ജീവഗ്രാഹേണ ദുഷ്ടേയം ഗൃഹ്യതാം പരുഷസ്വനാ 7.3.24.
‘ഈ ദുഷ്ടയും കഠിനമായ ശബ്ദമുള്ളവളും ജീവനോടെ പിടിക്കപ്പെടണം!’
അഥ തസ്യ സമാദേശാദ്ദാനവാസ്താം തതോ ദ്രുതമ്
അവന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം ദാനവന്മാർ ഉടൻ ദേവിയുടെ അടുക്കൽ ഓടി.
തതോഽവലോകനാദ്ദൈത്യാസ്തയാ തേ ഭസ്മസാത്കൃതാഃ
അവളെ ഒരു നോക്കിൽ കണ്ടതുമാത്രം കൊണ്ട് ആ ദാനവന്മാർ എല്ലാം ചാരമായ് തീർന്നു.
അബ്രവീത്തിഷ്ഠതിഷ്ഠേതി ഖങ്ഗമുദ്യമ്യ ഭീഷണഃ
ഭയങ്കരമായ വാൾ ഉയർത്തി, അവൻ ‘നിൽക്കൂ! നിൽക്കൂ!’ എന്ന് വിളിച്ചു.
അഭവദ്ഭസ്മസാത്സദ്യഃ പതംഗ ഇവ പാവകമ് ഭിത്ത്വാ രസാതലം ജഗ്മുഃ പാതാലം ഭയസംയുതാഃ
അവൻ ഉടനെ അഗ്നിയിൽ ചിറകു കത്തുന്ന പുഴുവിനെപ്പോലെ ചാരമായി; ഭയത്തോടെ അവിടെയുള്ളവർ പാതാളത്തിലേക്ക് ഓടി രക്ഷപ്പെട്ടു.
തതോ ദേവഗണാഃ സര്വേ തുഷ്ടുവുസ്താം സുരേശ്വരീമ്
അതിനുശേഷം എല്ലാ ദേവതകളും ആ ദേവരാജ്ഞിയെ സ്തുതിച്ചു.
ദേവ്യുവാച തത്രൈവ പര്വതേ സ്ഥാസ്യേ ഹ്യര്ബുദേഽഹം സുരോത്തമാഃ
ദേവി പറഞ്ഞു: ‘സുരേശ്വരന്മാരേ, ഞാൻ ഇവിടം അർബുദപർവതത്തിൽ തന്നെ നിലകൊള്ളും.’
വിനാ യജ്ഞൈസ്തഥാ ദാനൈഃ സ്വര്ഗഃ സംകീര്ണതാം ഗതഃ
യജ്ഞങ്ങളോ ദാനങ്ങളോ ഇല്ലാതെ സ്വർഗം അശുദ്ധമായിരിക്കുന്നു.
വയം ത്വാം തത്ര ദ്രക്ഷ്യാമഃ ശുക്ലാഷ്ടമ്യാം സദാ ശുചേഃ
ശുദ്ധയായവളേ, ഞങ്ങൾ എപ്പോഴും അവിടെ നിന്നെ കാണും, വെളുത്ത പക്വക്ഷണത്തിന്റെ അഷ്ടമിയിലാണ്.
സാപി ദേവീ ഗിരൌ തത്ര ഗത്വാ ചൈവാര്ബുദേ നൃപ ॥ 7.3.24.
അവ ദേവി അർബുദപർവതത്തിലേക്ക് പോയി, രാജാവേ.
ഗുഹാമധ്യം സമാസാദ്യ നിത്യം ജഗദ്ധിതായ വൈ
അവൾ ഗുഹയുടെ നടുവിൽ എത്തി, ലോകത്തിന്റെ ക്ഷേമത്തിനായി എപ്പോഴും പ്രവർത്തിക്കുന്നു.
യസ്താം പശ്യതി രാജേന്ദ്ര ശുക്ലാഷ്ടമ്യാം സമാഹിതഃ
രാജാധിരാജാവേ, വെളുത്ത പക്വക്ഷണത്തിന്റെ അഷ്ടമിയ ദിവസം ഒരാഗ്രഹത്തോടെ അവളെ കാണുന്നവൻ—
ഇതി ശ്രീസ്കാംദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതിസാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം സപ്തമേ പ്രഭാസഖണ്ഡേ തൃതീയേഽര്ബുദഖണ്ഡേ കാത്യായനീമാഹാത്മ്യവര്ണനംനാമ ചതുര്വിംശോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ അയ്യായിരത്തി എൺപതിനൊന്ന് ആയിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ള ശ്രീസ്കന്ദമഹാപുരാണത്തിലെ ഏഴാമത്തെ പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ മൂന്നാമത്തെ അർബുദഖണ്ഡത്തിലെ കാത്യായനീമാഹാത്മ്യവിവരണം എന്ന ഇരുപത്തുനാലാമത്തെ അധ്യായം സമാപിച്ചു.
