സര്വതീര്ഥാഭിഷേകൈസ്തു യത്പുണ്യം പ്രാപ്യതേ നരൈഃ
സകല തീർത്ഥങ്ങളിലും സ്നാനം ചെയ്താൽ മനുഷ്യർക്ക് ലഭിക്കുന്ന പുണ്യം—
താവത്പതംതി സംസാരേ സുഖദുഃഖസമാകുലേ
അവർ സന്തോഷവും ദുഃഖവും നിറഞ്ഞ ഈ ലോകത്തിൽ വീണ്ടും വീണ്ടും വീഴുന്നു.
യദാ പാപക്ഷയഃ പുംസാം തദാ ത്വദ്ദര്ശനം ഭവേത്
മനുഷ്യരുടെ പാപങ്ങൾ നശിക്കുമ്പോൾ മാത്രമാണ് നിന്റെ ദർശനം ലഭിക്കുന്നത്.
ബ്രഹ്മഹാ വാ സുരാപോ വാ സ്തേയീ ച ഗുരുതല്പഗഃ സോഽപി യാതി പരം സ്ഥാനം പുനരാവൃത്തിവര്ജിതമ്
ബ്രഹ്മഹത്യ, മദ്യം കുടിയ്ക്കൽ, മോഷണം, ഗുരുവിന്റെ ഭാര്യയെ സമീപിക്കൽ എന്നിവ ചെയ്തവനും പുനർജന്മമില്ലാത്ത പരമാവസ്ഥയിലേക്ക് എത്തും.
യത്ഫലം ചാശ്വമേധേന രാജസൂയേന യത്ഫലമ്
അശ്വമേധയാഗത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലവും രാജസൂയയാഗത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന ഫലവും—
തേ നരാഃ പശവോ ലോകേ തേഷാം ജന്മ നിരര്ഥകമ്
അവ മനുഷ്യർ ഈ ലോകത്ത് മൃഗങ്ങൾ പോലെയാണ്; അവരുടെ ജനനം വ്യർത്ഥമാണ്.
ഇത്യുക്ത്വാ കേശവോ ദേവോ ബ്രഹ്മാ ചൈവ വരാനനേ 5.2.5.
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ദേവനായ കെശവനും ബ്രഹ്മാവും, മനോഹരമുഖിയായവളേ—
ഏഷ തേ കഥിതോ ദേവി പ്രഭാവഃ പാപനാശനഃ
ദേവിയേ, പാപങ്ങൾ നശിപ്പിക്കുന്ന ഈ മഹത്വം ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു.
യസ്യ ദര്ശനമാത്രേണ ധനവാനിഹ ജായതേ
അവനെ ഒരിക്കൽ കാണുമ്പോൾ തന്നെ ഇവിടെ ധനം ലഭിക്കുന്നു.
പുരാ സാര്ദ്ധം ത്വയാ ദേവി ക്രീഡതോ മമ മംദിരേ
ദേവി, ഒരിക്കൽ നീ എന്റെ അരമനയിൽ എന്നോടൊപ്പം കളിച്ചിരുന്നപ്പോൾ,
ദേവൈഃ സര്വൈസ്തതോ വഹ്നിഃ പ്രേരിതോ മമ സംനിധൌ
അപ്പോൾ എല്ലാ ദേവന്മാരും അഗ്നിയെ എന്റെ സാന്നിധ്യത്തിലേക്ക് അയച്ചു.
തതോ വഹ്നിമുഖേ ക്ഷിപ്തം വീര്യം സ്വം ക്രീഡതാ മയാ
അപ്പോൾ ഞാൻ കളിക്കുമ്പോൾ എന്റെ വീര്യം അഗ്നിയുടെ വായിലേക്ക് വീണു.
തത്ര ഗത്വാ പ്രചിക്ഷേപ വീര്യമഗ്നിഃ സുദുര്ദ്ധരമ്
അഗ്നി അവിടെ ചെന്നു, അതി ദുഷ്കരമായ ആ വീര്യം അവിടെ വെച്ചു.
ജാതം രമ്യം തതോ ദിവ്യം വീര്യശേഷേണ കാംചനമ്
അവിടെ ദൈവികമായ വീര്യത്തിന്റെ ശേഷിപ്പിൽ നിന്ന് മനോഹരമായ പൊന്നു ജനിച്ചു.
