एवं हि वसतस्तस्य दुर्द्धर्षस्य वरा नने
अशा प्रकारे तो दुर्जय त्या उत्तम वनांत राहू लागला.
ज्वलितो विकटाकारो दंष्ट्रोत्कटकटाननः जहार मन्मथाविष्टो रूपयौवनशालिनीम्
तेव्हा एक प्रज्वलित, भयंकर रूप असलेला, मोठ्या दातांचा राक्षस, प्रेमाने वेडावलेल्या त्या रूपवान व तरुण स्त्रीला पळवून नेला.
राजा च तां हृतां दृष्ट्वा वियोगविषमूर्छितः
राजाने ती हरवलेली पाहिली आणि विरहाच्या वेदनेने तो बेशुद्ध पडला.
हा प्रिये प्रेमपीयूषे प्रणयामृतदीर्घिके
हाय प्रिये! प्रेमरूपी अमृत, स्नेहाची लांब वाहणारी नदी!
पुनरिन्दुमिवानंदं कदा द्रक्ष्यामि ते मुखम् उन्मत्त इव बभ्राम तत्र तत्र स्मरातुरः
मी तुझे चंद्रासारखे आनंद देणारे मुख पुन्हा कधी पाहीन? असे म्हणत, तो प्रेमाने वेडा होऊन इकडे तिकडे भटकू लागला.
एवं विलपतस्तस्य दुर्दर्षस्य नृपस्य तु ददर्श नृपतिं तत्र भ्रमंतं भ्रमरं यथा
त्या दुर्जय राजाने अशा प्रकारे विलाप करत असताना, कोणी तरी त्याला मधमाशीसारखा तिथे तिथे भटकताना पाहिले.
ज्ञात्वा जामातरं सम्यक्समाश्वास्य वचोऽब्रवीत् क्व गतो हि महीपाल नेपालविषयस्तव
त्याने आपला जावई ओळखला, त्याला धीर दिला आणि म्हणाला: 'राजा, तू कुठे गेला आहेस? नेपाळचे राज्य तुझेच आहे.'
कुलीना रूपवत्यश्च तिस्रो भार्याः क्व वै गताः 5.2.70.
तुझ्या त्या तीन कुलीन आणि सुंदर पत्नी कुठे गेल्या?
सर्वं विनश्वरं लोके गन्धर्वनगरोपमम्
या जगात सर्व काही नाशवंत आहे, जणू काही गंधर्वांच्या नगरीसारखे.
एवमाश्वासितो राजा कल्पेन च पुनःपुनः
अशा प्रकारे त्या राजाला पुन्हा पुन्हा समजावले गेले.
ब्रूहि मे भगवन्सम्यग्यदि तेऽस्ति दया मयि
माझ्यावर जर तुला दया असेल, भगवंत, तर कृपया खरी गोष्ट मला सांग.
तिस्रो भार्याः कथं विप्र पश्यामि पृथिवीतले कथं समागमो भूयो भविष्यति मया सह
हे ब्राह्मण, मी माझ्या तीन पत्नींचा या पृथ्वीवर कसा दर्शन घेऊ? आणि त्यांच्याशी पुन्हा कधी एकत्र येईन?
इति तस्य वचः श्रुत्वा विप्रेणोक्तं वरानने
त्याचे हे बोल ऐकून, त्या सुंदर मुखवालीला ब्राह्मणाने उत्तर दिले.
तस्मिन्क्षेत्रे तीर्थवरे लिंगं सर्वार्थसाधकम्
त्या पवित्र स्थळी, उत्तम तीर्थावर, सर्व इच्छा पूर्ण करणारे एक लिंग आहे.
शिप्रायास्तु तटे रम्ये पुण्ये ब्रह्मेशपश्चिमे
शिप्रा नदीच्या सुंदर आणि पवित्र काठी, ब्रह्मेशाच्या पश्चिमेला ते आहे.
कल्पस्य वचनं श्रुत्वा सत्वरो नृपसत्तमः
कल्पाचे बोल ऐकून, तो श्रेष्ठ राजा त्वरित निघाला.
सांतःपुरपरीवारो महाकालवनं गतः
आपल्या अंतःपुर आणि सेवकांसह तो महाकाळाच्या अरण्यात गेला.
तत्र स्नात्वा जले पुण्ये शिप्रायाश्चाशुसिद्धिदे 5.2.70.
तेथे, शिप्रा नदीच्या पवित्र आणि फळ देणाऱ्या पाण्यात स्नान केला.
पूजयामास रत्नैश्च दिव्यैर्वस्त्रैः सुभूषणैः
त्याने रत्ने, दिव्य वस्त्रे आणि सुंदर दागिने याने पूजा केली.
मुक्ताफलैः सुतारैश्च जलधाराभिरेव च
तेजस्वी मोती, शुद्ध पाण्याच्या धारांनी आणि इतर नैवेद्यांनी पूजा केली.
शुश्राव श्रोत्रपीयूषं गीतं देवगृहे शुभे प्रियामपश्यत्तत्रस्थां लावण्यललनावधिम्
देवतांच्या शुभ मंदिरात त्याने कानाला अमृतासारखे गोड गीत ऐकले आणि तिथेच त्याला आपल्या प्रिय, सौंदर्याची सीमा असलेली स्त्री दिसली.
तां दृष्ट्वा विस्मयोत्फुल्ललोचनस्तन्मयोऽभवत्
तिला पाहून त्याच्या डोळ्यांत आश्चर्याने तेज आले आणि तो पूर्णपणे तिच्यात रंगून गेला.
ज्ञात्वा मे सैव पत्नीयं दृष्टा देवप्रसादतः
माझीच पत्नी आहे ही, देवांच्या कृपेने मला दिसली, असे त्याने ओळखले.
क्षिप्रं पुलिकिता तस्या विरराज कुचस्थली
क्षणातच तिच्या उरोजांवर आनंदाने रोमांच उभे राहिले आणि ती तेजस्वी दिसू लागली.
विश्वावसोः सिद्धपतेः सुतैषा प्राणवल्लभा
ती विश्वावसु या सिद्धाधिपतीची प्रिय कन्या आहे.
आनीता ते मया पत्नी हत्वा तं राक्षसाधि पम्
त्या राक्षसाधिपतीचा वध करून मी तुझी पत्नी तुला परत आणली आहे.
इत्युक्तोऽसौ गतो देवि लब्ध्वा भार्यां प्रियां तदा
अशी वाणी ऐकून, देवी, त्याने आपली प्रिय पत्नी मिळवून तेथून प्रस्थान केले.
आराधितो नरेंद्रेण दुर्द्धर्षेण महात्मना त्रिषु लोकेषु विख्यातो वांछितार्थफल प्रदः ।। 5.2.70.
त्या दुर्धर्ष, महात्मा राजाने भक्तीने पूजा केलेल्या त्या लिंगाचे तीनही लोकांत इच्छित फळ देणारा म्हणून यश आहे.
ये पश्यंति विशालाक्षि दुर्द्धर्षेश्वरसंज्ञकम्
हे विशाल नेत्रांची देवी, जे लोक दुर्दर्शेश्वर नावाचं लिंग पाहतात,
संक्रांतौ रविवारे च ग्रहणे चंद्र सूर्ययोः ते प्रयांति विमानेन मदीयं स्थानमुत्तमम्
सूर्याच्या संक्रमणाच्या वेळी, रविवारी किंवा चंद्र-सूर्यग्रहणाच्या वेळी, ते माझ्या उत्तम स्थानात विमानातून पोहोचतात.