തസ്യ പാപം ക്ഷയം യാതി ശിവലോകേ മഹീയതേ
അവന്റെ പാപങ്ങൾ നശിക്കും, ശിവലോകത്തിൽ മഹത്വം ലഭിക്കും.
അശ്വമേധഫലം തസ്യ ജാഗരേ ച ക്ഷണേക്ഷണേ
പ്രതി നിമിഷം ഉണർന്നിരിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അശ്വമേധയാഗഫലം ലഭിക്കും.
കൃത്വാ തു വിധിവദ്വ്യാസ ശിവപൂജാഽര്ചനം തഥാ
ശിവപൂജയും അർച്ചനയും യഥാവിധി നടത്തി,
കപിലാനാം സവത്സാനാം സഹസ്രാണി ചതുര്ദശ
കിടാവുകളോടുകൂടിയ പതിനാലായിരം കപ്പലുകൾ അർപ്പിക്കണം.
ഇതി ശ്രീസ്കാന്ദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതിസാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം പഞ്ചമ ആവന്ത്യഖണ്ഡേഽവന്തീക്ഷേത്ര മാഹാത്മ്യേ കുടുംബേശ്വരമാഹാത്മ്യവര്ണനംനാമ സപ്തഷഷ്ടിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ അശീതിസാഹസ്ര്യമായ ശ്രീസ്കാന്ദമഹാപുരാണത്തിലെ അഞ്ചാമത്തെ അവന്ത്യഖണ്ഡത്തിൽ, അവന്തീക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിൽ, കുടുംബേശ്വരമാഹാത്മ്യവിവരണം എന്ന അറുപത്തിയേഴാമത്തെ അധ്യായം സമാപിച്ചു.
ദേവപ്രയാഗമാഖ്യാതം സര്വപാപപ്രണാശനമ്
ദേവപ്രയാഗം എന്ന പാപനാശിനി ഇവിടെ വിവരിച്ചു.
ദേവാനാം ച പരം സ്ഥാനം യത്ര തീര്ഥം പരംതപ
ശത്രുക്കളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നവനേ, അവിടെയാണ് ദേവന്മാരുടെ പരമമായ വാസസ്ഥലം, അവിടെ ഒരു വിശുദ്ധതീർത്ഥം ഉണ്ട്.
ക്ഷിപ്രായാഃ പൂര്വഭാഗേ ച തത്ര തീര്ഥം പ്രതിഷ്ഠിതമ്
ക്ഷിപ്രാ നദിയുടെ കിഴക്കേ ഭാഗത്താണ് ആ വിശുദ്ധതീർത്ഥം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്.
ദേവം മാധവമിത്യാഖ്യം ഭുവി സര്വഫലപ്രദമ്
അവിടെ മാധവൻ എന്ന ദേവൻ ഭൂമിയിൽ എല്ലാ ഫലങ്ങളും നൽകുന്നവനായി അറിയപ്പെടുന്നു.
ആനംദഭൈരവസ്തത്ര സര്വദേവനമസ്കൃതഃ
അവിടെ ആനന്ദഭൈരവൻ ഉണ്ട്, എല്ലാ ദേവന്മാരും അവനെ ആരാധിക്കുന്നു.
ന തസ്യ ജായതേ വ്യാസ യാതനാ ഭൈരവീ കദാ
വ്യാസനേ, അവിടെ ആരാധിക്കുന്നവന് ഭൈരവിയുടെ യാതനകൾ ഒരിക്കലും അനുഭവിക്കേണ്ടി വരില്ല.
ജ്യേഷ്ഠേ മാസേ സിതേ പക്ഷേ ദശമ്യാം ബുധ ഹസ്തയോഃ ദശാലാ ജായതേ വത്സ ഗംഗാജന്മ പരം ശുചി
ജ്യേഷ്ഠമാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷത്തിൽ, ബുധനാഴ്ചയും ഹസ്തനക്ഷത്രവും കൂടിയ ദശമിതിയിലാണ്, പ്രിയമാനവാ, ഗംഗയുടെ വിശുദ്ധമായ ഉത്ഭവം സംഭവിക്കുന്നത്.
തദ്ദിനേ ച നരഃ സ്നാത്വാ സര്വതീര്ഥഫലം ലഭേത്
ആ ദിവസം അവിടെ കുളിക്കുന്നവന് എല്ലാ തീർത്ഥഫലവും ലഭിക്കും.
യസ്യ ശ്രവണമാത്രേണ വ്രതഭംഗോ ന ജായതേ
അത് കേൾക്കുന്നതു കൊണ്ടു മാത്രം ഒരാളുടെ വ്രതം ഭംഗം ആകില്ല.
ബഹുവ്രതധരോ ദാംതോ വേദവേദാംഗപാരഗഃ।। 5.1.68.
