इति दुर्गे बलं शंसञ्छ्येनो रोषारुणेक्षणः
किल्ल्यात, रागाने डोळे लाल झालेले घार आपली ताकद सांगत होती.
अथ पारावती दक्षा विपक्षक्षपणेक्षणम् 5.2.45.
मग शहाणी पारावती, जी शत्रूंचा नाश करणाऱ्या नजरेची होती, तिने बोलायला सुरुवात केली.
तव दृग्विषयं प्राप्तः श्येनोऽयं प्रबलो रिपुः
हा घार, बलवान शत्रू, तुझ्या नजरेच्या टप्प्यात आला आहे.
स च तद्वाक्यमाकर्ण्य पारावत्याश्च सत्पतिः
पारावतीचे ते शब्द ऐकून तिचा पतीही लक्ष देऊन ऐकू लागला.
पारावत उवाच कति नाम न संतीह सुभगे व्योमचारिणः
पारावत म्हणाला: भाग्यवान, आकाशात उडणारे इथे किती आहेत?
कति चैव न पश्यंति नौ सुखस्थाविह प्रिये
आणि इथे सुखाने राहणाऱ्या आपल्याला किती जण दिसत नाहीत, प्रिये?
इत्थं पारावतवराच्छुत्वा पारावती वचः
पारावताचे शब्द ऐकून पारावतीनेही प्रत्युत्तर दिले.
हितवत्योपदिश्यापि प्रियं प्रियचिकीर्षया
तीने प्रियकरासाठी हिताचे सांगितले, कारण त्याला प्रिय वाटावे असे तिला वाटत होते.
अन्येद्युरप्यथायातः श्येनः पश्यन्स दंपती
दुसऱ्या दिवशीही ती घार पुन्हा आली आणि त्या दांपत्याकडे पाहू लागली.
अथ मंडलगत्या स प्रासादं परितो भ्रमन्
मग ती घार वर्तुळाकार उडत किल्ल्याभोवती फिरू लागली.
तस्या वाक्यं समाकर्ण्य पुनः कलरवोऽब्रवीत् 5.2.45.
तिचे शब्द ऐकून, त्याने पुन्हा मोठ्याने आवाज केला.
दुर्गं च स्वर्गतुल्यं मे यत्र नास्त्यरितो भयम्
माझ्यासाठी हे किल्ले म्हणजे जणू काही स्वर्गच आहे, इथे कुठलाही धोका नाही.
प्रडीनोड्डीनसंडीनकांडव्यांडकपाटिका
इथे घरटी, अंडी, पिल्ले आणि अंड्यांची टरफले विखुरलेली आहेत.
यथैतासु हि कौशल्यं मयि वर्त्तति च प्रिये सुखेन तिष्ठ का चिंचा मयि जीवति ते प्रिये
जशी या सर्वांमध्ये कौशल्य आहे, तसंच माझ्यातही आहे, प्रिये. मी जिवंत असताना, चिंचा, तू आनंदात राहा.
इति तद्वचनं श्रुत्वा आस्थिता मूकवत्सती कियदंतरमासाद्य उपविष्टोऽतिहृष्टवत्।। आयामांते च स स्थित्वा तत्कुलायकुलस्य च
ती शब्द ऐकून गप्प बसली, जणू काही मूक झाली. थोडं अंतर जाऊन तो फार आनंदाने बसला. जवळ गेल्यावर तो तिथे उभा राहिला, आणि त्यांच्या घरट्याजवळही.
पुनः श्येनो विनिर्यातः सापि कांताऽब्रवीत्पुनः
पुन्हा ती घार निघून गेली, आणि प्रेयसीने पुन्हा बोलायला सुरुवात केली.
असौ क्रूरोऽतिनिकटमुपविष्टोऽतिहृष्टवत्
तो क्रूर घार अगदी जवळ येऊन, फार आनंदाने बसला.
मृगाक्षीणां स्वभावोयं प्रायशो भीरुवृत्तयः
मृगासारख्या डोळ्यांच्या स्त्रियांमध्ये हा स्वभाव असतो; त्या बहुतेक वेळा भित्र्या असतात.
तयोरभिमुखं तत्र स्थितो यामद्वयावधि
तो त्या दोघांसमोर उभा राहिला आणि दुसऱ्या प्रहराच्या शेवटपर्यंत तिथेच थांबला.
गतेथ शकुनौ तस्मिन्सा बभाषे विहंगमम् 5.2.45.
ते दोन पक्षी तिथून निघून गेल्यावर तिने त्या पक्ष्याशी बोलायला सुरुवात केली.
पुनर्दृष्टे प्रणष्टः स्यादावासश्च सुखं प्रिय
कोणीतरी हरवून पुन्हा भेटला, की घर आणि सुख दोन्ही परत येतात, प्रिय.
स किं स्वदेशरागेण नाशं प्राप्नोति बुद्धिमान्
स्वतःच्या देशावर प्रेम करणारा शहाणा माणूसही कधी कधी नाशाला पोहोचत नाही का?
स पंगुर्ना शमाप्नोति कूलस्थित इव द्रुमः
पांगुळ असला तरी त्याला कधीच शांतता मिळत नाही, जसा नदीच्या काठी उभा असलेला झाड.
तां वाक्यं पुनरप्याह प्रिये मा भैः खगार्दिता
तो पुन्हा म्हणाला, "प्रिय, घाबरू नकोस, पक्षी अस्वस्थ झाला आहे."
तद्द्वारदेशमासाद्य सायं यावत्स्थितोऽचलः
त्या जागेच्या दाराशी पोहोचून तो संध्याकाळपर्यंत हलला नाही.
कुलायाद्बाह्यमागत्योवाच पारावती पतिम्
घरट्याबाहेर येऊन त्या पाऱावतीने आपल्या नवऱ्याशी बोलले.
यावत्तावद्विनिर्याहि त्यक्त्वा मामपि शंसिनीम्
आता तरी तू बाहेर जा, अगदी मला, सावध करणाऱ्याला, सोडून.
पुनर्दाराः पुनः पुत्राः पुनर्वसु पुनर्गृहम्
पत्नी पुन्हा मिळते, मुले पुन्हा मिळतात, संपत्ती आणि घरही पुन्हा मिळते.
तदा सर्वं हरिश्चंद्रभूपतेरिव लभ्यते
मग सर्व काही पुन्हा मिळते, जसे हरिश्चंद्र राजाला मिळाले होते.
धर्मार्थकाममोक्षाणामयमात्मार्जकः परः 5.2.45.
जो धर्म, अर्थ, काम आणि मोक्ष यांचा पाठपुरावा करतो, तोच खरा स्वतःला उंचावतो.