ഏവമുക്ത്വാ സ ഭഗവാംസ്തതശ്ചാംതര്ദധേ ഹരഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം, ഭഗവാൻ ഹരൻ അവിടെ നിന്ന് അപ്രത്യക്ഷനായി.
ഇതി ശ്രീസ്കാംദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതിസാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം സപ്തമേ പ്രഭാസഖണ്ഡേ തൃതീയേഽര്ബുദഖണ്ഡേ ചന്ദ്രോദ്ഭേദതീര്ഥമാഹാത്മ്യവര്ണനംനാമൈകപംചാശത്തമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ എഴുപത്തി ഒന്നാം അധ്യായം, 'ചന്ദ്രോദ്ഭേദ തീർഥത്തിന്റെ മഹിമ' എന്ന പേരിൽ, മഹാപുരാണമായ ശ്രീസ്കാന്ദത്തിൽ, എൺപതിനായിരത്തി ഒരായിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ള സംഹിതയുടെ ഏഴാമത്തെ പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ അർബുദഖണ്ഡത്തിൽ സമാപിക്കുന്നു.
യത്ര ഗൌര്യാ തപസ്തപ്തം സുപുണ്യം ലോകവിശ്രുതമ്
ഗൗരി തപസ്സ് ആചരിച്ച, ഏറ്റവും പുണ്യമുള്ളതും ലോകത്തിൽ പ്രശസ്തമായതുമായ സ്ഥലമാണ് അത്.
യസ്യ സംദര്ശനേനാപി നരഃ പാപാത്പ്രമുച്യതേ
ആ സ്ഥലം കണ്ടാൽ മാത്രം മതിയെന്നു മനുഷ്യൻ പാപങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും.
കിമര്ഥം ച മഹത്ത്വേതത്കൌതുകം വക്തുമര്ഹസി
ഇത്രയും മഹത്തായതും അത്ഭുതകരമായതുമായ കാരണമെന്താണെന്ന് നീ പറയണം.
യസ്യാഃ സംശ്രവണാദേവ മുച്യതേ സര്വപാതകൈഃ
അത് കേൾക്കുന്നതു കൊണ്ടു പോലും എല്ലാവിധ പാപങ്ങളിൽ നിന്നുമാണ് മോചനം ലഭിക്കുന്നത്.
പുരാ ഗൌര്യാ സമാസക്തം ജ്ഞാത്വാ ദേവാഃ സവാസവാഃ
പണ്ടെ, ഗൗരി തപസ്സിൽ ഏർപ്പെട്ടിരിക്കുന്നതായി ദേവന്മാരും ഇന്ദ്രനും അറിഞ്ഞു.
വീര്യം യദി ത്രിനേത്രസ്യ ക്ഷേത്രേ ഗൌര്യാഃ പതിഷ്യതി
മൂന്നു കണ്ണുള്ളവന്റെ വീര്യം ഗൗരിയുടെ ഉള്ളിൽ വീണാൽ,
സംതതേസ്തു വിനാശായ തതോ ഗച്ഛാമഹേ വയമ്
അപ്പൊഴത് സന്താനത്തിന്റെ നാശത്തിനായി നാം പോകും.
ഏവം സംമംത്ര്യ ദേവാസ്തേ കൈലാസം പര്വതം ഗതാഃ
ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ച് ദേവന്മാർ കൈലാസപർവതത്തിലേക്ക് പോയി.
അഥ ദേവഗണാഃ സര്വേ വഞ്ചയിത്വാ ച തം ഗണമ് 7.3.52.
പിന്നീട് ദേവഗണങ്ങൾ എല്ലാവരും ആ സംഘത്തെ വഞ്ചിച്ച്,
ഗത്വാ വായോ ഭവം ബ്രൂഹി ന കാര്യാ സംതതിസ്ത്വയാ
വായുവിനെ അയച്ചു ഭവനോട് പറയണം: 'നിനക്ക് സന്താനം ഉണ്ടാക്കേണ്ടതില്ല.'
തതോ വായുര്ദ്രുതം ഗത്വാ സ്ഥിതോ യത്ര മഹേശ്വരഃ
അപ്പോൾ വായു അതിവേഗത്തിൽ പോയി മഹേശ്വരൻ ഇരുന്ന സ്ഥലത്ത് എത്തി നിന്നു.
തതസ്തു ഭഗവാഞ്ഛര്വോ വ്രീഡയാ പരയാ യുതഃ
അതിനുശേഷം ഭഗവാൻ ശർവ്വൻ വലിയ ലജ്ജയിൽ ആകയാൽ നാണംകൊണ്ടു.
