സ ത്വം പാപസമാചാരോ ബാല്യാത്പ്രഭൃതി പാര്ഥിവ
രാജാവേ, നീ ബാല്യകാലം മുതലേ പാപകരമായ പ്രവൃത്തികളിലാണ് ഏർപ്പെട്ടിരുന്നത്.
സര്വതീര്ഥാഭിഷിക്തസ്ത്വം യദാ സ്യാന്നൃപസത്തമ
രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നീ എല്ലാ തിരുത്തലങ്ങളിലും അഭിഷേകം ചെയ്യപ്പെടുമ്പോൾ,
പ്രഭാസാദീനി തീര്ഥാനി യാനി സംതി ധരാതലേ
ഭൂമിയിൽ പ്രഭാസാദി എന്നിങ്ങനെ ഉള്ള എല്ലാ തിരുത്തലങ്ങളും,
മനസാ ഗച്ഛ ദുര്ഗാണി ദദദ്ദാനമനുത്തമമ് യന്ന യാതി നൃണാം രാജംസ്തീര്ഥസ്നാനാദിനാ ഭുവി
രാജാവേ, മനസ്സിൽ ആ ദുർഗമമായ സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് യാത്രചെയ്യുക; അതിനൊപ്പം ഉത്തമമായ ദാനം നൽകുക. ഭൂമിയിൽ തിരുത്തലങ്ങളിൽ കുളിച്ച് പലരും എത്താൻ കഴിയാത്തതാണ് ആ സ്ഥാനം.
തീര്ഥയാത്രാപരോ ഭൂത്വാ പരിബഭ്രാമ മേദിനീമ് 7.3.48.
അവൻ തിരുത്തലങ്ങളിൽ യാത്ര ചെയ്യുന്നതിൽ മുഴുകി, ഭൂമിയിൽ ചുറ്റി സഞ്ചരിച്ചു.
നിയതോ നിയതാഹാരോ ദദദ്ദാനാനി ഭൂരിശഃ
അവൻ നിയന്ത്രിതനും അളവിലുള്ള ഭക്ഷണവും പാലിച്ചു, ധാരാളം ദാനങ്ങൾ നൽകി.
കസ്യചിത്ത്വഥ കാലസ്യ തീര്ഥയാത്രാനുഷംഗതഃ
അതിനുശേഷം, കുറച്ച് കാലം കഴിഞ്ഞ്, അവൻ തിരുത്തലങ്ങളിൽ യാത്ര ആരംഭിച്ചു.
സ സ്നാനമകരോത്തത്ര ശ്രദ്ധാപൂതേന ചേതസാ
അവിടെ അവൻ വിശ്വാസപൂർവം മനസ്സു ശുദ്ധീകരിച്ച് കുളിച്ചു.
വിമുക്താഃ പിതരോ രൌദ്രാന്നരകാത്സുപ്രഹര്ഷിതാഃ
അവന്റെ പിതാക്കന്മാർ ക്രൂരമായ നരകത്തിൽ നിന്ന് മോചിതരായി അത്യന്തം സന്തോഷിച്ചു.
തമൂചുസ്താരിതാഃ സര്വേ വയം പുത്ര ത്വയാഽധുനാ
രക്ഷിക്കപ്പെട്ട എല്ലാവരും പറഞ്ഞു: 'മകനേ, ഇപ്പോൾ നീ ഞങ്ങളെ രക്ഷിച്ചു.'
ആത്മാ ച പാര്ഥിവശ്രേഷ്ഠ സ്നാനാച്ച ജലതര്പണാത്
രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ നീ തന്നെ, കുളിയും ജലതർപ്പണവും ചെയ്തതിലൂടെ,
കുലസംതാരണംനാമ തീര്ഥമേതദ്ഭവിഷ്യതി ആഗച്ഛാനേന ദേഹേന തീര്ഥസ്യാസ്യ പ്രഭാവതഃ
ഈ തിരുത്തലിന് 'കുലസംതാരണം' എന്ന പേരായിരിക്കും, കുടുംബത്തെ രക്ഷിക്കുന്നതിന്റെ പേരിൽ; ഈ ശരീരത്തിൽ തന്നെ, ഈ തിരുത്തലിന്റെ മഹത്വം കൊണ്ട് ഇവിടെ വരിക.
തം വിമാനമഥാരുഹ്യ ഗതഃ സ്വര്ഗം ച തൈഃ സഹ
അവൻ ആ ദിവ്യവിമാനത്തിൽ കയറി, അവരോടൊപ്പം സ്വർഗത്തിൽ എത്തി.
ഏഷ പ്രഭാവോ രാജര്ഷേ കുലസംതാരണസ്യ ച
രാജർഷേ, കുലസംതാരണമെന്ന തിരുത്തലിന്റെ ശക്തി ഇതാണ്.
സ്വദേഹേന ഗതഃ സ്വര്ഗമേതന്മേ കൌതുകം മഹത് ॥ 7.3.48.
