സ ഗത്വാ പര്വതേ രമ്യേ പൂജയിത്വാ ച തം വിഭുമ്
അവൻ ആ മനോഹരമായ പർവതത്തിൽ ചെന്നു, ആ മഹാത്മാവിനെ ഭക്തിപൂർവ്വം ആരാധിച്ചു.
പുത്രം രാജ്യേ ച സംസ്ഥാപ്യ തതോഽര്ബുദമഥാഗമത്
അവൻ തന്റെ മകനെ രാജസിംഹാസനത്തിൽ ഇരുത്തി, പിന്നെ അർബുദം എന്ന സ്ഥലത്തേക്ക് യാത്രയായി.
ഏതത്തേ സര്വമാഖ്യാതം കേദാരസ്യ മഹീപതേ
രാജാവേ, കേദാരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഈ കഥ മുഴുവൻ ഞാൻ നിന്നോട് പറഞ്ഞു.
മാഘഫാല്ഗുനയോര്മധ്യേ കൃഷ്ണപക്ഷേ ചതുര്ദശീ
മാഘവും ഫാൽഗുണവും തമ്മിൽ, കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ പതിനാലാം തിയതിയിൽ,
തസ്യാം തു സര്വഥാ രാജന്യാത്രാം തസ്യ സമാചരേത്
അന്ന് അവനുവേണ്ടി രാജസമ്പ്രദായപ്രകാരം ഉത്സവം നടത്തണം.
മാഘകൃഷ്ണചതുര്ദശ്യാം യഃ കുര്യാത്തത്ര ജാഗരമ്
മാഘമാസത്തിലെ കൃഷ്ണപക്ഷത്തിലെ പതിനാലാം ദിവസത്തിൽ അവിടെ ജാഗരണം ചെയ്യുന്നവൻ,
സ്നാത്വാ ഗംഗാസരസ്വത്യോഃ സംഗമേ സര്വകാമദേ
എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളും നല്കുന്ന ഗംഗയും സരസ്വതിയും ഒന്നിക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് സ്നാനം ചെയ്തു,
കുണ്ഡേ കേദാരസംജ്ഞേ യഃ പ്രപിബേദ്വിമലം ജലമ് 7.3.9.
കേദാരമെന്ന പേരിലുള്ള കുളത്തിൽ ശുദ്ധജലം കുടിക്കുന്നവൻ,
യശ്ചൈതച്ഛൃണുയാന്നിത്യം ഭക്ത്യാ പരമയാ നൃപ
രാജാവേ, ഈ കഥയെ പരമഭക്തിയോടെ ദിവസേന കേൾക്കുന്നവൻ,
ഗംഗാ തസ്മാദ്വിനിഷ്ക്രാന്താ പ്രവിഷ്ടാ പൂര്വസാഗരമ്
അവിടെ നിന്നു ഗംഗാ പുറത്ത് വന്നു, കിഴക്കൻ സമുദ്രത്തിലേക്ക് പ്രവേശിച്ചു.
തഥാ സരസ്വതീ ദേവീ ചൂതവൃക്ഷാദ്വിനിര്ഗതാ
അതു പോലെ തന്നെ, സരസ്വതി ദേവിയും മാവിൻമരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വന്നു.
കഥമത്ര സമായാതഃ കേദാരശ്ചാത്ര കൌതുകമ്
കേദാരം ഇവിടെ എങ്ങനെ എത്തി? ഇതൊരു അത്ഭുതം തന്നെയാണ്.
ശൃണുഷ്വാവഹിതോ ഭൂത്വാ യഥാ ജാതം ശ്രുതം തു വൈ
ഇത് എങ്ങനെ സംഭവിച്ചുവെന്നു ശ്രദ്ധയോടെ കേൾക്കൂ.
ഗംഗാദ്യാനി ച തീര്ഥാനി കേദാരാദ്യാ ദിവൌകസഃ
ഗംഗയാൽ ആരംഭിക്കുന്ന തീർത്ഥങ്ങളും, കേദാരമുതൽ ദിവ്യസ്ഥലങ്ങളും,
ബ്രഹ്മാണം പ്രതി രാജേന്ദ്ര ഗതാഃ സര്വേ മഹര്ഷയഃ
രാജാധിരാജാ, മഹർഷിമാർ എല്ലാവരും ബ്രഹ്മാവിനോടു ചേർന്ന് ചെന്നു.
സമുദായേ ച ദേവാനാം സര്വതീര്ഥാനി പാര്ഥിവ
ദേവന്മാരുടെ സംഗമത്തിൽ, രാജാവേ, എല്ലാ തീർത്ഥങ്ങളും അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്നു.