തതോ ഗൌരീ സുദുഃഖാര്താ ശശാപ ത്രിദശാലയാന്
അപ്പോൾ ഗൗരി അത്യന്തം ദു:ഖിതയായി സ്വർഗ്ഗവാസികൾക്ക് ശാപം നൽകി.
തസ്മാത്തേഽപി ഭവിഷ്യന്തി സന്താനേന വിവര്ജ്ജിതാഃ
അതിനാൽ അവർക്കും സന്താനമില്ലാതെ ഇരിക്കാൻ വിധിയാകും.
യസ്മാദ്വായോ സമായാതഃ സ്ഥാനേഽസ്മിഞ്ജനവര്ജിതേ
വായു ജനങ്ങൾ ഇല്ലാത്ത ഈ സ്ഥലത്ത് എത്തിയതുകൊണ്ടാണ്,
ഏവമുക്ത്വാ തതോ ദീര്ഘം ഭര്തുഃ കോപപരായണാ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ ശേഷം ഭർത്താവിന്റെ കോപത്തിൽ മുഴുകി അവൾ ദീർഘനിശ്വാസം വിട്ടു.
സുതാര്ഥം സാ തപസ്തേപേ യതവാക്കായമാനസാ
മകൻ ലഭിക്കാനായി അവൾ വാക്കും ശരീരം മനസ്സും നിയന്ത്രിച്ച് കഠിനതപം ചെയ്തു.
ഇന്ദ്രാദ്യൈര്വിബുധൈഃ സാര്ദ്ധം തദംതികമുപാഗമത്
ഇന്ദ്രനും മറ്റു ദേവന്മാരും കൂടെ അവൾ ആ സ്ഥലത്തേക്ക് എത്തി.
ഏഷ ദേവഃ ശിവഃ പ്രാപ്തസ്തവ പാര്ശ്വം സ്വലജ്ജയാ 7.3.52.
ഈ ദേവൻ ശിവൻ ലജ്ജയോടെ നിന്റെ അരികിലേക്ക് എത്തിയിരിക്കുന്നു.
പുത്രം ലബ്ധ്വാ പ്രയാസ്യാമി തസ്യ പാര്ശ്വേ സുരേശ്വര
മകൻ ലഭിച്ചാൽ ഞാൻ പോകും, അവന്റെ അരികിൽ തന്നെ ഇരിക്കും, ദേവേന്ദ്രാ.
തസ്യാസ്തം നിശ്ചയം ജ്ഞാത്വാ സ്വയം ദേവഃ സമായയൌ
അവളുടെ ഉറച്ച മനസ്സറിയാതെ ദൈവം സ്വയം അവിടെ എത്തി.
ദൃഷ്ടിദാനേന ദേവേശി ഭാഷണേന വരാനനേ
കാണാൻ കഴിവ് നൽകി, ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയേ, വാക്കുകൾ പറഞ്ഞ്, മനോഹരമുഖിയേ,
അകാലേ തേന മുക്താഽസി നിവൃത്തിഃ സുരതേ കൃതാ
സമയത്തിന് മുമ്പേ നിന്നെ മോചിപ്പിച്ചു; സാംഗം അവസാനിപ്പിച്ചു.
തസ്മാത്തേ ഭവിതാ പുത്രോ നിജദേഹസമുദ്ഭവഃ
അതിനാൽ നിന്റെ തന്നെ ശരീരത്തിൽ നിന്നു ഒരു മകൻ ജനിക്കും.
നിജാംഗമലമാദായ യാദൃഗ്രൂപം സുരേശ്വരി
നിന്റെ ശരീരത്തിലെ അശുദ്ധി എടുക്കുക, എങ്ങനെയായാലും, ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയേ,
സദ്യോ ദേവഗണാനാം ച ദൈത്യാനാം ച വിശേഷതഃ
ഉടൻ ദേവഗണങ്ങളിലും പ്രത്യേകിച്ച് അസുരന്മാരിൽ,
ഏവമുക്താ ത്രിനേത്രേണ പരിതുഷ്ടാ സുരേശ്വരീ
മൂന്നു കണ്ണുള്ളവൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ ദേവതകളുടെ രാജ്ഞി സന്തോഷിച്ചു.
ചതുര്ഥേ ദിവസേ പ്രാപ്തേ തതഃ സ്നാത്വാ ശിവാ നൃപ ചതുര്ഭുജം ചകാരാഽഥ ഹരവാക്യാദ്വിനായകമ്
നാലാം ദിവസം എത്തിയപ്പോൾ ശിവാ സ്നാനം ചെയ്തു, ഹരന്റെ കല്പനപ്രകാരം നാലു കൈകളോടെ വിനായകനെ സൃഷ്ടിച്ചു.