വസിഷ്ഠ ഉവാച ശൃണു സര്വം മഹീപാല വിസ്തരേണ ച കഥ്യതേ
വസിഷ്ഠൻ പറഞ്ഞു: രാജാവേ, നീ എല്ലാം ശ്രദ്ധിച്ച് കേൾക്കൂ, ഞാൻ വിശദമായി പറയും.
അന്യദേഹാംതരേ രാജഞ്ഛൂദ്രജാതിസമുദ്ഭവഃ
മറ്റൊരു ജന്മത്തില്, രാജാവേ, നീ ശൂദ്രവംശത്തിൽ ജനിച്ചു.
കേനചിത്ത്വഥ കാലേന ദുര്ഭിക്ഷേ സമുപസ്ഥിതേ
അപ്പോൾ കുറെക്കാലം കഴിഞ്ഞ്, ഒരു ദുര്ഭിക്ഷം വന്നു.
തതസ്ത്വം ഭാര്യയാ സാര്ദ്ധമന്യദേശാംതരേ ഗതഃ
അതിനുശേഷം, ഭാര്യയോടൊപ്പം നീ മറ്റൊരു ദേശത്തേക്ക് പോയി.
ത്വയാ ദൃഷ്ടം മനോഹാരി ശുഭം പംകജകാനനമ്
അവിടെ നീ മനോഹരവും ശുഭവുമായ താമരക്കാടുകൾ കണ്ടു.
മനസാ ചിംതിതം ഹ്യേതത്പദ്മാന്യാദായ കരോമ്യഹമ്
നിന്റെ മനസ്സിൽ, 'ഈ താമരകൾ എടുക്കാം' എന്നു വിചാരിച്ചു.
തതഃ പദ്മാനി ഭൂരീണി ഗൃഹീത്വാ ഭാര്യയാ സഹ
അതിനുശേഷം, ഭാര്യയോടൊപ്പം ധാരാളം താമരകൾ എടുത്തു.
ന കേഽപി പ്രതി ഗൃഹ്ണംതി ലോകാ ദുര്ഭിക്ഷപീഡിതാഃ
ദുര്ഭിക്ഷത്തിൽ പീഡിതരായ ജനങ്ങൾ അവയൊന്നും സ്വീകരിച്ചില്ല.
തതോ ദിനാവസാനേ തു ഗുഹാമേകാം സമാശ്രിതഃ 7.3.9.
അതിനുശേഷം, ആ ദിവസം അവസാനിക്കുമ്പോൾ നീ ഒറ്റപ്പെട്ട ഒരു ഗുഹയിൽ അഭയം തേടി.
ഏതസ്മിന്നേവ കാലേ തു കര്ണയോസ്തേ സമാഗതഃ
അപ്പോഴാണ്, അപ്രത്യക്ഷമായി ഒരു ശബ്ദം നിന്റെ ചെവികളിൽ എത്തിയത്.
തം ശ്രുത്വാ സഹസോത്ഥായ ജ്ഞാത്വാ ജാഗരണം തതഃ
അത് കേട്ട ഉടനെ നീ എഴുന്നേറ്റു, അതൊരു ജാഗരണം ആണെന്ന് മനസ്സിലാക്കി.
തത്ര നാഗവതീ വേശ്യാ ശിവരാത്രിപരായണാ
അവിടെ, നാഗവതിയെന്ന പേരുള്ള ഒരു വേശ്യ ശിവരാത്രി ഭക്തിയോടെ ആചരിച്ചു കൊണ്ടിരുന്നു.
തസ്യാഃ പാര്ശ്വേ സ്ഥിതാ ദാസീ ത്വയാ പൃഷ്ടാ നരേശ്വര
അവളുടെ അടുത്ത് നിന്നിരുന്ന ദാസിയെ നീ ചോദിച്ചു, രാജാവേ.
തയോക്തം ശിവരാത്ര്യാം വൈ വേശ്യേയം വരവര്ണിനീ
അവൾ പറഞ്ഞു: 'ശിവരാത്രി രാത്രിയിൽ, ഈ സുന്ദരിയായ വേശ്യ...
