തസ്മാദ്ഗച്ഛ മയാ മുക്താ യത്രാഽസൌ തനയസ്തവ
അതിനാൽ, ഞാൻ നിന്നെ മോചിപ്പിച്ചു; നീ പോകൂ, നിന്റെ മകൻ എവിടെയുണ്ടോ അവിടെ.
പുലസ്ത്യ ഉവാച ഏതസ്മിന്നേവ കാലേ തു സ രാജാ പ്രകൃതിം ഗതഃ തതോഽബ്രവീത്പ്രഹൃഷ്ടാത്മാ കപിലാം സത്യവാദിനീമ്
പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: അതേ സമയത്ത് രാജാവ് തന്റെ സ്വഭാവത്തിലേക്ക് മടങ്ങി; സന്തോഷത്തോടെ സത്യവാദിയായ കപിലയോട് പറഞ്ഞു.
കിം തേ പ്രിയം കരോമ്യദ്യ ധേനുകേ ബ്രൂഹി സത്വരമ്
എന്താണ് ഇന്ന് ഞാൻ നിന്നെ 위해 ചെയ്യേണ്ടത്, പശുവേ? വേഗം പറയൂ.
പിപാസാ ബാധതേത്യര്ഥം സാംപ്രതം ജലമാനയമ്
പശു പറഞ്ഞു: ദാഹം എന്നെ ബുദ്ധിമുട്ടിക്കുന്നു; അതിനാൽ ഉടൻ വെള്ളം കൊണ്ടുവരിക.
നൈവാനൃതം വിജാനീഹി സത്യമേതന്മയോദിതമ്
ഞാൻ ഒരിക്കലും അസത്യം പറയില്ലെന്ന് അറിയണം; ഞാൻ പറഞ്ഞത് സത്യമാണ്.
സജ്യം കൃത്വാ ശരം ഗൃഹ്യ ജഘാന ധരണീതലമ്
അവൻ വില്ലിൽ അമ്പ് കെട്ടി, ലക്ഷ്യം വെച്ച്, ഭൂമിയിൽ അമ്പ് വിട്ടു.
തതഃ സലിലമുത്തസ്ഥൌ നിര്മലം ശീതലം ശുഭമ്
അപ്പോൾ ശുദ്ധവും തണുത്തതുമായ, ഉത്തമമായ വെള്ളം പുറത്തുവന്നു.
ഏതസ്മിന്നന്തരേ ധര്മഃ സ്വയം തത്ര സമാഗതഃ 7.3.29.
അതിനിടയിൽ തന്നെ, ധർമ്മൻ അവിടെ സ്വയം പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
തവ സത്യേന തുഷ്ടോഽഹം നാസ്തി തേ സദൃശീ ക്വചിത്
നിന്റെ സത്യനിഷ്ഠയിൽ ഞാൻ സന്തോഷവാനാണ്; നിന്നെപ്പോലുള്ളവൻ മറ്റൊരിടത്തും ഇല്ല.
സുപ്രഭേണ പദം ദിവ്യം ജരാമരണവര്ജിതമ്
നിന്റെ തേജസ്സുകൊണ്ട് നീ വൃദ്ധിയും മരണവും ഇല്ലാത്ത ദിവ്യലോകം നേടും.
മന്നാമ്നാ ഖ്യാതിമായാതു പുണ്യമേതജ്ജലാശയമ്
എന്റെ പേരിൽ ഈ വിശുദ്ധമായ ജലാശയം പ്രശസ്തമാകട്ടെ.
ചതുര്ദ്ദശ്യാം വിശേഷേണ തേ യാസ്യംതി പരാം ഗതിമ്
പ്രത്യേകമായി ചതുര്ദശി ദിവസത്തിൽ ഇവിടെ എത്തുന്നവർക്ക് പരമഗതി ലഭിക്കും.
തവ നാമ്നാ സുപുണ്യം ഹി തീര്ഥമേതദ്ഭവിഷ്യതി സ്നാനാല്ലക്ഷഗുണം ദാനാത്പുണ്യം ചൈവ തഥാഽക്ഷയമ്
നിന്റെ പേരിൽ ഈ തീർഥം അത്യന്തം പുണ്യമുള്ളതായിരിക്കും; ഇവിടെ സ്നാനം ചെയ്താൽ ലക്ഷക്കണക്കിന് ഗുണം ലഭിക്കും, ഇവിടെ ദാനം ചെയ്താൽ അക്ഷയമായ പുണ്യവും ലഭിക്കും.
യേഽത്ര ശ്രാദ്ധം കരിഷ്യംതി മാനവാഃ സുസമാഹിതാഃ
ഇവിടെ മനസ്സോടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്ന മനുഷ്യർ—
അപി കീടപതംഗാ യേ തൃഷാര്താഃ സലിലേ ശുഭേ
ദാഹംകൊണ്ടു വലഞ്ഞ് ഈ ശുഭജലത്തിൽ കടക്കുന്ന കീടങ്ങളും പറ്റകളും പോലും—
കിം പുനര്ഭക്തിസംയുക്താ മാനവാഃ സത്യവാദിനഃ
ഭക്തിയും സത്യവാക്യവും ഉള്ള മനുഷ്യർക്കു എത്ര അധികം ഫലം കിട്ടും!
