തതോ വൃത്രഃ സമുത്തസ്ഥൌ ജ്വാലാമാലാസമാകുലഃ
അതിനുശേഷം അഗ്നിമാല ധരിച്ച് വൃത്രൻ ഉയിർത്തെത്തി.
ഇംദ്രശത്രുരമേയാത്മാ ത്വഷ്ടുസ്തേജോഽഭിബൃംഹിതഃ
ഇന്ദ്രന്റെ ശത്രുവും അഗാധസ്വഭാവമുള്ളവനും ത്വഷ്ടാവിന്റെ തേജസ്സാൽ ശക്തനായവനും ആയിരുന്നു.
വധായ ചാത്മനോ ദൃഷ്ട്വാ വൃത്രം ശക്രോ മഹാസുരമ്
വൃത്രനെ കണ്ട ഇന്ദ്രൻ, അതി ഭയങ്കരനായ അസുരനെ, താൻ തന്നെ കൊല്ലാൻ വന്നവനെന്നു കരുതി.
ഏതസ്മിന്നംതരേ പ്രാപ്തോ വൃത്രോ ബലവതാം വരഃ
അവസാന നിമിഷത്തിൽ തന്നെ, ശക്തന്മാരിൽ ഏറ്റവും പ്രബലനായ വൃത്രൻ അവിടെ എത്തി.
ദൈത്യോ വൃത്രോ മഹാകായശ്ചക്രേ സംഗ്രാമമുല്ബണമ് 5.2.35.
വലിയ ശരീരമുള്ള ദാനവനായ വൃത്രൻ അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ യുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
ഛിന്നഭിന്നതനുത്രാണക്രോധരക്തധരാതലമ്
വെട്ടി തകർത്ത ശരീരങ്ങളും കവചങ്ങളും രക്തത്തിൽ ചൊരിഞ്ഞ് ഭൂമി ചുവപ്പായി.
കബംധസംഘഘടനം ഘടിതാമരസൈനികമ്
തലയില്ലാത്ത ശരീരങ്ങളുടെ കൂട്ടവും ദേവസേനയുടെ കൂട്ടായ്മയും അവിടെ ഉണ്ടായി.
കല്ലോലരുധിരോദ്ഗാരപാടലീകൃതദിങ്മുഖമ്
ചോരയുടെ തിരകൾ പടർന്ന് ദിശകൾ മുഴുവൻ ചുവപ്പായി.
വാസവം ബംധയിത്വാ തു സ്വര്ഗലോകം ജഗാമ ഹ
വാസവനെ ബന്ധിച്ച ശേഷം വൃത്രൻ സ്വർഗ്ഗലോകത്തേക്ക് പോയി.
തതസ്തു ബദ്ധേ ദേവേംദ്രേ ബൃഹസ്പതിരുദാരധീഃ
അപ്പോൾ ദേവേന്ദ്രൻ ബന്ധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, ഉത്തമബുദ്ധിയുള്ള ബൃഹസ്പതി അവിടെ എത്തി.
ദൃഷ്ട്വാ തഥാവിധം ശക്രമാശീര്ഭിരഭിനംദ്യ ച
ഇന്ദ്രനെ അങ്ങനെ കെട്ടിയിരിക്കുന്നതു കണ്ടു, അനുഗ്രഹങ്ങൾ നൽകി ബൃഹസ്പതി അവനെ ആശ്വസിപ്പിച്ചു.
അനുകൂലോ ന കാലോയം സുരേശസ്യ തവാധുനാ ദൃഷ്ടാ ഹി പ്രവരാഃ സര്വേ മയാ തത്ര മഹാസുരാഃ
ഇപ്പോൾ ദേവരാജാവേ, ഈ സമയം നിനക്കു അനുകൂലമല്ല. ഞാൻ അവിടെ മഹാസുരന്മാരെല്ലാം കണ്ടു.
ഏകൈകോപി വിജേതും ത്വാം ശക്തഃ സ്യാദിതി മേ മതിഃ ദൃഷ്ടോ വാപി ശ്രുതോ വാപി യാദൃശോ ഹ്യവലോകിതഃ
അവരിൽ ഓരോരുത്തനും നിന്നെ ജയിക്കാൻ കഴിയും എന്നതാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം. ഞാൻ കണ്ടതുപോലെയോ കേട്ടതുപോലെയോ, അവരുടെ ശക്തി അത്രയധികമാണ്.
ബൃഹസ്പതിവചഃ ശ്രുത്വാ ശക്രഃ സംഭ്രമമാഗമത
ബൃഹസ്പതിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ഇന്ദ്രൻ ഭയപ്പെട്ടു.
കിമത്ര പ്രതികര്ത്തവ്യം വദ താവദ്ബൃഹസ്പതേ മത്സകാശം സമേഷ്യംതി സ ച വൃത്രോ മഹാ ബലഃ ।। 5.2.35.
ഇവിടെ എന്ത് ചെയ്യണം, ബൃഹസ്പതിയേ, ദയവായി പറയൂ. അവർ എന്റെ അടുത്ത് വരും, വൃത്രനും അതീവ ശക്തനാണ്.
