ബ്രൂഹി കാര്യം മുനിശ്രേഷ്ഠ അപി ജീവിതമാത്മനഃ
മഹർഷികളിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ, എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് പറയൂ, അതു നിങ്ങളുടെ ജീവൻകുറിച്ചാണെങ്കിലും.
അഗാധം നന്ദിനീ തത്ര പതിതാ ധേനുരുത്തമാ ॥ 7.3.1.
അവിടെ നന്ദിനി എന്ന ഉത്തമയായ പശു ആഴമുള്ള ഒരു കുഴിയിലേയ്ക്ക് വീണു.
യത്നാദാകര്ഷിതാ തസ്മാദ്ഭൂയഃ പതനജാദ്ഭയാത്
വീഴ്ചയുടെ ഭയത്തിൽ അവളെ വലിയ ശ്രമത്തോടെ പുറത്തേക്ക് വലിച്ചു.
തസ്മാത്കഞ്ചിന്നഗശ്രേഷ്ഠം തത്ര പ്രേഷയ ഭൂധരമ്
അതിനാൽ, പർവ്വതങ്ങളിലെ പ്രഭുവേ, അവിടെ ഒരു ശ്രേഷ്ഠമായ പർവ്വതത്തെ അയക്കൂ.
തത്പ്രമാണം നഗം കംചിത്പ്രേഷയാമി വിചിംത്യ ച
അവളുടെ അളവു കണക്കാക്കി ഒരു പർവ്വതത്തെ ഞാൻ അയയ്ക്കാം.
ന സംഖ്യാ വിദ്യതേഽധസ്താത്തസ്യ പര്വതസത്തമ
പർവ്വതശ്രേഷ്ഠനേ, അവിടത്തെ താഴെ എണ്ണാൻ കഴിയില്ല.
അഭൂത്കൌതൂഹലം തേന സര്വം വിസ്തരതോ വദ
അവനിൽ അത്ഭുതം ഉണർന്നു; ദയവായി എല്ലാം വിശദമായി പറയൂ.
അഹില്യാ ദയിതാ തസ്യ ധര്മപത്നീ യശസ്വിനീ
അഹില്യാ അവന്റെ പ്രിയയും ധർമ്മനിഷ്ഠയുമായ പ്രസിദ്ധയായ ഭാര്യയായിരുന്നു.
ശിഷ്യാനധ്യാപയാമാസ സ മുനിഃ ശതശസ്തദാ
അന്നേ ദിവസം ആ മഹർഷി നൂറുകണക്കിന് ശിഷ്യന്മാരെ പഠിപ്പിച്ചു.
തസ്യാന്യോഽപി ച യഃ ശിഷ്യോ ഗുരുഭക്തിപരായണഃ
അവരിൽ മറ്റൊരു ശിഷ്യൻ ഗുരുവിനോടുള്ള ഭക്തിയിൽ പ്രത്യേകമായി ശ്രദ്ധയുള്ളവനായിരുന്നു.
ന തം വിസര്ജയാമാസ ജരയാപി പരിപ്ലുതമ്
വയസ്സുകൊണ്ട് ക്ഷീണിച്ചിട്ടും അവനെ അദ്ദേഹം വിട്ടയക്കില്ലായിരുന്നു.
ജാതകാര്യസമായുക്തോ വിദ്യാപാരംഗതോഽപി സഃ
അവൻ വിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യവും നിർവഹിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടതും ആയിരുന്നു.
പ്രഭൂതാനി സമാദായ ആശ്രമം പരമം ഗതഃ
അവൻ പല വസ്തുക്കളും എടുത്ത് അത്യുത്തമമായ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.
കാഷ്ഠലഗ്നാം തദാ ശ്വേതാം ജടാമേകാം ദദര്ശ സഃ
അപ്പോൾ അവൻ ഒരു വെളുത്ത ജട ഒരു മരക്കഷ്ണത്തിൽ കുടുങ്ങിയിരിക്കുന്നത് കണ്ടു.
ധിഗ്ധിങ്മേ ജീവിതം നഷ്ടം കുതഃ കാര്യരതസ്യ ച
അയ്യോ, എന്റെ ജീവൻ നഷ്ടമായി; ജോലി ചെയ്യുന്നതിന് ഇടയിൽ എങ്ങനെ ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ചു?
ഭവിഷ്യതി കുലച്ഛേദഃ ശൈഥില്യാന്മമ ദുര്മതേഃ
എന്റെ അശ്രദ്ധയാൽ, ദുഷ്ടമായ മനസ്സുകൊണ്ട്, കുടുംബം നശിക്കും.
