വിദ്ധി പാപഹരം പുണ്യം സര്വസംപത്കരം സദാ
ഇത് പാപനാശകവും, പുണ്യകരവും, എല്ലാം സമ്പത്ത് നൽകുന്നതുമാണ് എന്ന് അറിയുക.
പുരാ രാഥംതരേ കല്പേ ബഭൂവ പൃഥിവീപതിഃ
പണ്ടു, രാഥാന്തര കല്പത്തിൽ, ഭൂമിയുടെ അധിപൻ ഉണ്ടായിരുന്നതാണ്.
ധര്മാത്മാ മഹാത്മാ ച പരാക്രമധനോ നൃപഃ
ആ രാജാവു ധർമ്മപരനായും മഹാത്മാവും വലിയ ധൈര്യശാലിയുമായിരുന്നു.
സമഃ ശത്രൌ ച പുത്രേ ച മിത്രേ ച പരധര്മ്മവിത്
ശത്രുവിനോടും പുത്രനോടും സുഹൃത്തിനോടും ഒരുപോലെ unbiased ആയിരുന്നു; മറ്റുള്ളവരുടെ കര്ത്തവ്യങ്ങള് മനസ്സിലാക്കുകയും ചെയ്തു.
അതീവ വല്ലഭാ സാ ച പ്രാണേഭ്യോഽപി ഗരീയസീ
അവൾ അത്യന്തം പ്രിയങ്കരയായിരുന്നു; ജീവനേക്കാൾ വിലപ്പെട്ടതായിരുന്നു.
ജാതമാത്രോ നിജോത്സംഗേ സ്ഥിരമുല്ലാപ്യ വൈ പുനഃ
കുഞ്ഞ് ജനിച്ച ഉടനെ അവൾ അവനെ തന്റെ മടിയിൽ ഉറച്ചപോലെ ചേർത്തു.
സ ജാതിസ്മരണോ ജാതോ മാതുരുത്സംഗമാസ്ഥിതഃ
അവൻ മുൻ ജന്മങ്ങൾ ഓർക്കുന്നവനായി, അമ്മയുടെ മടിയിൽ തന്നെ തുടരുകയായിരുന്നു.
ഭീതാസ്മി കിമിദം വത്സ ഹാസോ യദ്വദനേ തവ
ഞാൻ ഭയപ്പെടുന്നു, എന്താണ് ഇത്, കുട്ടിയേ, നിന്റെ മുഖത്ത് ഈ പുഞ്ചിരി?
ഇത്യുക്തോ മാതരം പ്രാഹ സര്വോഽപി സ്വാര്ഥമീഹതേ അംതര്ധാനഗതാ ചേയം ദ്വിതീയാ ജാതഹാരിണീ
അവൾ ചോദിച്ചതിന്, അവൻ അമ്മയോട് പറഞ്ഞു: "ഓരോരുത്തരും തങ്ങളുടെ സ്വാർത്ഥം തേടുന്നു; ഈയാൾ കാണാതായി, രണ്ടാമത്തേയും കുഞ്ഞിനെ മോഷ്ടിച്ചു."
പുത്രപ്രീത്യാ ച മാതസ്ത്വമതഃ സ്വാര്ഥം സമീഹസേ 5.2.33.
പുത്രനോടുള്ള സ്നേഹത്തിൽ, അമ്മ, നീയും ഇപ്പോൾ നിന്റെ സ്വാർത്ഥം തേടുന്നു.
ഉദ്ഭൂതേ ബാലകേ സ്നേഹാത്സംഭ്രമാത്സ്ത്രീജനോഽപ്യയമ്
കുഞ്ഞ് ജനിച്ചപ്പോൾ, സ്ത്രീകൾ പോലും സ്നേഹത്താൽ ആശങ്കയിലാകുന്നു.
സ്വാര്ഥേ പ്രസക്താ മാര്ജാരീ ലോലുപാ മാമവേക്ഷതേ
സ്വാർത്ഥതയിൽ ആകൃഷ്ടയായ, ആ മോഹിയായ പൂച്ച എന്നെ സൂക്ഷ്മമായി നോക്കുന്നു.
ത്വം തു ക്രമേണോപഭോഗ്യം മത്തഃ ഫലമഭീപ്സസി
നീയോ, കാലക്രമത്തിൽ, എന്നിൽ നിന്നുള്ള ഫലം ആസ്വദിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
സംഗതിര്നാതി ബാലാനാം പംചസപ്തദിനാത്മകമ്
കുട്ടികളോടുള്ള ബന്ധം അഞ്ചോ ഏഴോ ദിവസത്തിന് മുകളിൽ നിലനിൽക്കാറില്ല.
