बद्धः प्राचेतसो दक्षः पाशेन सुदृढेन च
प्रचेतसपुत्र दक्षाला मजबूत दोरीने घट्ट बांधले गेले.
वृत्तांतः कथितः सर्वो विस्तरेण यथा तथा
ही सर्व कथा जशी घडली तशी सविस्तर सांगितली आहे.
नष्टाश्च वसवो देवाः पीडिता भास्करा रणे वरुणो यादसां नाथः क्व गतः परमेश्वरः
वसू आणि इतर देव नष्ट झाले, भास्कर युद्धात त्रस्त झाला; जलांचा स्वामी वरुण कुठे गेला, हे परमेश्वरा?
भद्रकाल्या हतं सर्वं वीरभद्रगणेन च
भद्रकाळी आणि वीरभद्राच्या सैन्याने सर्वांना ठार केले.
प्रदीपिता महाशाला भग्नं वै यज्ञतोरणम् आजगाम कृपाविष्टो यत्राहं मन्दरे स्थितः
मोठ्या सभागृहाला आग लावली गेली, यज्ञाचे तोरण फोडले गेले; दयाळूपणाने तो जिथे मी मंदारावर उभा होतो तिथे आला.
स्तुतिं कृत्वा मदीयां तु वाक्यमुक्तमिदं तदा
मी माझी स्तुती करून मग हे शब्द बोललो.
भद्रकाल्या महादेव वसवो जर्जरीकृताः
महादेव, वसू भद्रकाळीने पूर्णपणे उद्ध्वस्त केले आहेत.
कायावरोहणं देव तुषितानां कथं भवेत्
देवा, तुषितांचा देहधारण कसा होईल?
महाकालवने क्षेत्रे गच्छन्तु तुषितास्त्वमी
हे तुषित लोक महाकाळाच्या अरण्यातील क्षेत्रात जावोत.
ब्राह्मणाश्च ममादेशाच्चतुःशिष्यैः समन्विताः ५.२.८२.
आणि ब्राह्मणांनी, त्यांच्या चार शिष्यांसह, माझ्या आज्ञेनुसार वागावे.
तत्र कायमनुप्राप्ता मम शिष्या ममो पमाः
तेथे माझे शिष्य, जे माझ्यासारखेच आहेत, त्यांनी देह प्राप्त केला आहे.
क्षेत्रस्य दक्षिणे तस्य विद्यते लिंगमुत्तमम्
त्या क्षेत्राच्या दक्षिण बाजूला एक उत्तम लिंग आहे.
प्रसादात्तस्य लिंगस्य कायान्प्राप्स्यंत्यमी सुराः
त्या लिंगाच्या कृपेने हे देव देह प्राप्त करतील.
मुदिता ब्रह्मणा सार्द्धं यत्र तल्लिंगमुत्तमम्
ते आनंदित होऊन ब्रह्मासोबत जिथे ते उत्तम लिंग आहे, तिथे आहेत.
पुनस्ते तादृशा जातास्तुषिता यादृशाऽभवन् समीहितप्रदो नित्यं ख्यातो देवो भविष्यति
पुन्हा असेच जन्मलेले, समाधान पावलेले, त्यांना इच्छापूर्ती करणारा देव नेहमी प्रसिद्ध राहील.
ये गत्वा दक्षिणामाशां देवं कायावरोहणम्
जे दक्षिण दिशेला जाऊन देव कायावरॊहणाकडे येतात—
जन्मकोटिसहस्रैस्तु यत्पापं समुपार्जितम्
असंख्य जन्मांत जे पाप साठवले असेल—
स्वकर्मणा गता ये च नरके पितरो गणाः
आणि जे पितर आपल्या कर्मामुळे नरकात गेले आहेत—
ये पश्यंति प्रसंगेन देवं कायारोहणम्
जे कोणत्याही निमित्ताने कायारोहन देवाचे दर्शन घेतात—
स्पर्शनात्तस्य लिंगस्य पापिनोपि हि ये नराः ५.२.८२.
त्या लिंगाचा स्पर्श करणारे पापी माणसे सुद्धा—
शाठ्येन पूजितो देवः कायावरोहणेश्वरः
जर कायावरॊहणेश्वर देवाची पूजा कपटाने केली तर—
द्वादश्यां ये प्रपश्यंति स्नात्वा कायावरोहणम्
जे द्वादशीला स्नान करून कायावरॊहणाचे दर्शन घेतात—
एष ते कथितो देवि प्रभावः पापनाशनः
हे देवी, मी तुला पाप नष्ट करणारी ही महिमा सांगितली.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां पञ्चम आवंत्यखंडे चतुरशीतिलिङ्गमाहात्म्य उमामहेश्वरसंवादे कायावरोहणेश्वरमाहात्म्यवर्ण नंनाम द्वयशीतितमोऽध्यायः
अशा प्रकारे, श्रीस्कांद महापुराणाच्या एक्याऐंशी हजार संहितेतील पाचव्या अवंती खंडात, चौर्याऐंशी लिंगांच्या महात्म्यात, उमा-महेश्वर संवादात, कायावरॊहणेश्वर महात्म्याचे वर्णन असलेला बयाऐंशीवा अध्याय संपला.
यस्य श्रवणमात्रेण मुच्यते सर्वपातकैः
ज्याचे केवळ ऐकले तरी सर्व पापांपासून मुक्ती मिळते.
आदिकल्पे महादेवि लोकानामनुकम्पया
आद्य कल्पात, हे महादेवी, लोकांवर दया म्हणून—
तेषां मध्ये बिल्ववृक्षः श्रीवृक्ष इति गीयते
त्यांच्यात, बिल्ववृक्षाला शुभवृक्ष असे म्हटले जाते.
उपविष्टस्तदा दृष्टो ब्रह्मणा लोककर्तृणा
त्या वेळी, ब्रह्मा लोकांची निर्मिती करणारा, त्याला बसलेला पाहिला.
भक्षयत्यतिसंहृष्टो हद्यानि च मृदूनि च
तो अत्यंत आनंदाने कोवळे आणि मऊ भाग खातो.
खङ्गी किरीटमाली च कुण्डली कवची तथा
त्याच्याकडे तलवार आहे, तो मुकुट, माळा, कुंडले आणि कवच घालतो.