യസ്മാച്ഛീഘ്രം മഹാസത്ത്വ സൌമ്യദൃഷ്ടിരിഹാഗതഃ
"നീ വലിയ ശക്തിയുള്ളവനും, സൌമ്യമായ കാഴ്ചയുള്ളവനും, വേഗത്തില് ഇവിടെ എത്തിയതിനാല്—"
സംശീതാത്മാ ശീതരശ്മിശ്ചംദ്രമാസ്ത്വം ഭവിഷ്യസി
"തണുത്ത സ്വഭാവവും തണുത്ത കിരണങ്ങളുംകൊണ്ട്, നീ ചന്ദ്രനാകും."
തരുസ്ഥഃ സര്വതേജാംസി തേജസാഽഭിഭവിഷ്യസി
വൃക്ഷത്തിന്മേല് നിന്നുകൊണ്ട്, നീ നിന്റെ പ്രകാശംകൊണ്ട് എല്ലാം മറികടക്കും.
ഇഹൈഹീതീതി ശിരസി സമാദായ ന്യവേശയത്
"ഇവിടെ വാ, ഇവിടെ വാ" എന്നു പറഞ്ഞ്, അതിനെ തലയില് വെച്ചു.
സ ഏവം രൂപവാനഗ്നിരുകാരാഗ്നിഃ പ്രതിഷ്ഠിതഃ 5.1.4.
ഇങ്ങനെ, രൂപമുള്ള അഗ്നി, 'ഉ' എന്ന അക്ഷരത്തിന്റെ അഗ്നി, സ്ഥാപിതമായി.
ഭവാഗ്നിരൂപം പരമം ബ്രഹ്മാണമിദമബ്രവീത്
അഗ്നി ആ രൂപം സ്വീകരിച്ച്, ബ്രഹ്മാവിനോട് ഈ പരമമായ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
ബ്രഹ്മാ തമാഹ കതമം സ്ഥാനം തേ രോചതേഽനല
ബ്രഹ്മാവ് അവനോട് ചോദിച്ചു: "നിനക്ക് ഏത് സ്ഥാനം ഇഷ്ടമാണ്, അഗ്നേ?"
സ്ഥാനം നൈവാസ്തി തേ ഭവ്യം തതോ ഹ്യേവം ഭവിഷ്യതി
"നിനക്ക് യോജിച്ച സ്ഥാനം ഇല്ല; അതിനാല് ഇങ്ങനെ തന്നെയിരിക്കും."
ലോകേ നിത്യം സമാചാര ലോകസംസ്ഥിതിഹേതുകഃ
ലോകത്തില് നീ എപ്പോഴും ലോകത്തിന്റെ ക്രമത്തിനുള്ള കാരണം ആയിരിക്കും.
യദിഹ ത്വം മഹാജ്വാലാഭാഭിഃ കലിതശോഭനഃ ന ഹ്യേഷ ധര്മശ്ചൈവാദ്യോ മായാമോഹിതകാമ്യയാ
ഇവിടെ നീ വലിയ ജ്വാലകളാല് അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനാണെങ്കില് പോലും, ഈ ആദി ധര്മ്മം അല്ലെങ്കില്, അതെല്ലാം മായയുടെ മോഹം കൊണ്ടുള്ള ആഗ്രഹം മൂലമാണ്.
ഇത്യുക്തേ ബ്രഹ്മണാ സോഽഗ്നിഃ പ്രജജ്വാല സഹസ്രശഃ
ബ്രഹ്മാവ് ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള്, ആ അഗ്നി ആയിരക്കണക്കിന് ജ്വലിച്ചു.
അകാരേകാര ഊകാരോ ബ്രഹ്മാ തമഥ ദൃഷ്ടവാന്
'അ', 'ഇ', 'ഉ' എന്ന അക്ഷരങ്ങളെ ബ്രഹ്മാവ് അപ്പോള് കണ്ടു.
വ്യാപ്തം ഭവാഗ്നിനാ സര്വം തിര്യഗൂര്ധ്വമധസ്തഥാ
മുകളിലും കീഴിലും ചുറ്റുമുള്ള എല്ലാം ഭവത്തിന്റെ അഗ്നിയിൽ മുഴുവൻ ആകൃതിയായി നിറഞ്ഞിരുന്നു.
ചിംതയംതം തു ബ്രഹ്മാണം ഭീതം ചൈവ വിശേഷതഃ
ബ്രഹ്മാവ് അതീവ ഭയത്തോടെ ആഴമായി ചിന്തിച്ചു.
തേജോനിധിം ച സര്വേശം ജ്ഞാതുമിച്ഛന്പ്രജാപതിഃ 5.1.4.
പ്രജാപതി, പ്രകാശത്തിന്റെ നിധിയായ സർവ്വേശ്വരനെ അറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
അദ്ഭുതാനാം പ്രതിശ്രോത്രേ തേജസാ നിധയേ നമഃ
അദ്ഭുതങ്ങൾ കേൾക്കുന്ന പ്രകാശത്തിന്റെ നിധിക്കു ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു.
