അതോ ലിംഗാത്സമുദ്ഭൂതം ജഗത്സ്ഥാവരജംഗമമ്
ഈ ലിംഗത്തിൽ നിന്നാണ് നിലനിൽക്കുന്നവയും ചലിക്കുന്നവയും ഉൾപ്പെടെ ലോകം മുഴുവൻ ഉദിച്ചത്.
അസ്മാല്ലിംഗാത്സമുദ്ഭൂതാ വംശാ ദേവര്ഷിപൈതൃകാഃ
ഈ ലിംഗത്തിൽ നിന്നാണ് ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും പിതാക്കളുടെയും വംശങ്ങൾ ജനിച്ചത്.
യാവത്യഃ സൃഷ്ടയശ്ചൈവ യാവംതഃ പ്രലയാസ്തഥാ
എത്ര സൃഷ്ടികളും ഉണ്ടോ, അത്രയേറെ പ്രളയങ്ങളും ഉണ്ട്.
ഭൂര്ലോകാദ്യാശ്ച യേ ലോകാഃ പാതാലാഃ സപ്ത യേ സ്മൃതാഃ
ഭൂലോകം തുടങ്ങി ഏഴു പാതാളലോകങ്ങൾ വരെ എല്ലാം ഓർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന ലോകങ്ങളാണ്.
ദൃശ്യാദൃശ്യം ച തത്സര്വമതോ ലിംഗാദ്വരാനനേ യദാഹുഃ പുരുഷം സൂക്ഷ്മം നിത്യം സദസദാ ത്മകമ്
കാണാവുന്നതും കാണാനാവാത്തതുമായ എല്ലാം, മനോഹരമുഖിയായവളേ, ലിംഗത്തിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ടാണ് സദാസത്തായ സൂക്ഷ്മമായ പുരുഷനെ അവർ പറയുന്നത്.
ധ്രുവമക്ഷയമജരമമേയം നാന്യസംശ്രയമ്
അത് സ്ഥിരവും നശിക്കാത്തതും വയസ്സാകാത്തതും അളക്കാനാവാത്തതും മറ്റൊന്നിനും ആശ്രയമില്ലാത്തതുമാണ്.
അനാദ്യംതം ജഗദ്യോനിം ത്രിഗുണപ്രഭവാവ്യയമ് 5.2.5.
ആദിയും അന്തവും ഇല്ലാത്തത്, ലോകത്തിന്റെ ഉദ്ഭവസ്ഥാനം, മൂന്നു ഗുണങ്ങളിൽ നിന്നുള്ളതും ക്ഷയിക്കാത്തതുമാണ്.
പ്രലയസ്യാംതേ തേനേദം ദിവ്യമാസീദശേഷതഃ
പ്രളയത്തിന്റെ അവസാനം, അതിനാൽ ഈ ദൈവികമായ സൃഷ്ടി മുഴുവൻ നിലനിന്നിരുന്നു.
അഹമുര്വ്യാം പ്രബുദ്ധസ്തു ജഗദാദിരനാദിമാന്
ഞാൻ ഭൂമിയിൽ ഉണർന്നതോടെ, ലോകത്തിന്റെ ആദിയില്ലാത്ത മൂലകാരണമാകുന്നു.
പ്രകൃതിം പുരുഷം ചൈവ പ്രദര്ശ്യാശു ജഗത്പതിഃ
ലോകാധിപൻ അതിവേഗം പ്രകൃതിയെയും പുരുഷനെയും വെളിപ്പെടുത്തി.
യഥാ സംനിധിമാത്രേണ ഗംധഃ ക്ഷോഭായ ജായതേ അനാദിഃ കഥ്യതേ ദേവോ ജഗത്കാരണതത്പരമ്
സാന്നിധ്യം മാത്രം കൊണ്ടു സുഗന്ധം ഉണരുന്നതുപോലെ, ദൈവം ആദിയില്ലാത്തതും ലോകകാരണമാകുന്നതുമാണ് എന്ന് പറയുന്നു.
പ്രധാനം ക്ഷോഭ്യമാണം തു തേന ലിംഗേന പാര്വതി
പ്രധാനത്വം ഉണരുമ്പോൾ, പാർവതിയേ, അതു ലിംഗം കൊണ്ടാണ്.
യസ്മിന്നംഡേ ജഗത്സര്വം സദേവാസുരമാനുഷമ്
ആണ്ഡത്തിൽ ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും മനുഷ്യരും ഉൾപ്പെടെ മുഴുവൻ ലോകവും ഉണ്ട്.
സ ഏവ ക്ഷോഭകഃ പൂര്വം സ ക്ഷോഭ്യഃ പൃഥിവീപതിഃ
അവനാണ് മുമ്പ് ഉണർത്തിയവനും ഉണരുന്നവനും, ഭൂമിയുടെ അധിപനേ.
ഉത്പന്നഃ സ ജഗന്നാഥോ നിര്ഗുണോഽപി രജോഗുണഃ
ലോകനാഥൻ ജനിച്ചു; ഗുണങ്ങളില്ലാത്തവൻ ആയിരുന്നെങ്കിലും, രാജോഗുണം ഏറ്റെടുത്തു.
