വേദമന്ത്രഹവിര്യാഗൈര്യാ ക്രിയാ വൈദികീ മതാ
വേദമന്ത്രങ്ങൾ, ഹവി, യാഗങ്ങൾ എന്നിവയാൽ ചെയ്യുന്ന കർമ്മങ്ങൾ വേദപരമായവയാണ്.
ദര്ശേ ച പൂര്ണമാസ്യാം വാ കര്തവ്യം ചാഗ്നിഹോത്രകമ്
അമാവാസിയും പൂർണ്ണിമയും ദിവസങ്ങളിൽ അഗ്നിഹോത്രം നടത്തണം.
ഇഷ്ടവൃത്തിഃ സോമപാനം യാജ്ഞികം സര്വകര്മ ച
ഇഷ്ടമായ പെരുമാറ്റം സോമപാനം, യാഗങ്ങൾ, എല്ലാ നിർദ്ദിഷ്ട കർമ്മങ്ങളും ചെയ്യുന്നതാണ്.
അഗ്നിഭൂമ്യനിലാകാശനിശാകരദിവാകരാന്
അഗ്നി, ഭൂമി, വായു, ആകാശം, ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ—
സമുദ്ദിശ്യ കൃതം കര്മ തത്സര്വം ദൈവികം ഭവേത്
ഇവയെ ഉദ്ദേശിച്ച് ചെയ്യുന്ന എല്ലാ കർമ്മങ്ങളും ദൈവികമാകും.
സാംഖ്യാഖ്യാ യൌഗികീ ചാന്യാ വിഭാഗം തത്ര മേ ശൃണു
സാംഖ്യ എന്ന യോഗരീതിയും മറ്റൊന്നാണ്; അതിന്റെ വ്യത്യാസം എന്റെ മുഖേന കേൾക്കൂ.
അചേതനാനി യോജ്യാനി പുരുഷഃ പഞ്ചവിംശകഃ
ജഡമായ ഘടകങ്ങൾ ഇരുപത്തിയഞ്ചാമത്തെ തത്വമായ പുരുഷൻ ചേർക്കുന്നു.
രുദ്രഃ ഷഡ്വിംശകഃ കര്താ സര്വജ്ഞശ്ചേതനഃ പ്രഭുഃ
രുദ്രൻ ഇരുപത്തിയാറാമത്തെ തത്വമാണ്; സൃഷ്ടികർത്താവും, എല്ലാം അറിയുന്നവനും, ചൈതന്യവും, പരമാധിപതിയും.
പുരുഷോ നിത്യവ്യക്തഃ സ്യാത്കാരണം ച മഹേശ്വരഃ 5.1.7.
പുരുഷൻ എപ്പോഴും അപ്രത്യക്ഷനാണ്; കാരണവും മഹേശ്വരനാണ്.
സംഖ്യയാ പരിസര്ഗായ പ്രധാനം ച ഗുണാത്മകമ്
എണ്ണിക്കാനായി ഗുണങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞ പ്രധാനം കൂടി ഉൾക്കൊള്ളുന്നു.
കാരണം തച്ച രുദ്രസ്യ കാമ്യ ത്വമിദമുച്യതേ
അത് രുദ്രന്റെ കാരണമായും, ആഗ്രഹിതാവസ്ഥയെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
അചൈതന്യം പ്രധാനേ ച തച്ച തത്ത്വമിദം സ്മൃതമ്
പ്രധാനത്തിലെ ആ തത്വം ജഡമാണെന്ന് കരുതുന്നു.
പ്രയോജനേ ച വൈജാത്യം ജ്ഞാത്വാ തത്ത്വമസംഖ്യയാ
ഉദ്ദേശ്യത്തിലെ വ്യത്യാസം അറിയുമ്പോൾ, തത്വം എണ്ണാതെ തന്നെ വിലയിരുത്തുന്നു.
ഇതി തസ്യ തത്ത്വഭാവം തത്ത്വസംഖ്യാ ച തത്ത്വതഃ
ഇങ്ങനെ അതിന്റെ തത്വസ്വഭാവവും തത്വങ്ങളുടെ എണ്ണവും സത്യമായി വിശദീകരിച്ചു.
സാംഖ്യേ കൃതാ ഭക്തിരേഷാ സദ്ഭിരാധ്യാത്മികീ മതാ
സാംഖ്യത്തിൽ സ്ഥാപിച്ച ഈ ഭക്തി ജ്ഞാനികൾ ആത്മീയമായതെന്നു കരുതുന്നു.
പ്രാണായാമപരോ നിത്യം ധ്യായതേ നിയതേംദ്രിയഃ
മറ്റൊരാൾ ശ്വാസനിയന്ത്രണത്തിൽ ഏർപ്പെട്ട്, ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ നിയന്ത്രിച്ച് എപ്പോഴും ധ്യാനിക്കുന്നു.