യഃ ശ്രദ്ധാഭക്തിസംയുക്തഃ കുരുതേ രാത്രിജാഗരമ്
ആ വിശ്വാസവും ഭക്തിയും ഉള്ളവൻ ആ രാത്രി ഉണർന്നിരിക്കുകയാണെങ്കിൽ—
കൃത്വോപവാസം പദ്മൈര്യ്യഃ പൂജയേത്ത്ര്യംബകം നരഃ
ഉപവാസം പാലിച്ച്, താമരപ്പൂക്കൾകൊണ്ട് ത്രയമ്പകനെ ആരാധിച്ചാൽ—
സകാമോ ലഭതേ കാമാന്ദേവൈരപി സുദുര്ല്ലഭാന് ഏതേഷാം മൂല്യമാദായ പ്രാണാധാരം സമാചര
ദേവന്മാർക്കു പോലും പ്രാപ്തിയില്ലാത്ത ഇഷ്ടങ്ങൾ അവൻ നേടും. അവയുടെ വില വാങ്ങി, ജീവൻ നിലനിർത്താനുള്ള പ്രവൃത്തി ചെയ്യുക.
തതസ്ത്വം ഭാര്യയാ ചോക്തോ ഗൃഹ്യമാണേ ച കാംചനേ
പിന്നീട്, പൊന്നെടുത്തുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, ഭാര്യ നിന്നോട് പറഞ്ഞു.
ഉപവാസോ ബലാജ്ജാതോ ഹ്യന്നാഭാവാദ്വയോരപി 7.3.9.
ഭക്ഷണം ഇല്ലായ്മ മൂലം, ഇരുവരും ബലവശാൽ ഉപവാസം പാലിച്ചു.
ഇദം ത്വയാഽദ്യ കര്ത്തവ്യം ത്യാജ്യമസ്യാസ്തു കാംചനമ്
ഇന്ന് നീ ഇതു ചെയ്യണം: അവൾ ഈ പൊൻ വിട്ടുകൊടുക്കട്ടെ.
ശ്രദ്ധയാ ച സഭാര്യേണ ജാഗരം ച ശിവാഗ്രതഃ
വിശ്വാസത്തോടെ, ഭാര്യയോടൊപ്പം, ശിവന്റെ മുമ്പിൽ ഉണർന്നിരിക്കുക.
പുരാണശ്രവണം ജാതം തത്ര പാര്ഥിവസത്തമ
അവിടെ പുരാണം കേൾക്കലും നടന്നു, മഹാരാജാവേ.
കേദാരസ്യാഗ്രതോ ഭക്ത്യാ രാത്രൌ ജാഗരണം തഥാ
കേദാരന്റെ മുമ്പിൽ ഭക്തിയോടെ, രാത്രി ഉണർന്നിരിക്കുകയും ചെയ്തു.
തതഃ കാലാംതരേണൈവ കാലധര്മം ഗതോ ഭവാന്
അതിനുശേഷം, കുറച്ച് കാലം കഴിഞ്ഞ്, നീ മരണത്തെത്തിച്ചു.
തതോ ജാതാ മഹാരാജ ദശാര്ണാധിപതേഃ സുതാ
അതിനുശേഷം, മഹാരാജാവേ, ദശാർണരാജാവിന്റെ മകളായി നീ ജനിച്ചു.
അജപാല ഇതി ഖ്യാതോ നാമ്നാ ച ധരണീതലേ
ഭൂമിയിൽ അജപാല എന്ന പേരിൽ അറിയപ്പെടുകയായിരുന്നു നീ.
ഏതസ്മാത്കാരണാജ്ജാതാ ഭാര്യേയം പ്രാണസംമതാ
ഈ കാരണത്താൽ, ജീവനെപ്പോലെ പ്രിയമായ ഈ ഭാര്യ ജനിച്ചു.
തസ്യ ദേവസ്യ മാഹാത്മ്യാത്കേദാരസ്യ മഹീപതേഃ 7.3.9.
അവൻ കേദാരേശ്വരന്റെ മഹത്വം കൊണ്ടാണ്, രാജാവേ—
പ്രാപ്തം ത്വയാ മഹാരാജ കേദാരസ്യ പ്രസാദതഃ
കേദാരന്റെ കൃപയാൽ, മഹാരാജാവേ, നീ ഇതു നേടി.
ഗമനായ മതിം ചക്രേ കേദാരം പ്രതി ഭൂമിപഃ
കേദാരത്തേക്ക് പോകാൻ രാജാവ് മനസ്സുറപ്പിച്ചു.