അഗ്നേരപത്യം പ്രഥമം ദൃഷ്ട്വോത്പന്നം തു പാര്വതി
അഗ്നിയുടെ ആദ്യ സന്തതിയെ അങ്ങനെ പിറന്നത് കണ്ടപ്പോൾ, പാർവതി,
യക്ഷാഃ സാധ്യാഃ പിശാചാശ്ച മനുഷ്യാ രാക്ഷസാഃ ഖഗാഃ
യക്ഷന്മാർ, സാദ്ധ്യന്മാർ, പിശാചുകൾ, മനുഷ്യർ, രാക്ഷസർ, പക്ഷികൾ—
സുവര്ണാര്ഥേ മഹാന്നാദോ മമേദമിതി ജല്പതാമ്
പൊന്നിന് വേണ്ടി എല്ലാവരും 'ഇത് എന്റെതാണ്' എന്ന് വിളിച്ചു വലിയ കലഹം ഉണ്ടായി.
അഥാവരണമുഖ്യാനി നാനാപ്രഹരണാനി ച 5.2.6.
അപ്പോൾ പ്രധാന ആയുധങ്ങളും പലവിധ ആയുധങ്ങളും പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
അസുരാ അസുരൈഃ സാര്ദ്ധം മനുഷ്യാ മാനുഷൈഃ സഹ
അസുരന്മാർ അസുരന്മാരോടൊപ്പം, മനുഷ്യർ മനുഷ്യരോടൊപ്പം,
ഭൂതൈഃ സാര്ദ്ധം ച ഭൂതാനി രാക്ഷസൈഃ സഹ രാക്ഷസാഃ
ഭൂതങ്ങൾ ഭൂതങ്ങളോടൊപ്പം, രാക്ഷസർ രാക്ഷസരോടൊപ്പം,
പുത്രസ്തു പിതരം ദ്വേഷ്ടി പിതാ പുത്രം തഥൈവ ച
മകൻ പിതാവിനെ ദ്വേഷിക്കുന്നു, അങ്ങനെ തന്നെ പിതാവും മകനെ ദ്വേഷിക്കുന്നു.
മാതരം സ്വസുതോ ഹംതി മാതാ പുത്രം ഹിനസ്തി ച
മകൻ അമ്മയെ കൊല്ലുന്നു, അമ്മയും മകനെ നശിപ്പിക്കുന്നു.
സുരാണാമസുരാണാം ച സര്വം ഘോരതരം മഹത് തോമരാശ്ച സുതീക്ഷ്ണാഗ്രാഃ ശസ്ത്രാണി വിവിധാനി ച
ദേവന്മാരിലും അസുരന്മാരിലും എല്ലാം അത്യന്തം ഭയാനകമായി; അത്യന്തം മൂർച്ചയുള്ള തോക്കുകളും പലവിധ ആയുധങ്ങളും ഉണ്ടായി.
സുവര്ണാര്ഥേ മഹാദേവി വമംതോ രുധിരം ബഹു
പൊന്നിന് വേണ്ടി, മഹാദേവി, അവർ വളരെ രക്തം ചോരിച്ചു.
അസിശക്തിഗദാഋഷ്ട്യോ നിപേതുര്ധരണീതലേ
വാൾ, കുന്തം, ഗദ, അമ്പ് എന്നിവ ഭൂമിയിൽ വീണു.
രുധിരേണാവലിപ്താംഗാ നിഹതാശ്ച പരസ്പരമ്
രക്തത്തിൽ മുക്കിയ ശരീരങ്ങളോടെ അവർ പരസ്പരം കൊല്ലപ്പെട്ടു.
ഹാഹാകാരഃ സമഭവദ്ഭയകൃച്ച സഹസ്രശഃ
ആയിരക്കണക്കിന് ഭയപ്പെടുത്തുന്ന വലിയ ഒരു കുരുത്തശബ്ദം ഉയർന്നു.
പരിഘൈരായസൈഃ പാശൈര്വജ്രകല്പൈശ്ച മുഷ്ടിഭിഃ 5.2.6.
ഇരുമ്പ് ദണ്ഡുകൾകൊണ്ടും കയറ്റുകളും ഇടിമിന്നൽപോലെയുള്ള മുഷ്ടികളും ഉപയോഗിച്ച്,
ഛിംധിഭിംധി പ്രധാവ ത്വം പാതയാധിസരേതി ച
അവർ വിളിച്ചു: 'മുറിക്കൂ! തകർക്കൂ! മുന്നോട്ട് ഓടൂ! വീഴ്ത്തൂ! ആക്രമിക്കൂ!'
ഏവം തു തുമുലേ യുദ്ധേ വര്ത്തമാനേ മഹാഭയേ
അങ്ങനെ ആ ഭയാനകവും കലഹഭരിതവുമായ യുദ്ധം നടക്കുമ്പോൾ,