ബീജം യോ വിശ്വഭാവാനാം സംമോഹനവിമോഹനമ്
സകലഭാവങ്ങളുടെ വിത്തും മായയും മായനാശകനുമായവനാണ് അവൻ.
ഊര്ധ്വവക്ത്ര നമസ്തേസ്തു സത്ത്വാത്മക ധരാത്മക
മുകളിലേക്ക് മുഖമുള്ളവനേ, സത്ത്വത്തിന്റെ സാരവും ഭൂമിയുടെ സാരവുമുള്ളവനേ, നമസ്കാരം.
ജലജോത്ഫുല്ലപത്രാക്ഷ ജലദേവ ഹുതാശന
പൂത്തുലഞ്ഞ താമരയിലപോലുള്ള കണ്ണുകളുള്ളവനേ, മേഘദേവനേ, അഗ്നിദേവനേ.
യജ്ഞാഹുതിസമാചാര യജ്ഞരൂപ നമോനമഃ
യജ്ഞത്തിന്റെ രൂപവും യജ്ഞഹോമം ചെയ്യുന്നവനും ആയവനേ, വീണ്ടും വീണ്ടും നമസ്കാരം.
തമോഹാര മഹാഹാര സ്വാപ്രിയ തമോഹര
അന്ധകാരത്തെ നീക്കുന്നവനേ, മഹാശക്തനായവനേ, സ്വന്തം ജനങ്ങൾക്ക് പ്രിയനായവനേ, അന്ധകാരനാശകനേ.
വൈശ്വാനരാനലോദഗ്ര ഊര്ധ്വപാവക സര്വഗ?? വിഭാവസോ മഹാഭാഗ കൃഷ്ണവര്ത്മന്നമോനമഃ
ദഹിക്കുന്ന വൈശ്വാനരാഗ്നിയേ, മുകളിലേക്ക് ജ്വലിക്കുന്നവനേ, എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചവനേ, മഹാഭാഗ്യശാലിയായവനേ, കറുത്ത പാതയുള്ളവനേ, നമസ്കാരം, നമസ്കാരം.
തുഷ്ടോഽഹം ഭവതോ ബ്രഹ്മന്ഭാവകര്മ പ്രസിധ്യതി
ബ്രഹ്മനേ, ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്; നിന്റെ സൃഷ്ടികർമ്മം വിജയിക്കും.
ഏവമുക്തസ്തദാ ബ്രഹ്മാ നമസ്കൃത്യാബ്രവീത്പുനഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ബ്രഹ്മാവ് നമസ്കരിച്ച് വീണ്ടും പറഞ്ഞു.
അബ്രവീത്സോഽഥ ബ്രഹ്മാണം പുരുഷ സ്ത്വം പ്രജാപതിഃ 5.1.4.
അപ്പോൾ അവൻ ബ്രഹ്മാവിനോട് പറഞ്ഞു: 'നീയാണ് പുരുഷൻ, സകലജനങ്ങളുടെ അധിപൻ.'
അഥാപശ്യത്സ ദിവ്യേന ഭഗവംതം സനാതനമ്
അപ്പോൾ അവൻ ദിവ്യദൃഷ്ടിയാൽ ശാശ്വതനായ ഭഗവാനെ കണ്ടു.
ജ്വലനം ഗഗനം ഭൂമിം ദൃശ്യാദൃശ്യം പരം പദമ് സദൈവ കുരുതേ ദേവോ ഭുംക്തേ സര്വം യതഃ പ്രഭുഃ
ദേവൻ എപ്പോഴും അഗ്നിയും ആകാശവും ഭൂമിയും കാണുന്നതും കാണാത്തതുമായതും പരമാവസ്ഥയും സൃഷ്ടിക്കുകയും അനുഭവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു; കാരണം അവൻ സകലത്തിന്റെയും അധിപനാണ്.
അതിസംഭൂതിഭവ്യേന സ്തോത്രേണാഥ പ്രജാപതിഃ
അതിനുശേഷം പ്രജാപതി, അതിമഹത്തായ ശുഭമായ സ്തോത്രം ഉപയോഗിച്ചു.
തതോഽതിരക്തവര്ണം ച ദൃഷ്ട്വാ ദേവഃ പ്രജാപതിഃ
അതിനുശേഷം അത്യന്തം ചുവപ്പുനിറമുള്ള ദേവനെ കണ്ടപ്പോൾ പ്രജാപതി—
വ്യക്താവ്യക്തപ്രണേതാരം പ്രണമഞ്ഛിരസാ സ്വയമ്
പ്രത്യക്ഷവും അപ്രത്യക്ഷവുമായതിന്റെ പ്രഭാവനായവനോട് തന്റെ തലകൂന്തി സ്വയം നമസ്കരിച്ചു.