സര്വസ്യ സിദ്ധിരൂപേണ ത്വം ജനസ്യ ഹൃദി സ്ഥിതാ
സകലപ്രാപ്തിയുടെ രൂപത്തിൽ നീ എല്ലാവരുടെയും ഹൃദയത്തിൽ വസിക്കുന്നു.
ഭക്തിഗ്രാഹ്യാസി ദേവേശി ത്വമേകാ ഭുവനത്രയേ
ദേവതകളുടെ ദേവിയായ ദേവി, മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും ഭക്തിയാൽ മാത്രം ലഭ്യയാകുന്നവളാണ് നീ.
ത്വം കീര്തിസ്ത്വം ധൃതിര്മേധാ ത്വം ഭക്തിസ്ത്വം പ്രഭാ സ്മൃതാ
നീയാണ് കീർത്തി, നീയാണ് സ്ഥിരത, നീയാണ് ബുദ്ധി, നീയാണ് ഭക്തി, നീയാണ് പ്രകാശം എന്നും പറയുന്നു.
തുഷ്ടിഃ പുഷ്ടിര്വപുഃ പ്രീതിഃ സ്വധാ സ്വാഹാ വിഭാവരീ
നീയാണ് തൃപ്തി, പോഷണം, സൗന്ദര്യം, സ്നേഹം, സ്വധാ, സ്വാഹാ, രാത്രിയും നീയാണു്.
ലജ്ജാ ശാംതിഃ സ്മൃതിര്ദക്ഷാ ക്ഷമാ ഗൌരീ ച രോഹിണീ
ലജ്ജ, സമാധാനം, ഓർമ്മ, കഴിവ്, ക്ഷമ, ഗൗരി, രോഹിണി എന്നിവയും നീയാണു്.
ബ്രഹ്മാണീ വിനതാ ലക്ഷ്മീഃ കദ്രൂര്ദാക്ഷായണീ ശിവാ
ബ്രഹ്മാണി, വിനത, ലക്ഷ്മി, കദ്രു, ദാക്ഷായണി, ശിവാ എന്നിവയും നീയാണു്.
ബലാനാഡീ തുഷ്ടികാഷ്ഠാ രസനാ ച സരസ്വതീ
ശക്തി, പ്രാണനാളം, തൃപ്തി, ദൃഢത, വാക്ക്, ശരസ്വതി ഇവയും നീയാണു്.
ഇംഗിതം നേംഗിതം തച്ച തദ്രൂപം തേ സുരേശ്വരി ൬.൪൬.
ഇംഗിതം അല്ലെങ്കിൽ അനിങ്ങിതം, അതൊക്കെയും ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയായ നിന്റെ രൂപം തന്നെയാണ്.
യക്ഷഗുഹ്യകഭൂതാശ്ച ദൈത്യാ യേ ച വിനായകാഃ
യക്ഷന്മാർ, ഗുഹ്യകർ, ഭൂതങ്ങൾ, ദൈത്യർ, വിനായകർ ഇവരും,
തഥാന്യേഽപി ബഹുത്വാദ്യേ ന മയാ പരികീര്തിതാഃ ഹരംതു ദേവതാഃ പാപമന്യേ ത്വം കീര്തിതാഽപി ച
അതിനുപുറമെ അനേകം പേരെ ഞാൻ പറയാതിരിക്കുന്നു. ദേവതകൾ പാപം നീക്കട്ടെ; എന്നാൽ നീ, സ്തുതിക്കപ്പെട്ടാലും, പാപം നീക്കുന്നു.
ഏവം സ്തുതാ സാ ദേവേശീ ഭൂഭുജാ തേന ഭാരതീ
അങ്ങനെ ആ രാജാവിന്റെ സ്തുതിയാൽ ദേവതകളുടെ രാജ്ഞിയായ വാണി സന്തോഷിച്ചു.
പരിതുഷ്ടാസ്മി തേനാശു വരം വൃണു യഥേപ്സിതമ്
അവൾ പറഞ്ഞു: 'ഞാൻ സന്തുഷ്ടയാകുന്നു; നീ ഇഷ്ടമുള്ള വരം ഉടൻ തിരഞ്ഞെടുക്കുക.'
അത്രാര്ചായാം ത്രിലോകേസ്മി ന്യാവത്കീര്തിര്മമ സ്ഥിരാ
ഇവിടെ ഈ പ്രതിമയില്, എന്റെ കീര്ത്തി മൂന്നു ലോകങ്ങളിലും സ്ഥിരമായി നിലനില്ക്കുന്നു.
യസ്ത്വാമാരാധയേത്സമ്യഗത്രസ്ഥാം മന്നിമിത്തതഃ
നിന്റെ രൂപം ഇവിടെ എന്റെ നിമിത്തമായി സ്ഥാപിച്ച്, ആരെങ്കിലും ശരിയായി നിന്നെ ആരാധിച്ചാല്,
യോ മാമത്ര സ്ഥിതാം നിത്യം സ്നാത്വാഽത്ര സലിലേ ശുഭേ
ഇവിടെയുള്ള ശുദ്ധമായ ജലത്തില് കുളിച്ച്, ഇവിടെ എപ്പോഴും നിലകൊള്ളുന്ന എന്നെ ആരെങ്കിലും ഭക്തിയോടെ ആരാധിച്ചാല്,
തസ്യാഹം വാംഛിതാന്കാമാന്സംപ്രദാസ്യാമി പാര്ഥിവ സൂത ഉവാച ഏവം തത്ര സ്ഥിതാ ദേവീ സ്വയമേവ സരസ്വതീ
അവന് ഞാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന എല്ലാ വാഞ്ഛിതങ്ങൾക്കും പൂർണ്ണഫലം നൽകും, രാജാവേ. സൂതൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ ദേവി സരസ്വതി അവിടെ തന്നെ നിലകൊണ്ടു.
