ചത്വാരോഽപ്യത്ര പാപേന മുച്യംതേ ദര്ശനാദ്ധ്രുവമ് 5.1.28.
ഇവിടെ നാലുപേരെങ്കിലും അവളെ കാണുന്നതിലൂടെ ഉറപ്പായും പാപത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരാകും.
സ്നാനം ദാനം ച യോ ധീമാഞ്ജപം ഹോമം സമാചരേത്
ആവിടെ ആരെങ്കിലും സ്നാനം, ദാനം, ജപം, ഹോമം എന്നിവ ഭക്തിയോടെ നടത്തുകയാണെങ്കിൽ,
തിലോദകപ്രദാനേന പിംഡദാനേന കാരിതാ
എള്ള് വെള്ളവും പിണ്ഡവും സമർപ്പിച്ചാൽ,
സര്വത്ര ദുര്ലഭാ സിപ്രാ സോമം സോമഗ്രഹസ്തഥാ
എവിടെയും ശിപ്രയും സോമനും സോമപാത്രവും അപൂർവമാണ്.
ശിപ്രാസോമജലം വ്യാസ കോടിതീര്ഥഫലപ്രദമ്
വ്യാസാ, ശിപ്രയും സോമയും ചേർന്ന വെള്ളം കോടിയടി തീർത്ഥഫലം നൽകുന്നു.
അമായാം സോമവാരശ്ചേദ്വ്യതീപാതോ യദാ ഭവേത്
അമാവാസ്യയിൽ സോമവാരം വ്യതീപാതം കൂടിയാൽ,
ഏവം സോമവതീതീര്ഥം ജാതമത്ര മഹാമുനേ
ഇങ്ങനെ, മഹാമുനീ, ഇവിടെ സോമവതീ തീർത്ഥം ഉദിച്ചുവന്നു.
രഥേ തം സ്ഥാപയാമാസ ലോകാനാം ഹിതകാമ്യയാ
ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി അവനെ രഥത്തിൽ ഇരുത്തി.
യുക്തോ വാജിസഹസ്രേണ ബ്രഹ്മണാ പ്രേരിതസ്തദാ
ആയിരം കുതിരകൾ കെട്ടി, ബ്രഹ്മാവിന്റെ പ്രേരണയാൽ അവൻ യാത്രയായി.
തുഷ്ടുവുഃ സര്വഭാവേന ഹൃഷ്ടാഃ സര്വേ സമാഹിതാഃ
എല്ലാവരും സന്തോഷത്തോടും ഏകാഗ്രതയോടും കൂടി ഹൃദയപൂർവ്വം അവനെ സ്തുതിച്ചു.
ആപ്യായമാനം ത്രീഁല്ലോകാന്പപാത ധരണീതലേ 5.1.28.
അവൻ മൂന്ന് ലോകങ്ങളിലെയും നിറഞ്ഞപ്പോൾ, ഭൂമിയിൽ ഇറങ്ങി.
ത്രിഃസപ്തകൃത്വോഽതിശയാച്ചകാരാബ്ധിപ്രദക്ഷിണമ്
അവൻ എഴുപത്തേഴു പ്രാവശ്യം സമുദ്രം അതിശയത്തോടെ ചുറ്റി.
തദേവൌഷധയോ ദിവ്യാ ജാതാ ഭുവി സുനിര്മലാഃ
അന്നേരം ഭൂമിയിൽ അതേ ദിവ്യ ഔഷധികൾ ഉത്ഭവിച്ചു, അത്യന്തം ശുദ്ധവും നിർമ്മലവുമായിരുന്നു അവ.
തുഷ്ടോഽഥ ഭഗവാന്സോമോ ജഗതേഃ സര്വദാ മുനേ
അതിനുശേഷം, സദാ സന്തുഷ്ടനായ പുണ്യവാനായ സോമൻ, ഹേ മുനി, ലോകത്തോടൊപ്പം സന്തോഷത്തോടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തതസ്തസ്മൈ ദദൌ വാക്യം ബ്രഹ്മാ ലോകപിതാമഹഃ
അതിനുശേഷം ലോകങ്ങളുടെ പിതാമഹനായ ബ്രഹ്മാവ് സോമനോട് ഒരു ആജ്ഞ നൽകി.
സപ്തവിംശതിം സോമായ ദാക്ഷായണീര്മഹാവ്രതാഃ
സോമനു വേണ്ടി ബ്രഹ്മാവ് ദക്ഷന്റെ ഇരുപത്തിയേഴു പുത്രിമാരെയും, മഹാവ്രതം പാലിക്കുന്നവരെയും നൽകി.