യത്ര പൂര്വം തപസ്തപ്തം മംകിനാ ബ്രാഹ്മണേന ച
അവിടെ മുൻകാലത്ത് മങ്കിയും ഒരു ബ്രാഹ്മണനും തപസ്സു ചെയ്തിരുന്നു.
പുരാ മംകിരഭൂദ്വിപ്രോ നാമമാത്രേണ ഭൂപതേ
പഴയകാലത്ത് മങ്കി എന്നവൻ ഒരു ബ്രാഹ്മണനായിരുന്നു, രാജാവേ, പേരിൽ മാത്രം.
അഥാസൌ പര്വതേ രമ്യേ ലോകാനാം നൃപസത്തമ
പിന്നീട്, രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായവനേ, അവൻ മനോഹരമായ ഒരു പർവതത്തിൽ താമസിച്ചു.
കസ്യചിത്ത്വഥ കാലസ്യ തേന വിത്തമുപാര്ജിതമ്
അവിടെ കുറേകാലം കഴിഞ്ഞപ്പോൾ അവൻ ധനം സമ്പാദിച്ചു.
തതസ്തദ്ദമയാമാസ ഗോയുഗം നൃപസത്തമ
അതിനുശേഷം, രാജാവേ, അവൻ ഒരു കാളയുഗം കീഴടക്കി.
നിബദ്ധമുഷ്ട്രമാസാദ്യ ഗ്രീവാദേശേ ബലാത്സ്ഥിതമ്
കെട്ടിയിട്ടുള്ള ഒരു ഒട്ടകത്തെ കഴുത്തിൽ പിടിച്ച് ബലമായി അവൻ അവിടെ നിർത്തി.
ഗോയുഗേന ഹി ഗ്രീവായാം ലമ്ബമാനേന ഭൂപതേ
രാജാവേ, ആ കാളയുഗം കഴുത്തിൽ തൂങ്ങി നിന്നു.
മംകിര്വൈരാഗ്യമാപന്നസ്ത്യക്ത്വാ ഗ്രാമം വനം യയൌ
മങ്കി വൈരാഗ്യം പ്രാപിച്ചു, ഗ്രാമം വിട്ട് കാടിലേക്ക് പോയി.
ത്രികാലം കുരുതേ സ്നാനം ഗായത്രീജപമുത്തമമ്
അവൻ ദിവസത്തിൽ മൂന്ന് പ്രാവശ്യം സ്നാനം ചെയ്തു, ഉത്തമമായ ഗായത്രീ ജപിച്ചു.
ഏതസ്മിന്നേവ കാലേ തു തേന മാര്ഗേണ ശംകരഃ 7.3.25.
അത് തന്നെയായിരുന്നതിനിടയിൽ, ആ വഴിയിലൂടെ ശംകരൻ കടന്നു പോയി.
സ ദൃഷ്ടഃ സഹസാ തേന പിംഡാരേണ മഹാത്മനാ
പെട്ടെന്ന് പിണ്ഡാരൻ എന്ന മഹാത്മാവ് അവനെ കണ്ടു.
ന വൃഥാ ദര്ശനം മേ സ്യാദ്വരോ മേ ഗൃഹ്യതാം ദ്വിജ
എനിക്ക് നിന്നെ കാണുന്നത് ഫലപ്രദമാകട്ടെ; ഒരു വരം തരിക, ബ്രാഹ്മണനേ.
യഥാ തഥാ കുരു വിഭോ നാന്യന്മേ ഹൃദി വര്തതേ
എനിക്ക് പറയുന്നതുപോലെ ചെയ്യണം, പ്രഭുവേ; എന്റെ മനസ്സിൽ വേറൊന്നുമില്ല.
ഏതത്പിണ്ഡാരകം തീര്ഥ മമ നാമ്നാ പ്രസിധ്യതു
എൻ പേരിൽ ഈ പിണ്ഡാരകം തീർത്ഥം പ്രശസ്തമാകട്ടെ.
ഏതത്പിംഡാരകംനാമ തീര്ഥമത്ര ഭവിഷ്യതി
ഈ സ്ഥലം പിണ്ഡാരകം എന്ന പേരിൽ ഒരു പുണ്യസ്ഥലമായി മാറും.
അഹമത്ര മഹാഷ്ടമ്യാം നിവേക്ഷ്യാമി മഹാമതേ തേ യാസ്യംതി പരം സ്ഥാനം യത്രാഹം നിത്യസംസ്ഥിതഃ
മഹാമനസാ, മഹാഅഷ്ടമി ദിവസത്തിൽ ഞാൻ ഇവിടെ വസിക്കും; ഇവിടെ വരുന്നവർക്ക് ഞാൻ എപ്പോഴും നിലയുള്ള പരമസ്ഥാനം ലഭിക്കും.
മംകിഃ പിംഡാരകസ്തത്ര തപസ്തേപേ ദിവാനിശമ്
അവിടെ പിണ്ഡാരകനെന്ന മങ്കി ദിവസം രാത്രിയും തപസ്സ് ചെയ്തു.