അവൻ അനേകം വ്രതങ്ങൾ പാലിക്കുന്നവനും, ആത്മസംയമനമുള്ളവനും, വേദങ്ങളും അതിന്റെ ശാഖകളും പഠിച്ചവനും ആണ്.
കിംചിദ്ദോഷപ്രസംഗേന വ്രതപൂര്തിര്ന ചാഭവത്
എങ്കിലും, ചെറിയൊരു പിഴവിന്റെ കാരണത്താൽ വ്രതം പൂർണ്ണമാകാൻ സാധിച്ചില്ല.
തസ്യ ഗേഹാഗതോ ബ്രഹ്മന്നാതിഥ്യാര്ഥം മഹാതപാഃ
ബ്രാഹ്മണനേ, ഒരു മഹാതപസ്വി അതിഥിയായി അവന്റെ വീട്ടിൽ എത്തി.
സത്കൃത്യ നാരദം ഭൂമന്വിധിദൃഷ്ടേന കര്മണാ
അവൻ നാരായണനെ ശാസ്ത്രാനുസൃതമായി ആദരപൂർവ്വം സ്വീകരിച്ചു.
ഭഗവന്ഭവതാ സര്വം വിദിതം ജ്ഞാനചക്ഷുഷാ
ഭഗവനേ, ജ്ഞാനദൃഷ്ടിയാൽ എല്ലാം നിങ്ങൾക്കറിയാം.
യേന പാപപ്രസംഗേന വ്രതഭംഗോഽഭവദ്ധ്രുവമ്
ഏത് പാപബന്ധം കൊണ്ടാണ് വ്രതം ഭംഗം സംഭവിച്ചത് എന്ന് ഉറപ്പായി അറിയാമോ?
മഹാരാഷ്ട്രേ സുവിഖ്യാതോ ബ്രാഹ്മണോ ധനസംചകഃ
മഹാരാഷ്ട്രയിൽ ധനസംചകൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനായ ഒരു ബ്രാഹ്മണൻ ഉണ്ടായിരുന്നു.
ബ്രഹ്മദത്തേത്യസൌ വിപ്രോ വേദബ്രാഹ്മണനിംദകഃ
അവൻ ബ്രഹ്മദത്തൻ എന്ന് വിളിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു; വേദങ്ങളെയും ബ്രാഹ്മണന്മാരെയും അപമാനിക്കുന്നവനായിരുന്നു.
നാസ്തികോ ദേവതീര്ഥേഷു പരദ്രവ്യാപഹാരകഃ
അവൻ ദേവന്മാരെയും തീർത്ഥങ്ങളെയും വിശ്വസിക്കാത്തവനും, മറ്റുള്ളവരുടെ സമ്പത്ത് മോഷ്ടിക്കുന്നവനും ആയിരുന്നു.
ഏവമായുഃപരിക്ഷീണോ ധനഹീനോഽഭവത്തദാ
ഇങ്ങനെ, അവന്റെ ആയുസ്സും സമ്പത്തും കുറയുകയും ദരിദ്രനാവുകയും ചെയ്തു.
ഗതശ്ചൌര്യപ്രസംഗേന യാത്രികൈഃ സഹ സംഗതഃ 5.1.68.
ചോരിയ്ക്കുന്നത് വിട്ട്, യാത്രക്കാരോടൊപ്പം ചേർന്ന് ജീവിച്ചു.
നീതഃ സംയമിനീം വിപ്രസ്തത്കാലം യമകിംകരൈഃ
അപ്പോഴാണ് യമന്റെ സേവകർ അവനെ സംയമിനി എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോയത്.
ദൃഷ്ടോഽസൌ ധര്മരാജേന തദാ പത്യപരായണഃ
അവിടെ ധർമ്മരാജാവ്, തന്റെ കർത്താവിനോടു ഭക്തിയുള്ളവനായി അവനെ കണ്ടു.
ശൃണുധ്വം കിംകരാഃ സര്വേ യൂയമേകാഗ്രമാനസാഃ
എല്ലാവരും ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ, യമന്റെ സേവകരേ.
ഗോദാതീരേ മൃതഃ പാപീ തത്ര നഃ കാരണം ന ഹി
ഈ പാപി ഗോദാവരിക്കരയിൽ മരിച്ചു; അവിടെ ഞങ്ങൾക്ക് കാരണമൊന്നുമില്ല.
ആയാംതി ഗൌതമീതീരേ സിംഹസ്ഥേഽപി ബൃഹസ്പതൌ
സൂര്യൻ സിംഹരാശിയിലായാലും, ബൃഹസ്പതി ഗുരുവായാലും, അവർ ഗൗതമീതീരത്തേക്ക് വരുന്നു.