തസ്യ ദുഃഖം തഥാ ക്ഷിപ്രം ഗൌതമായ നിേവേദിതമ് 7.3.2.
അവന്റെ ദു:ഖം അങ്ങനെ തന്നെ ഉടൻ ഗൗതമനോട് അറിയിച്ചു.
വത്സ ഗച്ഛ ഗൃഹം ത്വം ച അഗ്നിഹോത്രാദികാഃ ക്രിയാഃ
മകനേ, നീ വീട്ടിലേക്ക് പോയി അഗ്നിഹോത്രം പോലുള്ള കര്മ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം.
ഇത്യുക്തോ ഗുരുണാ സോഽപി പ്രത്യുവാച ഗുരും പ്രതി
ഗുരുവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം അവനും ഗുരുവിനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
തേനൈവ പരിപൂര്ണത്വം ജാതം മേ നാത്ര സംശയഃ
ഇതുകൊണ്ടു തന്നെ എനിക്ക് പൂർണ്ണത ലഭിച്ചു; ഇതിൽ ഒരു സംശയവും ഇല്ല.
ഉത്തംക ഉവാച കിംചിദ്ഗ്രാഹ്യം ത്വയാ സ്വാമിന്സന്തോഷോ ജായതേ മമ
ഉത്തങ്കൻ പറഞ്ഞു: സ്വാമിനേ, നിങ്ങൾക്ക് എന്തോ സ്വീകരിക്കാനുണ്ട്; അതാണ് എനിക്ക് സംതൃപ്തി നൽകുന്നത്.
നേച്ഛാമ്യഹം ധനം ത്വത്തഃ സുഖം ഗച്ഛ ഗൃഹം പ്രതി
ഞാൻ നിങ്ങളിൽ നിന്ന് ധനം ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ല; സന്തോഷത്തോടെ വീട്ടിലേക്ക് പോകൂ.
ഇത്യുക്തോ ഗുരുണാ സോഽപി മാതരം ചാഭ്യഭാഷത
ഗുരു ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതിനു ശേഷം അവനും അമ്മയോട് സംസാരിച്ചു.
മദയന്തീ പ്രിയാ തസ്യ ധര്മപത്നീ യശസ്വിനീ
മദയന്തി അവന്റെ പ്രിയപ്പെട്ടയും ധർമ്മനിഷ്ഠയുമായ ഭാര്യയായിരുന്നു, നല്ല പേരുള്ളവളും.
കുണ്ഡലേഽഥാനയ ക്ഷിപ്രം മദയംത്യാശ്ച പുത്രക
കുഞ്ഞേ, മദയന്തിയിൽ നിന്ന് ഉടൻ കുണ്ഡലങ്ങൾ കൊണ്ടുവാ.
ഇത്യുക്തോ ഗുരുപത്ന്യാ സ പ്രസ്ഥിതഃ സത്വരം തദാ
ഗുരുവിന്റെ ഭാര്യ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞതോടെ, അവൻ ഉടൻ യാത്രയായി.
ദൃഷ്ട്വാ പ്രാഹ തദാ വിപ്രം ഭക്ഷണാര്ഥമുപസ്ഥിതമ് 7.3.2.
ഭക്ഷണത്തിനായി എത്തിയ ബ്രാഹ്മണനെ കണ്ടപ്പോൾ അവൾ അപ്പോൾ തന്നെ പറഞ്ഞു.
ദേഹി മേ കുണ്ഡലേ താത ദത്ത്വാഽഹം ഗുരവേ പുനഃ
കുണ്ഡലങ്ങൾ എനിക്ക് തരിക, മകനേ; ഞാൻ അവ സ്വീകരിച്ച് ഗുരുവിന് തിരികെ നൽകും.
താം ത്വമാസാദ്യ യത്നേന ജീവിതവ്യഭയാദ്ദ്വിജ
ജീവൻ രക്ഷിക്കാനായി നീ പരിശ്രമത്തോടെ അവളെ സമീപിക്കണം, ബ്രാഹ്മണാ.
യാച്യതാം മമ വാക്യേന സാ തേ ദാസ്യതി കുണ്ഡലേ
എന്റെ വാക്ക് അവളോട് പറഞ്ഞു ചോദിക്കൂ; അവൾ കുണ്ഡലങ്ങൾ നിനക്ക് നൽകും.