ജയേശ്വരം തു യഃ പശ്യേദ്ദേവദേവം മഹേശ്വരമ്
ജയേശ്വരനായ ദേവദേവനായ മഹേശ്വരനെ ആരെങ്കിലും ദർശിച്ചാൽ,
ശിവദ്വാരേ ശിവം ലിംഗമര്ചയേന്മാനവോ യദി 5.1.28.
ശിവദ്വാരത്തിൽ ശിവലിംഗത്തെ മനുഷ്യൻ ആരാധിച്ചാൽ,
അഥാന്യം സംപ്രവക്ഷ്യാമി മാര്കംഡേശ്വരമുത്തമമ്
ഇനി ഞാൻ മറ്റൊന്ന് പറയാം, അതായത് ഉത്തമനായ മാർകണ്ടേശ്വരനെ.
ദൃഷ്ട്വാ തം ശംകരം ദേവം വാജപേയഫലം ലഭേത്
ആ ശങ്കരദേവനെ ദർശിച്ചാൽ, വാജപേയയാഗഫലം ലഭിക്കും.
ശൃണു വ്യാസ മഹാസ്ഥാനം യസ്യാം പുര്യാമനുത്തമമ്
വ്യാസാ, ആ നഗരത്തിലെ അത്യുത്തമമായ മഹാസ്ഥാനത്തെക്കുറിച്ച് കേൾക്കൂ.
ഭക്താനാം പൂരയേദാശാം പുത്രവത്പരിപാലയേത്
ഭക്തരുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ നിറവേറ്റുകയും, പിതാവുപോലെ അവരെ സംരക്ഷിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
അര്ചിതാ ബ്രഹ്മണാ സാ തു സ്തുതാ ദേവീ സുരോത്തമൈഃ അപി യാ ബ്രഹ്മണഃ പൂര്വമഭൂദേവ സുസിദ്ധിദാ
ബ്രഹ്മാവും ദേവഗണങ്ങളിലെ ശ്രേഷ്ഠരും ആ ദേവിയെ ആരാധിച്ചു, സ്തുതിച്ചു. ബ്രഹ്മാവിനും മുമ്പ് തന്നെ അവൾ ഉണ്ടായിരുന്നു, സകല സിദ്ധികളും നൽകുന്നവളായിരുന്നു.
യഃ സ്നാത്വാ ബ്രഹ്മസരസി പശ്യേ ദ്ബ്രഹ്മേശ്വരം ശിവമ്
ബ്രഹ്മസരസ്സിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ബ്രഹ്മേശ്വരനായ ശിവനെ കാണുന്നവൻ—
അഥാന്യാം സംപ്രവക്ഷ്യാമി യജ്ഞവാപീമനുത്തമാമ്
ഇനി ഞാൻ മറ്റൊരു ഉത്തമമായ യജ്ഞവാപിയെ കുറിച്ച് പറയാം.
യജ്ഞാര്ഥം യത്കൃതം കുംഡം യജ്ഞവാപീ ച സാ സ്മൃതാ
യജ്ഞത്തിനായി നിർമ്മിച്ച കുണ്ട് യജ്ഞവാപി എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നു.
തസ്യാം സ്നാത്വാ ശുചിര്ഭൂത്വാ പശ്യേത്പശുപതിം തു യഃ
ആ കുണ്ടിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ശുദ്ധനായവൻ പശുപതിയെ ദർശിച്ചാൽ—
സുവര്ണമണിമുക്താദ്യൈര്വിമാനൈഃ സര്വകാമഗൈഃ 5.1.28.
സ്വർണ്ണം, രത്നങ്ങൾ, മുത്തുകൾ എന്നിവകൊണ്ടുള്ള മനോഹരമായ വാസസ്ഥലങ്ങൾ, എല്ലാ ഇഷ്ടങ്ങളും ലഭിക്കുന്ന സൗഖ്യങ്ങൾ—
രൂപകുംഡേ നരഃ സ്നാത്വാ സുരൂപോ ജായതേനരഃ
രൂപകുണ്ടിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നവൻ സുന്ദരനായവനാകും.
കുംഡേ സ്നാത്വാപ്യനംഗേ യഃ ശുചിര്ഭൂത്വാ സമാഹിതഃ കാമം സ ലഭതേഽഭീഷ്ടം മൃതോ യാതി ശിവാലയമ്
അനംഗകുണ്ടിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ശുദ്ധനും ഏകാഗ്രനുമായവൻ ഇഷ്ടമായ കാമങ്ങൾ നേടുകയും, മരിച്ചശേഷം ശിവാലയത്തിൽ എത്തുകയും ചെയ്യും.