അവൻ തന്റെ ശരീരത്തോടുകൂടി സ്വർഗത്തിൽ എത്തി; ഇതെനിക്ക് വലിയ അത്ഭുതമാണ്.
സ സ്നാതോ യത്ര ഭൂപാലസ്തന്മഹച്ഛ്രേയസേ പരമ്
രാജാവ് കുളിച്ച ആ സ്ഥലം പരമോന്നതമായ പുണ്യഫലമുള്ളതാണു.
ഇതി ശ്രീസ്കാംദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതിസാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം സപ്തമേ പ്രഭാസ ഖണ്ഡേ തൃതീയേഽര്ബുദഖംഡേ കുലസംതാരണതീര്ഥമാഹാത്മ്യവര്ണനംനാമാഷ്ടചത്വാരിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ, ശ്രീസ്കാന്ദമഹാപുരാണത്തിലെ എൺപതിനൊന്ന് ആയിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ള സംഹിതയുടെ ഏഴാമത്തെ പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ അർബുദഖണ്ഡത്തിൽ കുലസംതാരണമെന്ന തിരുത്തലിന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്ന നാൽപ്പത്തെട്ടാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
തത്ര സ്നാതസ്യ മര്ത്ത്യസ്യ ജായതേ പാപസംക്ഷയഃ
അവിടെ കുളിക്കുന്ന മനുഷ്യനു പാപങ്ങൾ നശിക്കുന്നു.
പിതൄണാം ച പരാ തുഷ്ടിര്യാവദാഭൂതസംപ്ലവമ്
പിതാക്കളെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തിയ ആ മഹത്തായ സന്തോഷം സകല ജീവികളും ലയിക്കുന്നതുവരെ നിലനിന്നു.
തേന പൂര്വം തപസ്തപ്തം ശത്രൂണാമിച്ഛതാ ക്ഷയമ്
അതിനു മുമ്പ്, ശത്രുക്കളുടെ നാശം ആഗ്രഹിച്ച് അവൻ കഠിനതപസ് അനുഷ്ഠിച്ചു.
തപസ്തുഷ്ടോ മഹാദേവോ ഗതേ വര്ഷശതത്രയേ
മൂന്നുനൂറ് വർഷങ്ങൾ കഴിഞ്ഞപ്പോൾ, മഹാദേവൻ അവന്റെ തപസ്സിൽ സന്തുഷ്ടനായി.
തതഃ പാശുപതം നാമ തസ്യാസ്ത്രം പരമം ദദൌ
അപ്പോൾ അവനു പാശുപതം എന്ന പരമശസ്ത്രം മഹാദേവൻ സമ്മാനിച്ചു.
അബ്രവീദ്വചനം ചാപി പ്രഹസ്യ വൃഷഭധ്വജഃ
വൃഷഭധ്വജൻ പുഞ്ചിരിയോടെ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
അസ്ത്രേണാനേന യുക്തസ്ത്വമജേയഃ സര്വദേഹിനാമ്
ഈ ആയുധം കൈവശമുണ്ടെങ്കിൽ നീ എല്ലാ ജീവികളിലും ജയിക്കാനാകാത്തവനാകും.
ഏതജ്ജലാശയം പുണ്യം ത്രൈലോക്യേ സചരാചരേ
ഈ ജലാശയം മൂവായിരം ലോകങ്ങളിലും ചലനശീലികളും അചലന്മാരും ഉൾപ്പെടെ വിശുദ്ധമാണ്.
യേഽത്ര ശ്രാദ്ധം കരിഷ്യംതി പൌര്ണമാസ്യാം സമാഹിതാഃ
ഇവിടെ, പൗർണ്ണമിദിനത്തിൽ മനസ്സു ഏകാഗ്രമാക്കി ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർക്ക്
പിതൃമേധഫലം തേഷാമശേഷം ച ഭവിഷ്യതി 7.3.49.
പിതൃമേധയാഗത്തിന്റെ മുഴുവൻ ഫലവും ലഭിക്കും.
രാമോഽപ്യസൂദയത്ക്ഷത്രം പിതൃദുഃഖേന ദുഃഖിതഃ
രാമനും പിതാവിന്റെ ദുഃഖത്തിൽ ദുഃഖിതനായി ക്ഷത്രിയരെ സംഹരിച്ചു.
ത്രിഃസപ്ത തര്പയാമാസ പിതൄംസ്തത്ര പ്രഹര്ഷിതഃ
അവിടെ, അവൻ സന്തോഷത്തോടെ ഇരുപത്തൊന്ന് പ്രാവശ്യം പിതാക്കളെ തൃപ്തിപ്പെടുത്തി.
ദൃഷ്ട്വാ മാതുഃ ക്ഷതാന്യംഗേ ത്രിഃസപ്ത മനുജാധിപ
തന്റെ അമ്മയുടെ ശരീരത്തിൽ പറ്റിയ മുറിവുകൾ കണ്ടപ്പോൾ, ആ മനുഷ്യാധിപൻ ഇരുപത്തൊന്ന് പ്രാവശ്യം അങ്ങനെ ചെയ്തു.