രത്നകുട്ടിമഭൂഭാഗാ ഗോപുരാഗ്രേഷു രേജിരേ
രത്നങ്ങൾ പതിച്ച നിലങ്ങൾ ഗോപുരങ്ങളുടെ മുകളിൽ തിളങ്ങി.
അചേതനാന്യപി തദാ ചേതനാനീവ സംബഭുഃ
അക്കാലത്ത് ജഡമായവയും ജീവിച്ചിരിക്കുന്നതുപോലെ തോന്നി.
തേഷാമേവ ഹി സര്വേഷാം തത്തു ജന്മദിവാഭവത് 4.2.98.
അവർക്കെല്ലാവർക്കും ആ ദിവസം ജന്മദിനംപോലെയായി.
അഥാഭിഷിക്തശ്ചതുരാനനേന മഹര്ഷിവൃംദൈഃ സഹ ദേവദേവഃ
പിന്നീട്, നാലുമുഖനോടും മഹർഷിമാരുടെ കൂട്ടത്തോടും കൂടി, ദേവദേവൻ അഭിഷേകം സ്വീകരിച്ചു.
രത്നൈരസംഖ്യൈര്ബഹുഭിര്ദുകൂലൈര്മാല്യൈര്വിചിത്രൈര്ലസദിഷ്ടഗംധൈഃ
അസംഖ്യമായ രത്നങ്ങൾ, നന്നായി നെയ്ത വസ്ത്രങ്ങൾ, ഭംഗിയുള്ള മാലകൾ, വിവിധ സുഗന്ധങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട് അണിയറഞ്ഞു.
രത്നാകരൈശ്ചാപി ഗിരീംദ്രവ്യൈര്യഥാ സ്വമന്യൈരപി പുണ്യധീഭിഃ
രത്നപർവതങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ധനങ്ങളും, മറ്റുള്ള പുണ്യവാന്മാരുടെ വിലപ്പെട്ട സമർപ്പണങ്ങളും അർപ്പിച്ചു.
സംതോഷ്യ സര്വാന്പ്രഥമം മുനീംദ്രാന്സ്വൈസ്വൈര്ഹൃദിസ്ഥൈശ്ച ചിരാഭിലാഷൈഃ
ആദ്യം, ഓരോ മഹർഷിക്കും അവരുടെ മനസ്സിൽ ദീർഘകാലം ആഗ്രഹിച്ചിരുന്നതു നൽകികൊണ്ട് സന്തോഷിപ്പിച്ചു.
ഇതോ നിഷീദേതി സമാനപൂര്വം ത്വം മേ സമസ്തപ്രഭുതൈകഹേതുഃ
"ഇവിടെ ഇരിക്കൂ," എന്നുപറഞ്ഞു, "എന്റെ എല്ലാ അധികാരത്തിന്റെയും ഏക കാരണം നീയാണല്ലോ."
ത്വയാ ദിവോദാസ നരേംദ്രവര്യഃ സദൂപദേശൈശ്ച തഥോപദിഷ്ടഃ
രാജാക്കന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ദിവോദാസന് നീയാണല്ലോ നല്ല ഉപദേശങ്ങൾ നൽകി പഠിപ്പിച്ചത്.
വിഷ്ണോ വരം ബ്രൂഹി യ ഈപ്സിതസ്തേ നാദേയമത്രാസ്തി കിമപ്യഹോ തേ
"വിഷ്ണുവേ, നിന്നെ ആഗ്രഹിക്കുന്ന വരം പറയൂ; ഇവിടെ നിന്നിൽ ഒന്നും മറയ്ക്കുന്നില്ല."
ശ്രുത്വേതി വാക്യം ജഗദീശിതുശ്ച പ്രോവാച വിഷ്ണുര്വരദം മഹേശമ്
ലോകത്തിന്റെ അധിപൻ പറഞ്ഞ വാക്കുകൾ കേട്ട്, വിഷ്ണു വരദനായ മഹേശനോട് പറഞ്ഞു.
ശ്രുത്വേതി വാക്യം മധുസൂദനസ്യ ജഗാദ തുഷ്ടോ നിതരാം പുരാരിഃ 4.2.98.
മധുസൂദനന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട്, അതീവ സന്തോഷത്തോടെ പുരാരിപൻ ഉത്തരം പറഞ്ഞു.
ആദാവനാരാധ്യ ഭവംതമത്ര യോ മാം ഭജിഷ്യത്യപി ഭക്തിയുക്തഃ
ഇവിടെ ആരെങ്കിലും ആദ്യം നിന്നെ ആരാധിക്കാതെ, ഭക്തിയോടെ എന്നെ ആരാധിച്ചാൽ—
സര്വത്ര സൌഖ്യം മമ മുക്തിമംഡപേ സംതിഷ്ഠമാനസ്യ ഭവേദിഹാച്യുത
എന്റെ മോക്ഷമണ്ഡപത്തിൽ നില്ക്കുന്നവർക്കു എല്ലായിടത്തും സന്തോഷം ഉണ്ടാകട്ടെ, അച്യുത.