സ തത്പ്രാപ്യ മഹദ്രാജ്യം സോമോ ഭാര്യായുതസ്തദാ
അവൻ ആ മഹാരാജ്യം ലഭിച്ചപ്പോൾ, സോമൻ ഭാര്യകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ടവനായി.
ഹോതാ ച ഭഗവാനത്രിരധ്വര്യുര്ഭഗവാന്ഭൃഗുഃ
ഹോതൃവേദിയിലുണ്ടായിരുന്നത് മഹാനായ അത്രിയും, അധ്വര്യുവായിരുന്നത് ഭഗവാൻ ഭൃഗുവുമായിരുന്നു.
സദസ്യോ ഭഗവാന്വിഷ്ണുഃ സനകാദിമുഖൈര്യുതഃ
സദസ്യനായി മഹത്വമുള്ള വിഷ്ണു, സനകാദിമുനിമാരോടൊപ്പം അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
സിനീവാലീ കുഹൂശ്ചൈവ ധൃതിഃ പുഷ്ടിഃ പ്രഭാ വസുഃ
സിനീവാലി, കുഹു, ധൃതി, പുഷ്ടി, പ്രഭ, വസു എന്നിവരും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
പ്രാപ്യാവഭൃഥമവ്യഗ്രഃ സര്വദേവര്ഷിപൂജിതഃ 5.1.28.
അവഭൃഥസ്നാനം നിർവികാരമായി പൂർത്തിയാക്കിയ ശേഷം, സോമൻ എല്ലാ ദേവന്മാരുടെയും ഋഷിമാരുടെയും ആദരവും നേടി.
തസ്യ തത്പ്രാപ്യ ദുഷ്പ്രാപ്യമൈശ്വര്യമൃഷിസംസ്കൃതമ്
ഋഷിമാരാൽ ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട അത്രയും പ്രാപ്തിയില്ലാത്ത ഐശ്വര്യം സോമൻ നേടി.
ബൃഹസ്പതേസ്തദാ ഭാര്യാം താരാനാമ്നീം യശസ്വിനീമ്
അന്നേരം ബൃഹസ്പതിയുടെ ഭാര്യയായ, പ്രശസ്തയായ താര എന്നവൾ അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
വാച്യമാനസ്തദാ സോമോ ദേവദേവര്ഷിഭിസ്തഥാ
അപ്പോൾ ദേവന്മാരും ഋഷിമാരും സോമനോട് അവളെക്കുറിച്ച് ചോദിച്ചു.
ബൃഹസ്പതേസ്തതഃ പക്ഷം ശക്രോ ജഗ്രാഹ കോപതഃ
അതിനുശേഷം ക്രോധത്തോടെ ഇന്ദ്രൻ ബൃഹസ്പതിയുടെ പക്ഷം എടുത്തു.
തതോ യുദ്ധമഭൂത്തത്ര സുഘോരം ശക്രസോമയോഃ
അതിനുശേഷം അവിടെ സോമനും ഇന്ദ്രനും തമ്മിൽ ഭയങ്കരമായ ഒരു യുദ്ധം നടന്നു.
സര്വേ ഭീതാസ്തതോ ദേവാ ബ്രഹ്മാണം ശരണം ഗതാഃ
അപ്പോൾ എല്ലാ ദേവന്മാരും ഭയപ്പെട്ട് ബ്രഹ്മാവിന്റെ ശരണം തേടി.
ദേവാനാം വചനം ശ്രുത്വാ സാര്ദ്ധം ദേവൈഃ പിതാമഹഃ
ദേവന്മാരുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ബ്രഹ്മാവ് അവരോടൊപ്പം ചേർന്ന് പോയി.
വാരിതാസ്തേ സ്ഥിതാസ്തത്ര യുദ്ധം ത്യക്ത്വാ സുരാസുരാഃ
ബ്രഹ്മാവ് തടഞ്ഞതുകൊണ്ട്, ദേവന്മാരും അസുരന്മാരും യുദ്ധം ഉപേക്ഷിച്ച് അവിടെ നിന്നു.
താമംതഃപ്രസവാം ദൃഷ്ട്വാ പ്രാഹ ഭാര്യാം ബൃഹസ്പതിഃ
ഭാര്യ ഗർഭിണിയായിരിക്കുന്നതു കണ്ട ബൃഹസ്പതി അവളോട് സംസാരിച്ചു.