ബ്രഹ്മത്വേ സൃജതേ ലോകാംസ്തതഃ സത്ത്വാതിരേകതഃ
ബ്രഹ്മാവിന്റെ നിലയിൽ അവൻ ലോകങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു; പിന്നീട് സത്ത്വഗുണം അധികം വന്നപ്പോൾ,
തതസ്തമോഗുണോദ്ഭിന്നോ രുദ്രത്വേനാഖിലം ജഗത് 5.2.5.
തുടർന്ന് തമോഗുണത്തിൽ നിന്ന് ഉദ്ഭവിച്ച്, രുദ്രനായി, മുഴുവൻ ലോകവും സംഹരിക്കുന്നു.
യഥാ പ്രാഗ്വാപകഃ ക്ഷേത്രീ പാലകോ ലാവകസ്തഥാ
പഴയകാലത്ത് വെള്ളം പകരുന്നവനും കൃഷിയിടം കൃഷി ചെയ്യുന്നവനും കാവൽക്കാരനും വിളവെടുപ്പുകാരനുമാണ് പോലെ,
ബ്രഹ്മത്വേ സൃജതേ ലോകാനുദ്രത്വേ സംഹരത്യപി
ബ്രഹ്മാവിന്റെ നിലയിൽ അവൻ ലോകങ്ങൾ സൃഷ്ടിക്കുന്നു; രുദ്രനായി അവൻ അവയെ സംഹരിക്കുന്നു.
രജോ ബ്രഹ്മാ തമോ രുദ്രഃ സത്ത്വം വിഷ്ണുര്ജഗത്പതിഃ
രാജോഗുണം ബ്രഹ്മാവാണ്, തമോഗുണം രുദ്രനാണ്, സത്ത്വഗുണം ലോകാധിപനായ വിഷ്ണുവാണ്.
കല്പേ കല്പേ ഹ്യനാദിസ്തു ഗീയതേ ത്രിദശൈഃ സദാ
ഓരോ സൃഷ്ടികാലത്തിലും ആദ്യം മുതൽ ദേവന്മാർ ഇതിനെ എന്നും പാടുന്നു.
നാമ പ്രാപ്തം വിശാലാക്ഷി മഹാകാലവനം സദാ
വിസാലമായ കണ്ണുള്ളവളേ, ഇതിന് എപ്പോഴും 'മഹാകാലവനം' എന്ന പേരാണ് ലഭിച്ചിരിക്കുന്നത്.
അഹം ജ്യായാനഹം ജ്യായാന്കല്പാദൌ സൃഷ്ടികാരണാത്
സൃഷ്ടിയുടെ തുടക്കത്തിൽ സൃഷ്ടിയുടെ കാരണമായതിനാൽ ഞാൻ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയവൻ, ഏറ്റവും വലിയവൻ.
മഹാകാലവനേ ലിംഗം കല്പേശ്വരേതി സംജ്ഞകമ് ഭവിഷ്യതി ന സംദേഹോ ന വാദഃ ക്രിയതാ മിതി
മഹാകാലവനത്തിൽ ആ ലിംഗം 'കല്പേശ്വരൻ' എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടും; ഇതിൽ സംശയമോ വാദമോ ഇല്ല.
തതോ ദേവി ഗതോ ബ്രഹ്മാ ഊര്ദ്ധ്വലോകമനംതകമ്
അതിനു ശേഷം, ദേവിയേ, ബ്രഹ്മാവ് അനന്തമായ മുകളിലുള്ള ലോകങ്ങളിലേക്ക് പോയി.
നാദിര്ദൃഷ്ടോ ന ചാംതശ്ച ബ്രഹ്മണാ കേശവേന തു
ആദിയും അവസാനവും ബ്രഹ്മാവിനും കെശവനും കാണാൻ കഴിഞ്ഞില്ല.
വേദോക്തസൂക്തൈര്വിവിധൈരഭിനംദ്യ പുരഃസ്ഥിതൌ 5.2.5.
വേദങ്ങളിൽ പറയുന്ന പല സ്തുതികളാലും അവർ മുന്നിൽ നില്ക്കുന്നവനെ സ്തുതിച്ചു.
തസ്മാദനാദികല്പോഽയമദ്യപ്രഭൃതി ഭൂതലേ
അതിനാൽ, ഇന്നുമുതൽ ഭൂമിയിൽ ഇത് അനാദിയായ കല്പമാണ്.
പഞ്ചപാതകസംയുക്തോ യോ മര്ത്യോ ദുഷ്ടമാനസഃ
അഞ്ചു വലിയ പാപങ്ങളുമായി ചേർന്ന ദുഷ്ടചിത്തമുള്ള മനുഷ്യൻ—
ശിവമസ്തു സദാ തേഷാം യേഷാം ത്വം ദര്ശനം ഗതഃ
നീ ദർശനം നൽകിയവർക്കെല്ലാവർക്കും എന്നും ശിവം ഉണ്ടാകട്ടെ.