നിമേഷമാത്രം സ്ഥിരചിത്തവൃത്തയസ്തിഷ്ഠംതി യേ ദക്ഷിണമംഡപേത്ര മേ
എന്റെ തെക്കേ മണ്ഡപത്തിൽ ഒരക്ഷണം പോലും മനസ്സു സ്ഥിരതയോടെ നിലനിൽക്കുന്നവർക്കു—
സംസ്നായ യേ ചക്രസരസ്യഗാധേ സമസ്തതീര്ഥൈക ശിരോവിഭൂഷണേ
സകല തീർത്ഥങ്ങളിൽ പ്രധാനമായ അലങ്കാരം ധരിച്ച ചക്രസരസ്സിന്റെ ആഴത്തിലുള്ള ജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നവർക്കു—
സ്മരംതി യേ മാമപവര്ഗമംഡപേ കിംചിദ്യഥാശക്തി ദദത്യപി സ്വമ്
മോക്ഷമണ്ഡപത്തിൽ എന്നെ ഓർക്കുകയും, തങ്ങളുടെ ശേഷിയനുസരിച്ച് കുറച്ച് പോലും അർപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവർക്കു—
ഉപേംദ്രതപ്താനി തപാംസി തൈശ്ചിരം സ്നാതാ ഹി തേ ചാഖിലതീര്ഥസാര്ഥകൈഃ
ഉപേന്ദ്രന്റെ തപസ്സിൽ ചൂടുപിടിച്ചവരും, എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളുടെയും കൂട്ടത്തിൽ ദീർഘകാലം സ്നാനം ചെയ്തവരും—
തീര്ഥാനി സംതീഹ പദേപദേ ഹരേ തുലാ ക്വ തേഷാം മണികര്ണികായാഃ
ഹരിയുടെ പാതയിൽ ഓരോ ചുവടിലും തീർത്ഥങ്ങൾ കാണാം; എന്നാൽ അവയിലൊന്നും മണികർണ്ണികയ്ക്ക് തുല്യമായത് ഇല്ല.
കൈവല്യമംഡപസ്യാസ്യ ഭവിഷ്യേ ദ്വാപരേ ഹരേ
ഈ മോക്ഷമണ്ഡപത്തിൽ, ദ്വാപരയുഗത്തിൽ ഇതു നിലനിൽക്കും, ഹരിയേ.
തഥാ ഖ്യാതിമസൌ ഗംതാ യഥാ ദേവേന ഭാഷിതമ്
ദേവൻ പറഞ്ഞതുപോലെ, അതിന്റെ പ്രശസ്തി ഇങ്ങനെ വ്യാപിക്കും.
അഗ്രവേദീസമാചാരസ്ത്യക്തതീര്ഥപ്രതിഗ്രഹഃ ।। 4.2.98.
മുൻപന്തിയിലുള്ള വേദിയിൽ ശരിയായ ആചാരം, തീർത്ഥങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ദാനങ്ങൾ സ്വീകരിക്കാതിരിയ്ക്കലാണ്.
അദാംഭികോഽക്രൂരമനാഃ സദൈവാതിഥിവല്ലഭഃ
അവൻ കപടമില്ലാത്തവനും, സ്നേഹമുള്ള മനസ്സുള്ളവനും, എപ്പോഴും അതിഥികൾക്ക് പ്രിയങ്കരനുമാണ്.
വിഷമേഷു ശരൈസ്തീവ്രൈഃ കാരിതസ്ത്വപദേ പദമ്
കഠിനമായ സാഹചര്യങ്ങളിൽ, കഠാരമായ അമ്പുകൾ കൊണ്ട് തലയ്ക്ക് അടിയേറ്റപ്പോൾ, നീ അടി വച്ചത് അവിടെയായിരുന്നു.
തയാ ച പ്രേരിതോഽപേയം പപൌ ചാപി വിമോഹിതഃ
അവളാൽ പ്രേരിതനായി, കുടിക്കരുതാത്തത് കുടിച്ചു, മനസ്സു മയങ്ങുകയും ചെയ്തു.
വൈഷ്ണവാന്ധനിനോ ദൃഷ്ട്വാ ക്ഷണം വൈഷ്ണവവേഷഭൃത്
വിഷ്ണുവിൽ ഭക്തിയുള്ളവരെ, ഒരു നിമിഷം പോലും, വൈഷ്ണവ വേഷം ധരിച്ചവരെ കണ്ടാൽ—
ശിവഭക്താന്സമാലോക്യ കിംചിച്ച പരിദിത്സുകാന്
ശിവഭക്തരെ കാണുകയും, കുറച്ച് കൊടുക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവരെ കാണുകയും—
ശിഖീ ചോപഗ്രഹകരഃ സര്വേഭ്യോഽസത്പ്രതിഗ്രഹീ
കുടിയുള്ളവൻ, സ്വീകരിക്കുന്ന ഭാവത്തിൽ, എല്ലാവരിൽ നിന്നുമുള്ള അയോഗ്യമായ ദാനങ്ങൾ ഏറ്റുവാങ്ങി.
ഏവം തസ്യ പ്രവൃത്തസ്യ കശ്ചിത്പര്വതദേശതഃ
അവൻ ഇങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ, ഒരു പർവ്വതപ്രദേശത്തുനിന്ന് ഒരാൾ—
സ്നാത്വാ സ ചക്രസരസി കഥയിഷ്യതി ചേതി വൈ
അവൻ ചക്രസരസ്സിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, ഇതു പറയുമെന്ന് പറയുന്നു.