तत्सर्वं लुब्धको दृष्ट्वा चौर्यार्थं समुपागतः
चोरीच्या हेतूने आलेल्या त्या शिकाऱ्याने हे सर्व पाहिले.
चंद्रशर्माणमाभाष्य इदं वचनमब्रवीत्
त्याने चंद्रशर्माला हाक मारून असे म्हणाले:
राज्ञा सुकृतिना दत्तं व्योमदीपं मनोहरम्
एक पुण्यवान राजा होता, त्याने एक सुंदर आकाशदीप दिला.
तैलं पीत्वा तु तत्पात्रं सदीपं तु मनोहरम्
तेल प्यायल्यावर, ते पात्र आणि तो मनमोहक दीप तिथेच होते.
मार्जारोऽप्यागतस्तत्र ग्रहीतुं पक्षिपुंगवम्
तेव्हा तिथे एक मांजर आले, ते पक्ष्यांचा राजा पकडायला.
त्वन्मुखात्कथ्यमानां हि कथां शुश्रुवतुः क्षणम्
त्या दोघांनी क्षणभर तुझ्या तोंडून सांगितली जाणारी गोष्ट ऐकली.
तौ वृक्षात्पतितौ मृत्युं प्राप्तौ च क्षणमात्रतः
ते दोघे झाडावरून खाली पडले आणि क्षणात मृत्यू पावले.
तदाश्चर्यमहं दृष्ट्वा त्वां प्रष्टुं समुपागतः 2.4.7.
हे अद्भुत पाहून, मी तुला विचारायला आलो आहे.
तिर्यग्योनिसमापन्नौ मुक्तौ केन च कर्मणा
पशूयोनीत जन्म घेऊन, कोणत्या कर्मामुळे ते मुक्त झाले?
शृणु लुब्ध प्रवक्ष्यामि तयोर्वृत्तांतमंजसा
ऐक, लोभी माणसा, मी तुला त्यांची गोष्ट सरळ सांगतो.
देवशर्मा इति प्रोक्तो देवद्रव्याऽपहारकः
त्याचे नाव देवशर्मा होते, तो देवाच्या वस्तू चोरणारा होता.
तस्मिन्देवालये प्राप्तं तैलं द्रव्यादिकं तथा
त्या देवळात त्याने तेल आणि इतर वस्तू घेतल्या.
आयुर्नीत्वैवमेवाऽसौ ततः पंचत्वमागतः
अशीच आयुष्य घालवून, शेवटी तो मरण पावला.
निरुच्छ्वासं तथा प्राप्य असिपत्रवनं क्रमात्
शेवटी श्वास थांबल्यावर, तो हळूहळू असिपत्रवनात पोहोचला.
अनुभूय च तान्सर्वान्ब्रह्मराक्षसतां गतः
त्या सर्व यातना भोगून, तो ब्रह्मराक्षस झाला.
एवं जन्मशतं प्राप्य भूमौ मार्जारतां गतः निर्मुक्ताऽखिलपापस्तु अगमद्धरिमंदिरम्
अशा रीतीने शंभर जन्म घेतल्यावर, तो पृथ्वीवर मांजर झाला; सर्व पापांतून मुक्त होऊन, तो हरिमंदिरात पोहोचला.
गृध्रोऽयं तु पुरा विप्रो मिथिले वेदपारगः
हा गिधाड पूर्वी मिथिलेतील वेदपारंगत ब्राह्मण होता.
दासीसंगं चकारासौ वेश्यासंगं तथैव च 2.4.7.
त्याने दासीशी आणि तसंच वेश्यासोबत संबंध ठेवले.
कुंभीपाके महाघोरे स्थित्वा युगचतुष्टयम्
तो महाभयंकर कुंभिपाक नरकात चार युगे राहिला.
दैवेन चोदितो गृध्रस्तैलपानार्थमागतः
दैवाच्या प्रेरणेने, तो गिधाड तेल प्यायला आला.
दत्त्वा चाकाशदीपं च श्रुत्वा चैव हरेः कथाम्
आकाशदिप अर्पण करून, हरिची कथा ऐकून,
इत्येतत्सर्वमाख्यातं लुब्ध गच्छ यथासुखम्
हे सर्व तुला सांगितलं, लोभी, आता जसा हवे तसा जा.
व्रतं चाकाशदीपस्य चकार विधिवन्मुने
त्या ऋतीने आकाशदिपाचं व्रत त्याने केलं, हे मुनी.
सुनंदोपि महाराज आश्चर्यं समुपागतः
सुनंदालाही, हे महराजा, मोठं आश्चर्य वाटलं.
प्रातः स्नात्वा शुचिर्भूत्वा कार्तिके मासि वै नृपः
कार्तिक महिन्यात, राजा सकाळी स्नान करून शुद्ध झाला.
रात्रौ दद्याद्व्योमदीपं मंत्रेणानेन वै नृपः
रात्री राजा या मंत्राने आकाशदिप अर्पण करतो.
दामोदराय विश्वाय विश्वरूपधराय च निर्विघ्नं कुरु देवेश यावन्मासः समाप्यते
दामोदर, सर्वत्र व्यापणारा, सर्व रूपे धारण करणारा, हे देवेश, हा महिना पूर्ण होईपर्यंत सर्व काही विघ्नरहित होऊ दे.
व्रतेनाऽनेन देवेश त्वयि भक्तिः प्रवर्द्धताम् 2.4.7.
या व्रतामुळे, हे देवेश, तुझ्यावरची भक्ती वाढू दे.
ब्राह्मे मुहूर्ते च पुनर्व्योमदीपं ददाति हि
पुन्हा ब्राह्ममुहूर्ताला तो आकाशदिप अर्पण करतो.
उत्सर्गस्य विधिं कृत्वा व्योम्नि दीपं समाप्य च
उत्सर्गाचा विधी करून, आकाशात दिप अर्पण पूर्ण करतो.