ഹൃത്കഞ്ജകര്ണികാസീനം പഞ്ചവക്ത്രം ത്രിലോചനമ്
അവൻ ഹൃദയത്തിലെ താമരക്കൊട്ടയിൽ ഇരിക്കുന്ന, അഞ്ചു മുഖവും മൂന്നു കണ്ണുകളും ഉള്ളവനെ ധ്യാനിക്കുന്നു.
ശ്വേതം ദശഭുജം ഭദ്രം വരദാഭയഹസ്തകമ്
വെളുത്ത, ദശഭുജയും, ഭദ്രവും, വരദവും അഭയഹസ്തവും ഉള്ളവനെ.
യ ഏവ ഭക്തിമാന്രുദ്രേ രുദ്രഭക്തഃ സ ഉച്യതേ 5.1.7.
രുദ്രനിൽ സത്യമായ ഭക്തിയുള്ളവൻ രുദ്രഭക്തനെന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്നു.
സ്വയം രുദ്രേണ വിഹിതോ ബ്രഹ്മാദീനാം സമാഗമേ
ബ്രഹ്മാദികൾ ഒന്നിച്ചുള്ള സമ്മേളനത്തിൽ രുദ്രൻ തന്നെയാണ് ഇതിനെ സ്ഥാപിച്ചത്.
നിര്മമാ നിരഹംകാരാ നിഃസംഗാ നിഷ്പരിഗ്രഹാഃ
അവർ സ്വാർത്ഥത, അഹങ്കാരം, ബന്ധം, ആസ്വാദനം എന്നിവയിൽ നിന്ന് സ്വതന്ത്രരാണ്.
ഭൂതാനാം കര്മഭിര്നിത്യം ത്രിവിധൈരഭയപ്രദാഃ
ഭൂതങ്ങൾക്ക് ത്രിവിധ കർമങ്ങൾ വഴി എപ്പോഴും അഭയം നൽകുന്നു.
യജംതോ വിവി ധൈര്യജ്ഞൈര്യേ വിപ്രാഃ ക്ഷേത്രവാസിനഃ
പവിത്രഭൂമിയിൽ താമസിക്കുന്ന ബ്രാഹ്മണർ വിവിധ യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുന്നു.
വ്രജംത്യേവ സുദുഷ്പ്രാപ്യം ബ്രഹ്മസായുജ്യമക്ഷയമ്
അവർ വളരെ പ്രാപിക്കാനാകാത്ത, അക്ഷയമായ ബ്രഹ്മസായുജ്യത്തെ ഉറപ്പായി നേടുന്നു.
പുനരാവര്തനം ഹിത്വാ വിധിം മാഹേശ്വരം സ്ഥിതാഃ
ജന്മമടങ്ങി വരുന്നതെല്ലാം വിട്ട്, മഹേശ്വരന്റെ നിയമത്തിൽ സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
ഗാര്ഹസ്ഥ്യം വിധിമാസാദ്യ ഷട്കര്മനിരതാഃ സദാ
ഗൃഹസ്ഥജീവിതത്തിന്റെ മാർഗം സ്വീകരിച്ച്, ആറ് കര്മ്മങ്ങളിൽ എപ്പോഴും ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.
അധികം ഫലമായാംതി സര്വദുഃഖവിവര്ജിതാഃ
അവർക്ക് കൂടുതൽ ഫലം ലഭിക്കുന്നു; എല്ലാ ദുഃഖങ്ങളും വിട്ട് സുഖത്തോടെ ജീവിക്കുന്നു.
ദിവ്യേനൈശ്വര്യയോഗേന സ്വാരൂഢഃ സ്വപരിഗ്രഹഃ
ദൈവിക ഐശ്വര്യത്തിന്റെ അനുഭവത്തോടെ, തനിക്കുള്ളതെല്ലാം ആനന്ദത്തോടെ അനുഭവിക്കുന്നു.
വൃതഃ സ്ത്രീണാം സഹസ്രൈശ്ച സ്വച്ഛംദഗമനാലയഃ 5.1.7.
ആയിരക്കണക്കിന് സ്ത്രീകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട്, ഇഷ്ടംപോലെ വരാനും പോകാനും കഴിയുന്നവനായി താമസിക്കുന്നു.
സ്പൃഹണീയതമഃ പുംസാം സര്വവര്ണോത്തമോ ധനീ
പുരുഷന്മാരിൽ ഏറ്റവും ആഗ്രഹിക്കപ്പെടുന്നവനും, എല്ലാ വർണ്ണങ്ങളിൽ ഉന്നതനും, ധനികനും ആകുന്നു.