പ്രോചുര്ഭൂരിധനം ചൈതജ്ജീര്യത്യസ്മിന്ന ജീവതി
ഈ സമ്പത്ത് എല്ലാം അതിന്റെ ഉടമ ജീവിച്ചിരിക്കുമ്പോള് മാത്രമേ നിലനില്ക്കൂ; അവന് ഇല്ലാതായാല് എല്ലാം നശിച്ചു പോകും.
സംപ്രധാര്യേതി തേപ്രാഹുഃ സ്മര്തവ്യം സ്മര പാംഥിക
ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ചവരാണ് നിന്നോട് പറഞ്ഞത്: 'ഈ കാര്യം ഓര്ക്കണം, യാത്രക്കാരാ' എന്ന്.
നിശമ്യേതി മനസ്യേവ കഥയാമാസ സ ദ്വിജഃ
അത് കേട്ട ശേഷം ആ ബ്രാഹ്മണന് മനസ്സില് ആലോചിച്ചു സംസാരിച്ചു.
കുടുംബമപി തന്നഷ്ടം നഷ്ടശ്ചാപി പ്രതിഗ്രഹഃ
അവന്റെ കുടുംബവും നഷ്ടമായി, ലഭിച്ച ദാനങ്ങളും പോയി.
യുഗപത്സര്വമേവാശു നഷ്ടം ദുര്ബുദ്ധിചേഷ്ടയാ
തെറ്റായ പ്രവൃത്തിയുടെ ഫലമായി എല്ലാം ഒരുമിച്ച് പെട്ടെന്ന് നഷ്ടമായി.
പ്രാംതേ കുടുംബസ്മരണാത്തഥാകാശീസ്മൃതേരപി
അവസാനത്തില് കുടുംബത്തെ ഓര്ക്കുകയും, വീടിനെയും ഓര്ക്കുകയും ചെയ്തു.
സാ കുക്കുടീ സുതൌ തൌ തു താമ്രചൂഡത്വമാപതുഃ
ആ കോഴിയും അവളുടെ രണ്ട് കുഞ്ഞുങ്ങളും താമ്രചൂഡന്മാരായി ജനിച്ചു.
ഇത്ഥം ബഹുതിഥേകാലേ ഗതേ കാര്പടികോത്തമാഃ
ഇങ്ങനെ വളരെ കാലം കഴിഞ്ഞ ശേഷം, പ്രധാനമായ സന്യാസിമാര്
വാരാണസ്യാഃ കഥാം പ്രോച്ചൈഃ കുര്വംതോഽന്യോന്യമേവ ഹി
വാരാണസിയുടെ കഥ ഉച്ചത്തില് പറയുകയും പരസ്പരം സംസാരിക്കുകയും ചെയ്തു.
ജാതിസ്മൃതിപ്രഭാവേണ തത്സംഗേന തു നിര്ഗതാഃ 4.2.98.
പൂര്വ്ജന്മസ്മരണയുടെ ശക്തിയാല് ആ കൂട്ടായ്മയിലൂടെ അവര് വിട്ടുപോയി.
തംദുലാദിപരിക്ഷേപൈഃ പ്രാപിതാഃ ക്ഷേത്രമുത്തമമ്
അരിയും മറ്റ് ഭോജനങ്ങളുമൊക്കെയുള്ള അർപ്പണങ്ങളിലൂടെ അവര് ഉത്തമമായ സ്ഥലത്തെത്തിച്ചു.
ചരിഷ്യംതോഽത്ര പരിതോ മുക്തിമംഡപമുത്തമമ്
അവിടെ ചുറ്റും സഞ്ചരിച്ച്, മോക്ഷത്തിനുള്ള ഉത്തമ മണ്ഡപത്തിലേക്ക് എത്തി.
പ്രഹാസാന്മത്കഥാലാപാഁല്ലാഭമോഹവിവര്ജിതാന്
എന്നെ കുറിച്ചുള്ള ചിരിയും സംഭാഷണവും കൊണ്ട്, ലാഭവും മോഹവും വിട്ട്,
മന്നാമോച്ചാരണപരാന്മത്കഥാര്പിതസുശ്രുതീന്
എന്റെ നാമം ജപിക്കുന്നതിലും, എനിക്ക് അർപ്പിച്ച കഥകൾ ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കുന്നതിലും ഏർപ്പെട്ടവരായി,
മാനയാമാസുരഥ താന്കുക്കുടാന്സാധുവര്ത്മനഃ ക്രമേണാഹാരമാകുംച്യ പ്രാണാംസ്ത്യക്ഷ്യംതി ചാത്ര വൈ
ശേഷം, നല്ല വഴി പിന്തുടർന്ന ആ കോഴികളെ ആദരിക്കുകയും, ഭക്ഷണം കുറച്ച്, ക്രമമായി ഇവിടെയെല്ലാം ജീവൻ വിട്ടു പോകുകയും ചെയ്യും.
