സ്പൃഷ്ടമാത്രേ തതസ്തസ്മിന്കമലേ ദ്വിജസത്തമാഃ
അവൻ ആ താമരയെ സ്പർശിച്ച ഉടനെ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ,
തം ശബ്ദം സ മഹീപാലഃ ശ്രുത്വാ മൂര്ഛാമുപാവിശത്
ആ ശബ്ദം കേട്ട രാജാവ് ബോധംകെട്ടുവീണു.
തതഃ കൃച്ഛ്രേണ മഹതാ കര്ഷിതഃ സലിലാദ്ബഹിഃ
ശേഷം, വലിയ പ്രയാസത്തോടെ അവനെ വെള്ളത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്ക് വലിച്ചു.
തതസ്തീരം സമാസാദ്യ കൃച്ഛ്രാത്പ്രാപ്യാഥ ചേതനാമ് ൬.൪൫.
അതിനുശേഷം, കരയിൽ എത്തി, ഏറെ ശ്രമിച്ചാണ് അവൻ ബോധം തിരിച്ചുപിടിച്ചത്.
തതോ വിഷാദമാപന്നോ ദൃഷ്ട്വാ താദൃങ്നിജം വപുഃ
പിന്നീട്, തന്റെ ശരീരം അങ്ങനെയായതായി കണ്ട രാജാവ് വിഷാദത്തിലായി.
അഥ ഗത്വാ മുനേഃ പാര്ശ്വേ വിശ്വാമിത്രസ്യ ഭൂമിപഃ
ശേഷം, രാജാവ് വിശ്വാമിത്രമുനിയുടെ അടുത്തേക്ക് ചെന്നു.
ഭഗവന്പശ്യ മേ ജാതം യാദൃശം വപുരേവ ഹി
"ഭഗവൻ, എന്റെ ശരീരത്തിന് സംഭവിച്ചിരിക്കുന്നതെന്താണെന്ന് നോക്കൂ!"
തത്കിം പാനീയദോഷോ വാ കിം വാ ഭൂമേര്മുനീ ശ്വര
"മഹർഷേ, ഇത് വെള്ളത്തിന്റെ ദോഷം കൊണ്ടാണോ, ഭൂമിയുടെ കാരണമാണോ?"
ഉച്ഛിഷ്ടേന രവിര്മധ്യേ സ്വയം യസ്യ വ്യവസ്ഥിതഃ
ഭക്ഷ്യശിഷ്ടം ഉള്ളപ്പോൾ രവി സ്വയം നടുവിൽ നില്ക്കുമ്പോൾ,
യദാ സ്യാത്കൃത്തികായോഗഃ കാര്തികേ മാസി പാര്ഥിവ
പാർത്തിവ, കാർത്തിക മാസത്തിൽ കൃത്തരക്കയുടെ യോഗം ഉണ്ടാകുമ്പോൾ,
തദിദം പുഷ്കരം ജ്യേഷ്ഠം ഭവാന്യത്ര ശ്രമാതുരഃ
അപ്പോൾ ഈ പുഷ്കരം ഏറ്റവും ഉത്തമമായതാകുന്നു; ഇവിടെ കഠിനപ്രയത്നത്തിൽ ക്ഷീണിച്ചവൻ,
ഏതദ്വീക്ഷ്യ നരോ ഹ്യത്ര സ്നാനം കുര്യാജ്ജലാശയേ
ഇത് കണ്ടാൽ, ഒരാൾ ഇവിടെ ജലാശയത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യണം.
ഉച്ഛിഷ്ടേന ത്വയാ രാജന്ഹരണായ ഹി കേവലമ്
ഭക്ഷ്യശിഷ്ടം കൊണ്ട്, രാജാവേ, നീ ഇത് ചെയ്താൽ ദോഷം നീങ്ങും.
ബൃഹദ്ബല ഉവാച കഥം മേ സ്യാന്മുനിശ്രേഷ്ഠ കുഷ്ഠവ്യാധിപരിക്ഷയഃ ൬.൪൫.
ബൃഹദ്ബലൻ ചോദിച്ചു: മഹർഷിയേ, എനിക്ക് കുഷ്ഠരോഗം മാറാൻ എന്ത് ചെയ്യണം?
തതഃ പ്രാപ്സ്യസി സംസിദ്ധിം കുഷ്ഠനാശസമുദ്ഭവാമ്
അപ്പോൾ നീ കുഷ്ഠരോഗം മാറി പരിപൂർണ്ണമായ മോക്ഷം നേടും.
