ये पश्यंति विशालाक्षि देवं रूपेश्वरं शिवम्
ज्या लोकांना, विशाल डोळ्यांची, रूपेश्वर शिवाचे दर्शन होते,
सदा रूपकरं लिंगं भुक्तिमुक्तिफलप्रदम्
ते रूप निर्माण करणारे लिंग, जे नेहमीच भोग आणि मुक्तीचे फळ देते,
येऽर्चयंति नरा नित्यं देवं रूपेश्वरं परम्
जे पुरुष दररोज परम रूपेश्वर देवाची पूजा करतात,
स एव सुकृती लोके कुलं तेनाप्यलंकृतम्
तोच खरा पुण्यवान मानला जातो आणि त्याच्या कुटुंबाचा गौरव त्याच्यामुळे वाढतो.
यः पूजयति देवेशं प्रसंगादपि पार्वति 5.2.62.
जो कोणी, अगदी योगायोगानेसुद्धा, देवांचा देव पूजतो, पार्वती,
एष ते कथितो देवि प्रभावः पापनाशनः ।। रूपेश्वरस्य देवस्य धनुःसाहस्रकं ७ब्
हे देवी, मी तुला सांगितले — रूपेश्वर देवाचा, पापांचा नाश करणारा, हजार धनुष्यांच्या बळाएवढा प्रभाव.
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीति साहस्र्यां संहितायां पंचम आवन्त्यखण्डे चतुरशीतिलिंगमाहात्म्ये रूपेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम द्विषष्टितमोऽध्यायः
अशा प्रकारे, श्रीस्कांद महापुराणाच्या पंचम अवंत्यखंडातील चौर्याऐंशी लिंगांच्या माहात्म्यात, 'रूपेश्वर माहात्म्याचे वर्णन' नावाचा बासष्टावा अध्याय संपला.
त्रिषष्टिसंख्यकं दिव्यं दर्शनात्पापनाशनम्
त्रेसष्ट दिव्य लिंगांचे दर्शन केल्याने पापांचा नाश होतो.
विदूरथोनाम नृपः ख्यातकीर्त्तिरभूद्भुवि
विदूरथ नावाचा एक राजा पृथ्वीवर प्रसिद्ध झाला होता.
एकदा तु वनं यातो मृगयां स विदूरथः
एकदा विदूरथ शिकारीसाठी जंगलात गेला.
तं दृष्ट्वा चिंतयामास किमेतदिति पार्थिवः
ते पाहून, त्या राजाने 'हे काय?' असे मनात विचार केले.
चिंतयन्निव तत्रासौ ददर्श विजने वने
असे विचार करत असताना, त्याने त्या एकाकी जंगलात पाहिले—
स तं पप्रच्छ नृपतिः किमेतदिति भो द्विज
राजाने त्याला विचारले, 'हे ब्राह्मण, हे काय आहे?'
कुजंभोनाम विख्यातो भिनत्ति वसुधामिमाम्
'कुजंभ नावाचा, प्रसिद्ध असलेला, ही पृथ्वी फोडत आहे.'
तमजित्वा कथं राज्यं भोक्ष्यसे वसुधाधिप
त्याला हरवल्याशिवाय, हे पृथ्वीचे स्वामी, तू राज्य कसे करशील?
उपद्रुतास्तथा देशा ध्वस्ताश्चैव तथाश्रमाः
देश त्रासले गेले आहेत, आणि आश्रमही उद्ध्वस्त झाले आहेत.
यदि त्वं घातयस्येनं पातालांतरगोचरम् 5.2.63.
जर तू या पाताळात वावरणाऱ्याला मारलास—
इति विप्र वचः श्रुत्वा मंत्रयामास पार्थिवः
ब्राह्मणाचे हे शब्द ऐकून राजा विचार करू लागला.
तं मंत्रं क्रियमाणं तु सूनुभ्यां सह मंत्रिभिः
तो सल्ला राजाने आपल्या मुलांसोबत आणि मंत्र्यांसोबत केला.
ततः कतिपयाहे तु तां कन्यां जलजेक्षणाम्
काही दिवसांनी, ती कमळासारखी डोळ्यांची कन्या—
एतच्छ्रुत्वा महीपालः क्रोधपर्याकुलेक्षणः
हे ऐकून राजाच्या डोळ्यांत रागाने खळबळ उडाली.
दृष्ट्वा भूमौ पुरा गत्तें तत्र संशयिते मयि
पूर्वी मी शंका घेत असताना, तेथे जमिनीवर ते शरीर पाहिले होते.
स हन्यतां सोऽपहर्त्ता मुदावत्याः सुदुर्मतिः
मुदावतीला पळवणाऱ्या त्या दुष्टाचा नाश करा!
तौ सुतौ तत्र संप्राप्तौ पाताले पितृशासनात्
मग वडिलांच्या आज्ञेने ते दोन्ही पुत्र पाताळात पोहोचले.
ततः परिघनिस्त्रिंशशक्तिशूलपरश्वधैः
मग लोखंडी गदा, तलवारी, भाले, त्रिशूळ आणि कुऱ्हाडी घेऊन—
ततो मायाबलवता तेन दैत्येन तत्क्षणात्
त्या दैत्याच्या मायाबळामुळे, त्या क्षणीच—
हत सैन्यौ रणे बद्धौ राजपुत्रौ महाबलौ ।। 5.2.63.
महाबली राजपुत्र, युद्धात त्यांची सेना मारली गेल्यावर, पकडले गेले.
ततः श्रुत्वा महीपालो विवर्णवदनोऽभवत्
हे ऐकून राजाचा चेहरा फिकट झाला.
रुरोद बहुधात्यर्थं पुत्रस्नेहेन पार्थिवः अनेकसृष्टिसंहारदृष्टकार्यपरावरः
राजा आपल्या मुलांवरच्या प्रेमामुळे खूप रडला, जरी त्याने अनेक सृष्टी-विनाश पाहिले होते आणि सर्व काही जाणत होता.
उदितादित्यसंकाशः सप्तकल्पानुगो वशी राजानं कथयामास त्रिकालज्ञो महामुनिः
सूर्याप्रमाणे तेजस्वी, सात कल्पे पार केलेला, त्रिकाळज्ञ महर्षी राजाला म्हणाला—