പശ്യതാം സര്വലോകാനാം വിഷ്ണോ തേ മദനുഗ്രഹാത്
വിഷ്ണുവേ, എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ, എല്ലാ ലോകങ്ങളും കാണുന്നപോലെ,
നിര്വിശ്യ സുചിരം കാലം ദിവ്യാന്ഭോഗാനനുത്തമാന്
അവിടെ ദീർഘകാലം അതുല്യമായ ദിവ്യസുഖങ്ങൾ അനുഭവിച്ച ശേഷം,
തതോ ലോകാസ്തദദാരഭ്യ കഥയിഷ്യംതി സര്വതഃ
അതിനുശേഷം, ആ ലോകങ്ങളെക്കുറിച്ച് എല്ലാവരും എല്ലായിടത്തും പറയുന്നവരാകും.
ചരിത്രമപി വൈ തേഷാം യേ സ്മരിഷ്യംതി മാനവാഃ
ആ മഹാത്മാക്കളുടെ സ്മരണയിലും, അവരുടേത് ഓർക്കുന്നവർക്കും ഭാഗ്യം ലഭിക്കും.
ഇതി യാവത്കഥാം ശംഭുര്ഭവിഷ്യാമഗ്രതോ ഹരേഃ 4.2.98.
ഇങ്ങനെ ശംഭു ഭാവിയിൽ ഹരിയുടെ മുമ്പിൽ ആ കഥ പറഞ്ഞുതീർത്തു.
അഥനംദിനമാഹൂയ ദേവദേവ ഉമാധവഃ
ശേഷം, ദേവദേവനായ ഉമാപതി നന്ദിയെ വിളിച്ചു.
അഥ നംദീ സമാഗത്യ പ്രോവാച വൃഷഭധ്വജമ്
അപ്പോൾ നന്ദി സമീപിച്ചു വൃഷഭധ്വജനോട് പറഞ്ഞു.
അഥ സ്മിത്വാബ്രവീച്ഛംഭുഃ സിദ്ധം നസ്തു സമീഹിതമ്
ശംഭു പുഞ്ചിരിച്ചു പറഞ്ഞു: 'നമ്മുടെ ആഗ്രഹം പൂർത്തിയായി.'
ബ്രഹ്മണാ ഹരിണാ സാര്ധം തതോഽഗാദ്രംഗമംഡപമ് സ്കംദ ഉവാച ശ്രുത്വാധ്യായമിമം പുണ്യം പരമാനംദകാരണമ്
ബ്രഹ്മാവിനെയും ഹരിയെയും കൂടെ കൂട്ടി, അവൻ സംഗമമണ്ഡപത്തിലേക്ക് പോയി. സ്കന്ദൻ പറഞ്ഞു: 'പരമാനന്ദം നൽകുന്ന ഈ പുണ്യമായ അധ്യായം കേട്ടവർക്ക്—'
ഇതി ശ്രീസ്കാംദേ മഹാപുരാണ ഏകാശീതി സാഹസ്ര്യാം സംഹിതായാം ചതുര്ഥേ കാശീഖംഡ ഉത്തരാര്ധേ മുക്തിമംഡപഗമനം നാമാഷ്ടനവതിതമോഽധ്യായഃ
ഇങ്ങനെ അശീതിസാഹസ്ര്യമായ ശ്രീസ്കാന്ദമഹാപുരാണത്തിലെ കാശീഖണ്ഡത്തിന്റെ ഉത്തരാർദ്ധത്തിൽ മുക്തിമണ്ഡപഗമനം എന്ന പേരിലുള്ള എൺപത്തൊൻപതാമത്തെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
ശൃണു സൂത യഥാ പ്രോക്തം കുംഭജേ ശരജന്മനാ
സൂതാ, കുമ്പത്തിൽ ജനിച്ചവനോട് കമലത്തിൽ ജനിച്ചവൻ പറഞ്ഞതെന്തെന്ന് കേൾക്കു.
അഗസ്ത്യ ഉവാച നിര്ഗത്യ ദേവോ ദേവേംദ്രൈഃ സഹിതഃ കിം ചകാര ഹ
അഗസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: 'ദേവൻ ദേവേന്ദ്രന്മാരോടൊപ്പം പുറപ്പെട്ടശേഷം എന്ത് ചെയ്തു?'
സ്കംദ ഉവാച ശൃംഗാരമംഡപം പ്രാപ്യ യച്ചകാര വദാമി തത്
സ്കന്ദൻ പറഞ്ഞു: 'ശൃംഗാരമണ്ഡപത്തിൽ എത്തിയശേഷം അവൻ ചെയ്തതെന്തെന്ന് ഞാൻ പറയുന്നു.'
പ്രാങ്മുഖസ്തൂപവിശ്യേശഃ സഹാസ്മാഭിഃ സഹേശയാ
കിഴക്കോട്ട് മുഖം തിരിച്ച്, ഈശ്വരൻ ഞങ്ങളോടും ഈശ്വരിയോടും കൂടെ ഇരുന്നു.
വീജ്യമാനോ മഹേംദ്രേണ ഋഷിഭിഃ പരിതോ വൃതഃ
മഹേന്ദ്രൻ വീശി, ചുറ്റും ഋഷിമാർ നിറഞ്ഞു നിന്നു.