തതഃപ്രഭൃതി ലോകാനാം ഹിതായ പരമേശ്വരീ
അത് മുതൽ ലോകങ്ങളുടെ ക്ഷേമത്തിനായി പരമേശ്വരി അവിടെ നിലകൊള്ളുന്നു.
യസ്താം പൂജയതേ മര്ത്യഃ ശ്വേതപുഷ്പാനുലേപനൈഃ ൬.൪൬.
ആ ദേവിയെ, ശ്വേതപുഷ്പങ്ങളും സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളും ഉപയോഗിച്ച് ആരെങ്കിലും മനുഷ്യൻ ആരാധിച്ചാൽ,
സരസ്വത്യാഃ പ്രസാദേന ജായമാനഃ പുനഃപുനഃ
സരസ്വതിയുടെ അനുഗ്രഹത്താൽ, അവന് വീണ്ടും വീണ്ടും ജന്മം ലഭിക്കും.
യോ ധര്മശ്രവണം തസ്യാഃ പുരതഃ കുരുതേ നരഃ
ആ ദേവിയുടെ സന്നിധിയിൽ ധർമ്മം കേൾക്കുന്നവൻ,
വിദ്യാദാനം നരോ യശ്ച തസ്യാ ഹ്യായതനേ സദാ
അവളുടെ ക്ഷേത്രത്തിൽ എപ്പോഴും വിദ്യാദാനം ചെയ്യുന്നവൻ,
യോ യച്ഛതി ദ്വിജേന്ദ്രായ ധര്മശാസ്ത്രസമുദ്ഭവമ്
ധർമ്മശാസ്ത്രത്തിൽ നിന്നുള്ളത് ഒരു പ്രധാന ബ്രാഹ്മണന് നൽകുന്നവൻ,
യോ വേദാധ്യയനം തസ്യാഃ കരോതി പുരതഃ സ്ഥിതഃ
ആ ദേവിയുടെ സന്നിധിയിൽ നിന്ന് വേദം പഠിക്കുന്നവൻ,
ഇതി ശ്രീസ്കാംദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതിസാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം ഷഷ്ഠേ നാഗരഖണ്ഡേ ഹാടകേശ്വരക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യേ സരസ്വതീ തീര്ഥമാഹാത്മ്യവര്ണനംനാമ ഷട്ചത്വാരിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ എൺപതിനായിരത്തി ഒന്നു ആയിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ള ശ്രീസ്കാന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ആറാം ഭാഗമായ നഗരഖണ്ഡത്തിലെ ഹാടകേശ്വരക്ഷേത്രത്തിലെ സരസ്വതി തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹത്വം വിവരിക്കുന്ന നാല്പത്താറാം അധ്യായം സമാപിച്ചു.
അസ്മാകം സൂതജ ബ്രൂഹി സര്വം വേത്തി യതോ ഭവാന്
സൂതപുത്രാ, നീ എല്ലാം അറിയുന്നവനല്ലേ, ദയവായി ഞങ്ങൾക്കായി എല്ലാം പറയൂ.
രുദ്രസേന ഇതി ഖ്യാതഃ സര്വശത്രുനിഷൂദനഃ
അവന് രുദ്രസേനന് എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുന്നവനും എല്ലാ ശത്രുക്കളെയും സംഹരിക്കുന്നവനും ആയിരുന്നു.
സമുദ്ര ഇവ ഗാംഭീര്യേ സൌമ്യത്വേ ശശിസംനിഭഃ
ആഴത്തിൽ സമുദ്രംപോലെയും, സൗമ്യതയിൽ ചന്ദ്രനുപോലെയും ആയിരുന്നു അവൻ.
തസ്യ കാംതീതി വിഖ്യാതാ പുരീ സര്വഗുണാന്വിതാ
അവന്റെ നഗരം കാന്തി എന്നു പ്രശസ്തമായതും എല്ലാ ഗുണങ്ങളാലും സമ്പന്നമായതുമായിരുന്നു.
തഥൈവാസീത്പ്രിയാ തസ്യ ഭാര്യാ പരമസംമതാ
അവനു അതുപോലെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭാര്യയും അത്യന്തം മാന്യയായവളും ഉണ്ടായിരുന്നു.
സ തയാ സഹിതോ രാജാ വൈശാഖ്യാ ദിവസേ സദാ
അവൻ ആ രാജാവ് ആ ഭാര്യയോടൊപ്പം എപ്പോഴും വൈശാഖ മാസത്തിലെ പ്രത്യേക ദിനം ആചരിച്ചിരുന്നതായിരുന്നു.