സമായാതാനി രാജേംദ്ര കപിലായാഃ പ്രഭാവതഃ
രാജാവേ, കപിലയുടെ ശക്തിയാൽ അവരൊക്കെയും ഇവിടെ എത്തി.
താന്യാരുഹ്യാഥ കപിലാ ഗോപഗോകുലസംകുലാ 7.3.29.
അതിനുശേഷം, പശുക്കളും കുലങ്ങളും ചുറ്റുമുള്ള കപില അവരെ കയറിപ്പിടിച്ചു.
തസ്മാത്സര്വപ്രയത്നേന തത്ര സ്നാനം സമാചരേത്
അതിനാൽ, അവിടെ എല്ലാ ശ്രമത്തോടും കൂടി സ്നാനം ചെയ്യണം.
പുലസ്ത്യ ഉവാച തത്ര വഹ്നിഃ പുരാ നഷ്ടോ ലബ്ധശ്ച ത്രിദശൈരപി
പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: അവിടെ ഒരിക്കൽ അഗ്നി നഷ്ടപ്പെട്ടു, ദേവന്മാരും പിന്നെ അതിനെ കണ്ടെത്തി.
യയാതിരുവാച കഥം തത്രൈവ ലബ്ധസ്തു കൌതുകം മേ മഹാമുനേ
യയാതി പറഞ്ഞു: അതു അവിടെയെങ്ങനെയാണ് കണ്ടെത്തിയത്? മഹാമുനിയേ, എനിക്ക് അതിൽ കൗതുകമുണ്ട്.
പുലസ്ത്യ ഉവാച സംശയം പരമം പ്രാപ്തഃ സര്വോ ലോകഃ ക്ഷുധാര്ദിതഃ
പുലസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: ലോകം മുഴുവൻ വിശേഷമായി ക്ഷുധകൊണ്ടും സംശയത്താലും പിടിയിലായി.
പ്രായോ മൃതോ മൃതപ്രായഃ ശേഷോഽഭൂദ്ധരണീതലേ
മിക്കവരും മരിച്ചുപോയി, ശേഷിച്ചവർ ഭൂമിയിൽ ജീവിച്ചിരുന്നെങ്കിലും മരിച്ചവരെപ്പോലെയായിരുന്നു.
ഏവം കൃച്ഛ്രമനുപ്രാപ്തേ മര്ത്യലോകേ നരാധിപഃ
ഇങ്ങനെ കഠിനമായ കഷ്ടത മനുഷ്യലോകത്ത് വന്നപ്പോൾ, രാജാവേ—
അന്നൌഷധിരസാഭാവാദസ്ഥിശേഷോ വ്യജായത
ഭക്ഷണവും ഔഷധസാരവും ഇല്ലാതായതുകൊണ്ട് അവിടെ അസ്ഥികളൊഴികെ ഒന്നുമില്ലാതായി.
ചംഡാലനിലയം പ്രാപ്തഃ ക്ഷുത്തൃഷാപീഡിതോ ഭൃശമ്
ക്ഷുധയും ദാഹവും കൊണ്ടു വളരെ വലഞ്ഞ്, അവൻ ചണ്ഡാളന്റെ വീട്ടിലെത്തിച്ചു.
തമാദായ ഗൃഹം പ്രാപ്തഃ പ്രക്ഷാല്യ സലിലേന തു
അവനെ കൂട്ടിക്കൊണ്ടു വീട്ടിൽ എത്തിച്ചു, വെള്ളത്തിൽ കഴുകി ശുദ്ധമാക്കി.
അഭക്ഷ്യഭക്ഷണം ജ്ഞാത്വാ ഹവ്യവാഹസ്തതോ നൃപ
എന്താണ് ഭക്ഷ്യവും അഭക്ഷ്യവും എന്ന് അറിഞ്ഞ്, അഗ്നിദേവൻ പിന്നെ, രാജാവേ—
നഷ്ടൌഷധിരസേ ലോകേ യുക്തമേതദ്ധി സാംപ്രതമ് 7.3.30.
ഇപ്പോള് ഔഷധികള് ലോകത്ത് നിന്നു നഷ്ടമായതിനാല്, ഇതാണ് യുക്തമായത്.
നാഭക്ഷ്യം ഭക്ഷയിഷ്യാമി ത്യജിഷ്യേ ക്ഷിതിമംഡലമ്
ഭക്ഷിക്കാനാവാത്തത് ഞാന് കഴിക്കില്ല; ഭൂമിയെ ഞാന് ഉപേക്ഷിക്കും.