തതേതി വത്സ ഭോ ഭദ്ര ഇത്യലീകം ബ്രവീഷി മാമ്
"അങ്ങനെ, പ്രിയപ്പെട്ട കുട്ടിയേ, നീ എന്നോട് പറയുന്നുവെങ്കിലും, നിന്റെ വാക്കുകൾ സത്യമായല്ല."
നാഹം ത്വാമുപകാരാര്ഥം വത്സ പ്രീത്യാ പരിഷ്വജേ
കുട്ടിയേ, ഞാൻ നിന്നെ പ്രീതിയാൽ, ഉപകാരത്തിനായി ചേർത്തിട്ടില്ല.
ഇത്യുക്ത്വാ സാ തമുത്സൃജ്യ നിഷ്ക്രാംതാ സൂതികാഗൃഹാത്
അവൾ അങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, അവനെ വിട്ട്, സൂതികാഗൃഹത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തുപോയി.
സാ ഹൃത്വാ തം തദാ ബാലം പൂര്വജാതിസ്മരം പ്രിയേ
അവൾ അപ്പോൾ, മുൻ ജന്മം ഓർക്കുന്ന ആ കുഞ്ഞിനെ എടുത്തു, പ്രിയപ്പെട്ടവനേ.
മത്വാ സ്വകീയം പുത്രം തു വിക്രാംതേന മഹീഭൃതാ
തന്റെ സ്വന്തം പുത്രനാണെന്ന് കരുതി, അവൾ ശക്തനായ രാജാവിൽ പിടിക്കപ്പെട്ടു.
വിക്രാംതസ്യ സുതോ നീതോ ബോധസ്യ ച ദ്വിജന്മനഃ 5.2.33.
വിക്രാന്തന്റെ പുത്രനും, ബോധനാമധ്യനായ ദ്വിജന്റെ പുത്രനും കൊണ്ടുപോയി.
തൃതീയം ഭക്ഷയാമാസ ബോധപുത്രം നിശാചരീ
രാത്രിയില് സഞ്ചരിക്കുന്ന ദൈവം ബോധയുടെ മകനായ മൂന്നാമത്തെ കുട്ടിയെ തിന്നെടുത്തു.
ഗുരുണാ സമനുജ്ഞാതം ക്രിയതാമഭിവാദനമ്
ഗുരുവിന്റെ അനുമതിയോടെ നമസ്കാരം ചെയ്യാം.
വംദ്യാ മേ കതമാ മാതാ ജനിത്രീ പാലിനീ ച വാ
എന്റെ അമ്മയില് ആരെയാണ് ആദരിക്കേണ്ടത്? ജനിച്ച അമ്മയോ, വളര്ത്തിയ അമ്മയോ?
നന്വിയം തേ മഹാഭാഗ ജനിത്രീ ജനകാത്മജാ
ജനകന്റെ മകളായ ഈ മഹാനായ സ്ത്രീ, നിന്റെ ജന്മമാതാവല്ലേ?
ആനംദ ഉവാച ചൈത്രസ്യ പ്രസവിത്രീയം ചൈത്രോഽയം ദ്വിജവേശ്മനി
ആനന്ദന് പറഞ്ഞു: ചൈത്ര മാസത്തില് പ്രസവിച്ചവളാണ് അമ്മ. ഈ ചൈത്രം ദ്വിജന്റെ വീട്ടിലാണ്.
ഗുരുരാഹ തതഃ കസ്ത്വം ചൈത്രഃ കോ വാ ത്വയോച്യതേ
ഗുരു ചോദിച്ചു: നീ ആരാണ്? നീ പറയുന്ന ചൈത്രം ആര്?
ന വേദ്മി കിംചിന്മോഹേന ഭ്രമംതി മമ ബുദ്ധയഃ
ഭ്രമം കാരണം എനിക്ക് ഒന്നും അറിയില്ല; എന്റെ ചിന്തകള് അകല്ച്ചയിലാണു.
കഃ കസ്യ പുത്രോ വിപ്രര്ഷേ കോ വാ കസ്യ ന ബാംധവഃ
ബ്രാഹ്മണമുനിയേ, ആരാണ് ആരുടെ മകന്, ആരാണ് ആരുടെ ബന്ധുവല്ല?
അതഃ സംസാരതാ ഹംതി സംസാരം പ്രാണിനാമിഹ
ഇങ്ങനെ, ഈ ലോകജീവിതം നശിപ്പിക്കുന്നു; ജീവികള്ക്ക് ഈ ലോകം തന്നെയാണ്.
ബ്രഹ്മപുത്രസ്യ ദുഷ്ടസ്യ ദുഃസഹസ്യ സുതാ ഭുവി 5.2.33.
ഭൂമിയില് അവള് ബ്രഹ്മാവിന്റെ ദുഷ്ടനും സഹിക്കാനാവാത്തവനും ആയ മകന്റെ മകളാണ്.