंतीची इच्छा असलेल्या मनुष्याने नेहमी आवळ्याच्या फळांनी स्नान करावे.
नवम्यां दर्शे सप्तम्यां संक्रांतौ रविवासरे
नवमीच्या दिवशी, अमावास्या किंवा पौर्णिमेला, सप्तमीला, संक्रांतीला किंवा रविवारी,
धात्रीछायां समाश्रित्य कुर्य्यात्पिंडं त यो नरः
जो मनुष्य धात्रीच्या झाडाच्या सावलीत आश्रय घेऊन तिथे पिंड अर्पण करतो,
मूर्ध्नि पाणौ मुखे चैव बाह्वोः कंठे तु यो नरः
जो मनुष्य पिंड आपल्या डोक्यावर, हातात, तोंडात, हातावर आणि गळ्यात ठेवतो,
यावल्लुठति कण्ठस्था धात्रीमाला नरस्य हि ।। तावत्तस्य शरीरे तु प्रीत्या लुंठति केशवः
ज्याच्या गळ्यात धात्रीची माळ आहे, तोपर्यंत केशव आनंदाने त्याच्या शरीरात वास करतो.
धात्रीफलं च तुलसी मृत्तिका द्वारकोद्भवा
धात्रीचे फळ, तुळशी आणि द्वारकेची माती,
यावद्दिनानि वहते धात्रीमालां कलौ नरः 2.4.12.
कलियुगात जितके दिवस मनुष्य धात्रीची माळ घालतो,
मालायुग्मं वहेद्यस्तु धात्रीतुलसिसंभवम्
जो धात्री आणि तुळशीपासून बनवलेल्या दोन माळा घालतो,
धात्रीछायां गतो यस्तु द्वादश्यां पूजयेद्धरिम्
जो धात्रीच्या सावलीत जाऊन द्वादशीला हरिची पूजा करतो,
स्वयं च तत्र भुंक्ते यः सूपभक्षादिकं तथा
आणि जो तिथे स्वतः सूप, भाकरी वगैरे खातो,
तुलस्याश्चैव धात्र्याश्च फलैः पत्रैर्हरिं यजेत्
तुळशी आणि धात्रीच्या फळांनी व पानांनी हरिची पूजा करावी.
तुलसी धात्रीयुक्ता हि सिक्ते सति च कार्तिके
तुळशी धात्रीसोबत मिळून, विशेषतः कार्तिक महिन्यात पाणी दिल्यास,
धर्मदत्तो द्विजः पूर्वं यथा मुक्तिमवाप ह
जसे पूर्वी धर्मदत्त नावाच्या द्विजाने मुक्ती मिळवली,
चातुर्मास्ये न सेव्या सा इत्युक्तं भवता पुरा
चातुर्मास्यात तिची सेवा करावी नाही, असे पूर्वी तुम्ही सांगितले होते.
तद्दिनाऽऽरभ्य सा सेव्या दैवे पित्र्ये च कर्मणि
त्या दिवसापासून, देव आणि पितरांच्या कर्मात तिची सेवा करावी.