ഇതി ശക്രവചഃ ശ്രുത്വാ ബൃഹസ്പതിരുവാച തമ്
ഇന്ദ്രന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ബൃഹസ്പതി അവനോട് പറഞ്ഞു:
മഹാകാലവനേ രമ്യേ ഖംഡേശ്വരസ്യ ദക്ഷിണേ
വലിയ കാലവനം എന്ന മനോഹരമായ കാടിൽ, ഖണ്ഡേശ്വരന്റെ തെക്കുഭാഗത്ത്—
തദാരാധയ യത്നേന തത്തേ കാമം പ്രദാസ്യതി
അവിടെ നീ മനസ്സോടെ ആരാധിച്ചാൽ, അവൻ നിന്റെ ആഗ്രഹം നല്കും.
മഹാകാലവനേ ദേവി ദൃഷ്ട്വാ ലിംഗമനുത്തമമ്
വലിയ കാലവനത്തിൽ, ദേവീ, അത്യുത്തമമായ ലിംഗം കണ്ടാൽ—
നമോ ദേവാധിദേവായ ശംകരായ വൃഷായ ച വരേണ്യായ നമോ നിത്യം നമസ്തേ സര്വകാമദ
ദേവാദിദേവനായ ശങ്കരനേയും, വൃഷധ്വജനേയും, ശ്രേഷ്ഠനേയും ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു. എല്ലാം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നവനേ, എപ്പോഴും നിനക്ക് വന്ദനം.
ആദ്യഃ പ്രജാ സൃഷ്ടികരസ്ത്വമേവ കാലഃ പ്രജാഃ സംഹരസി ത്വമേവ
സകല ജീവികളുടെയും ആദി സ്രഷ്ടാവും, കാലമായി അവയെ സംഹരിക്കുന്നതും നീയത്രേ.
ചംദ്രശ്ച സൂര്യഃ പവന സ്ത്വമേവ ധാതാ വിധാതാ പരമഃ പുരാണഃ ഡിംഡിര്മഹാകാല വൃഷസ്ത്വമേവ വിനായകോ ഗുഹ്യവരസ്ത്വമേവ
ചന്ദ്രനും സൂര്യനും കാറ്റും നീയത്രേ; നിലനിര്ത്തുന്നവനും സൃഷ്ടാവും പരമപുരാതനനും നീയത്രേ; മഹാകാലനും കാളയും വിഘ്നങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നവനും രഹസ്യ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നല്കുന്നവനും നീയത്രേ.
ഇതീരിതാം സ്തുതിം ശ്രുത്വാ ലിംഗേനോക്തഃ ശതക്രതുഃ ഹനിഷ്യസി ന സംദേഹോ വൃത്രം രിപുവിദാരണ
ഇങ്ങനെ ഈ സ്തുതി കേട്ടശേഷം, ശിവലിംഗം ഇന്ദ്രനോട് പറഞ്ഞു: 'നീ വൃത്രനെ കൊല്ലും, ശത്രുക്കളെ നശിപ്പിക്കുന്നവനാകും — ഇതിൽ സംശയം ഇല്ല.'
തസ്യ ലിംഗസ്യ മാഹാത്മ്യാദപാം ഫേനേന പാര്വതി
അയാള് ശിവലിംഗത്തിന്റെ മഹത്വം കൊണ്ടു, പാർവതി, വെള്ളത്തിന്റെ നുരയിൽ നിന്നു—
നിഹത്യ ദാനവാന്പശ്ചാല്ലീലയാ രണകര്കശഃ 5.2.35.
ദാനവന്മാരെ എളുപ്പത്തിൽ യുദ്ധത്തിൽ തോൽപ്പിച്ച ശേഷം—
ത്രൈലോക്യാധ്യക്ഷതാം പ്രാപ്താ ഭവംതോ മത്പരാക്രമാത്
എന്റെ ശക്തിയാൽ, നിങ്ങളെല്ലാവരും മൂന്നു ലോകങ്ങൾക്കും അധിപതികളായി.
അസ്യ ദേവസ്യ മാഹാത്മ്യാദ്ധതോ വൃത്രോ മഹാസുരഃ
ഈ ദേവന്റെ മഹത്വം കൊണ്ടാണ് മഹാസുരനായ വൃത്രൻ കൊല്ലപ്പെട്ടത്.
ഇന്ദ്രേണാരാധിതോ യസ്മാദ്ദേവദേവോ മഹേശ്വരഃ
ഇന്ദ്രൻ മഹേശ്വരനെ ആരാധിച്ചതുകൊണ്ടാണ്—
ദര്ശനാദസ്യ ലിംഗസ്യ പുരീമിംദ്രസ്യ ശോഭനാമ്
ഈ ശിവലിംഗത്തെ കാണുന്നതിലൂടെ, ഇന്ദ്രന്റെ മനോഹരമായ നഗരം—
യഃ പശ്യതി നരോ നിത്യം ശ്രീഇന്ദ്രേശ്വരസംജ്ഞകമ്
ശ്രീഇന്ദ്രേശ്വര എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്ന ലിംഗം ആരെങ്കിലും ദിനംപ്രതി കാണുന്നുവെങ്കിൽ—