തതഃ കഥാപ്രസംഗേന ഇന്ദ്രഃ പ്രാഹ ചതുര്മുഖമ്
അപ്പോൾ കഥയുടെ ഇടയിൽ, ഇന്ദ്രൻ നാലുമുഖനായ ബ്രഹ്മാവിനോട് പറഞ്ഞു.
ഇന്ദ്ര ഉവാച ഭഗവന്പുണ്യമാഹാത്മ്യം ശ്രോതുമിച്ഛാമി സാംപ്രതമ്
ഇന്ദ്രൻ പറഞ്ഞു: ഭഗവൻ, ഈ പുണ്യത്തിന്റെ മഹത്വം ഞാൻ ഇപ്പോൾ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു.
അഷ്ടാവിംശതിഭിഃ സാര്ദ്ധം സഹസ്രൈഃ കൃതമുച്യതേ ॥ 7.3.10.
കൃതയുഗം ഇരുപത്തിയെട്ടായിരം വർഷം നീളുന്നതാണെന്ന് പറയുന്നു.
ലക്ഷദ്വാദശഭിഃ പ്രോക്തം യുഗം ത്രേതാഭിസംജ്ഞിതമ്
ത്രേതായുഗം പന്ത്രണ്ടുലക്ഷം വർഷം നീളുന്നതാണെന്ന് പറയുന്നു.
ലക്ഷാണ്യഷ്ടൌ ചതുഃഷഷ്ടിസഹസ്രൈഃ പരികീര്തിതമ്
അഷ്ടുലക്ഷം അറുപത്തിനാലായിരം വർഷം ദ്വാപരയുഗത്തിന്റെ ദൈർഘ്യമാണെന്ന് പറയുന്നു.
ലക്ഷൈശ്ചതുര്ഭിര്വിഖ്യാതോ ദ്വാത്രിംശദ്ഭിഃ കലിസ്തഥാ
കലിയുഗം നാലുലക്ഷം മുപ്പത്തിരണ്ടായിരം വർഷം നീളുന്നതാണെന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു.
ചതുഷ്പദഃ കൃതേ ധര്മഃ ശുക്ലവര്ണോ ജനാര്ദനഃ
കൃതയുഗത്തിൽ ധർമ്മം നാലു കാൽ നിലനിൽക്കുന്നു; ജനാർദ്ദനൻ വെള്ള നിറത്തിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെടുന്നു.
ക്രിയതേ ച തദാ ധര്മോ നാകാലേ മരണം നൃണാമ്
അപ്പോൾ ധർമ്മം നടപ്പാക്കപ്പെടുന്നു; ആളുകൾക്ക് സമയത്തിനു മുമ്പ് മരണം സംഭവിക്കില്ല.
കാമഃ ക്രോധോ ഭയം ലോഭോ മത്സരശ്ചാഭ്യസൂയതാ
ആസക്തി, കോപം, ഭയം, ലാഭം, അസൂയ, വൈരം എന്നിവ ഇല്ലാതിരിക്കുന്നു.
തതസ്ത്രേതായുഗേ ജാതസ്ത്രിപാദോ ധര്മ ഏവ ച
അതിനുശേഷം ത്രേതായുഗത്തിൽ ധർമ്മം മൂന്നു കാൽ മാത്രം നിലനിൽക്കും.
തസ്മിന്യജ്ഞാഃ പ്രവര്ത്തംതേ പ്രാണിനാമിഷ്ടദായിനഃ
ആയുഗത്തിൽ ജീവികൾ യജ്ഞങ്ങൾ നടത്തുകയും, ആഗ്രഹിച്ച ഫലങ്ങൾ ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
തപസാ ബ്രഹ്മചര്യേണ സ്നാനൈര്ദാനൈഃ പൃഥഗ്വിധൈഃ
തപസ്സ്, ബ്രഹ്മചര്യം, സ്നാനം, വിവിധ തരത്തിലുള്ള ദാനം എന്നിവയിലൂടെ അതു നടക്കുന്നു.
തതസ്തു ദ്വാപരം നാമ തൃതീയം യുഗ മുച്യതേ 7.3.10.
അതിനുശേഷം മൂന്നാമത്തെ യുഗം ദ്വാപരയുഗം എന്നാണു വിളിക്കുന്നത്.
ഫലാകാംക്ഷാപ്രവൃത്താനി ജപയജ്ഞതപാംസി ച
അവിടെ ഫലാശയത്തോടെ ജപം, യജ്ഞം, തപസ്സ് എന്നിവ നടത്തപ്പെടുന്നു.