ആഷാഢേ തു സിതാഷ്ടമ്യാം ജാഗരം യസ്തു കാരയേത്
ആഷാഢ മാസത്തിലെ ശുക്ലപക്ഷ അഷ്ടമിയന്ന് ജാഗരണം ചെയ്യുന്നവൻ—
കരീകുംഡേ നരഃ സ്നാത്വാ വിശ്വരൂപം തു യോഽര്ചയേത്
കരികുണ്ടിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് വിശ്വരൂപത്തെ ആരാധിക്കുന്നവൻ—
അജാഗംധേ നരഃ സ്നാത്വാ ദൃഷ്ട്വാ ബ്രഹ്മേശ്വരം ശിവമ്
അജാഗന്ധകുണ്ടിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ബ്രഹ്മേശ്വരനായ ശിവനെ ദർശിക്കുന്നവൻ—
ചക്രതീര്ഥേ നരഃ സ്നാത്വാ ചക്ര സ്വാമിനമര്ചയേത് ൪൬. കാമികേന വിമാനേന രുദ്രലോകം സ ഗച്ഛതി
ചക്രതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് ചക്രസ്വാമിയെ ആരാധിക്കുന്നവൻ, ഇഷ്ടമായ വിമാനത്തിൽ കയറി രുദ്രലോകത്തിൽ എത്തും.
സോമവന്നിര്മലോ ഭൂത്വാ സോമലോകേ സ മോദതേ
സോമനെപ്പോലെ ശുദ്ധനായി, സോമലോകത്തിൽ ആനന്ദത്തോടെ വസിക്കും.
അഭൂദേതത്കഥം നാമ ശ്രോതുമിച്ഛാമി തത്ത്വതഃ
ഇത് എങ്ങനെ സംഭവിച്ചു? അതിന്റെ സത്യമായ കഥ ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
സോമേശ്വരം യഥാ ലിംഗമേതത്സത്യം വദാമി തേ ।।5.1.28.
സോമേശ്വരലിംഗം എങ്ങനെ ഉണ്ടായി എന്ന സത്യം ഞാൻ നിന്നോട് പറയുന്നു.
യോ ദേവോ ഭഗവാന്സോമോ ലോകസ്യാപ്യായനം പരമ്
ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ സോമൻ ലോകത്തിന് പരമമായ പോഷകൻ ആണ്.
അവന്ത്യാം ച മഹാഭാഗോ യോഽത്രിര്നാമാ തപോനിധിഃ
അവന്തിയിൽ, അത്രി എന്ന മഹാഭാഗ്യശാലിയും തപസ്സിന്റെ നിധിയുമായ മഹർഷി—
[http://puranastudy.page.tl/Atri-%26%232309%3B%26%232340%3B%26%232381%3B%26%232352%3B%26%232367%3B.htm അത്രി ശബ്ദോപരി ടിപ്പണീ] ഊര്ധ്വബാഹുഃ സ വൈ തേപേ ബ്രഹ്മധ്യാനപരായണഃ
അവൻ കൈകൾ ഉയർത്തി, ബ്രഹ്മധ്യാനത്തിൽ ലീനനായി കഠിനതപസ്സു ചെയ്തു.
നേത്രാഭ്യാം തേന സുസ്രാവ ഭാസയച്ച ദിശോ ദശ
അവന്റെ കണ്ണുകളിൽ നിന്നു ഒഴുകി, പത്തു ദിശകളും പ്രകാശിപ്പിച്ചു.
ദിശശ്ച തദ്യദാ വ്യാസ സര്വാ ധര്തും ന ചാശകന്
അപ്പോൾ, വ്യാസാ, ആ ദിശകൾ അതിനെ ഇനി താങ്ങാൻ കഴിയാതെപോയി.
ലോകാംശ്ച ഭാസയത്സര്വാന്ധരണ്യാം വൈ പപാത ഹ
അത് എല്ലാ ലോകങ്ങളെയും പ്രകാശിപ്പിച്ചപ്പോൾ, ഭൂമിയിൽ വീണു.
വാരി സോമാത്സമുത്പന്നം വ്യാസ തേനൈവ തേജസാ
വ്യാസാ, സോമനിൽ നിന്നു ഉദിച്ച വെള്ളം അതേ പ്രകാശത്താൽ നിറഞ്ഞതായിരുന്നു.
തതഃ സോമവതീ ശിപ്രാ വിഖ്യാതാ സര്വസി ദ്ധിദാ
അങ്ങനെ, സോമനെപ്പോലെ, എല്ലാ സിദ്ധികളും നൽകുന്നവളായി ശിപ്രാനദി പ്രശസ്തയായി.
ഖ്യാതാ ച ത്രിഷു ലോകേഷു പാപിനാം പുണ്യദായിനീ
മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും, പാപികൾക്കുപോലും പുണ്യം നൽകുന്നവളായി അവൾ പ്രശസ്തയാണ്.