തച്ഛ്രുത്വാ സ മുനേര്വാക്യം ഭൂമിപാലോ ബൃഹദ്ബലഃ
അങ്ങനെ മഹർഷിയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ട ബൃഹദ്ബലൻ,
അര്ചയാമാസ വിധിവത്പുഷ്പധൂപാനുലേപനൈഃ
നിർദ്ദേശപ്രകാരം പുഷ്പം, ധൂപം, ചന്ദനം എന്നിവകൊണ്ട് ആരാധിച്ചു.
ഉപവാസപരോ ഭൂത്വാ രക്തചന്ദനസംയുതൈഃ
ഉപവാസത്തിൽ താല്പര്യത്തോടെ, ചുവന്ന ചന്ദനം ഉപയോഗിച്ച്,
തതഃ സംവത്സരസ്യാംതേ സ ബഭൂവ മഹീപതിഃ
അങ്ങനെ ഒരു വർഷം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ ആ രാജാവിന്
തതഃ സ്വം രാജ്യമാസാദ്യ ഭുക്ത്വാ ഭോഗാനനേകശഃ
തന്റെ രാജ്യം വീണ്ടെടുത്തു, അനേകം ഭോഗങ്ങൾ അനുഭവിക്കാനായി.
സൂത ഉവാച ഏവം തത്ര ദ്വിജശ്രേഷ്ഠാ വിശ്വാമിത്രേണ ധീമതാ
സൂതൻ പറഞ്ഞു: അങ്ങനെ, മഹർഷി വിശ്വാമിത്രൻ അവിടെയുള്ള ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരോട്,
യസ്തത്ര കാര്തികേ മാസേ കാര്ത്തിക്യാം കൃത്തികാസു ച
കാർത്തിക മാസത്തിൽ, കാർത്തിക നക്ഷത്രത്തിൽ, കൃത്തരക്കകളിൽ,
തഥാ യോ ഭാസ്കരം പശ്യേദ്ബൃഹദ്വലപ്രതിഷ്ഠിതമ് സ മുച്യതേ നരോ രോഗൈര്യദി സ്യാദ്രോഗസംയുതഃ
അങ്ങനെ ഭൃഹദ്ബലൻ പോലെ സൂര്യനെ കാണുന്നവൻ, രോഗം ബാധിച്ചവനാണെങ്കിൽ, അവൻ രോഗങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും.
നീരോഗോ വാ നരഃ സദ്യോ ലഭതേ മനസേപ്സിതമ് ൬.൪൫.
അല്ലെങ്കിൽ, രോഗമില്ലാത്തവൻ ആകുമ്പോൾ, അവൻ മനസ്സിൽ ആഗ്രഹിക്കുന്നതെല്ലാം ഉടൻ ലഭിക്കും.
കാര്ത്തിക്യാം കൃത്തികായോഗേ വൃഷോത്സര്ഗം കരോതി യഃ
കാർത്തിക നക്ഷത്രയോഗത്തിൽ, കാർത്തികയിൽ, കാളയെ വിടുവിക്കുന്നവൻ,
ഏഷ്ടവ്യാ ബഹവഃ പുത്രാ യദ്യേകോപി ഗയാം വ്രജേത്
അനേകം മക്കൾ ഉണ്ടാകണം; ഒരുവൻ പോലും ഗയയിലേക്ക് പോയാൽ മതിയാകുന്നു.
ഏകതഃ സര്വതീര്ഥാനി സര്വദാനാനി ചൈകതഃ
ഒരു വശത്ത് എല്ലാ തിര്ഥങ്ങളും, മറുവശത്ത് എല്ലാ ദാനങ്ങളും.
യശ്ചൈതച്ഛുണുയാന്നിത്യം പഠേദ്വാ ശ്രദ്ധയാന്വിതഃ
ഈ കഥയെ പ്രതിദിനം ഭക്തിയോടെ കേൾക്കുന്നവനും വായിക്കുന്നവനും,
താനി കീര്തയ സര്വാണി പരം കൌതൂഹലം ഹി നഃ
എല്ലാം ഞങ്ങൾക്ക് പറയൂ, കാരണം അത്യന്തം ആകാംക്ഷയോടെയാണ് ഞങ്ങൾ ചോദിക്കുന്നത്.
യത്ര സ്നാതോഽതിമൂകോഽപി ഭവേദ്വാക്യവിചക്ഷണഃ
അവിടെ കുളിച്ചാൽ, വാക്ക് ഇല്ലാത്തവനും വാക്കിൽ പാടവമുള്ളവനാകുന്നു.