അഹം ഹോമസ്യ ചോദ്വേഗാന്നിഃസൃതസ്ത്വാമവേക്ഷിതുമ്
"ഹോമത്തിൽ നിന്നുള്ള ഉത്കണ്ഠ കൊണ്ടാണ് ഞാൻ പുറത്തുവന്ന് നിന്നെ കാണാൻ വന്നതെന്ന്".
പതിതാത്ര വിഭോ ത്രാഹി കൃച്ഛ്രാദസ്മാത്സുദുഃസഹാത് 7.3.1.
"പ്രഭോ, ഞാൻ ഇവിടെ വീണുപോയിരിക്കുന്നു; ഈ അത്യന്തം സഹിക്കാനാകാത്ത ദു:ഖത്തിൽ നിന്ന് എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ."
സരസ്വതീം സമാദധ്യൌ നദീം ത്രൈലോക്യപാവനീമ്
അവൻ മൂന്ന് ലോകങ്ങളെയും ശുദ്ധീകരിക്കുന്ന നദിയായ സരസ്വതിയെ ധ്യാനിച്ചു.
ശ്വഭ്രം തത്പൂരയാമാസ സമംതാദ്വിമലൈര്ജലൈഃ
അവൾ ആ വലിയ കുഴി ചുറ്റും ശുദ്ധമായ വെള്ളം നിറച്ചു.
സംഹൃഷ്ടാ മുനിനാ സാര്ദ്ധം യയാവാശ്രമസമ്മുഖമ്
ആ സന്തോഷത്തോടെ, മുനിയോടൊപ്പം അവൾ ആശ്രമത്തേക്കു പോയി.
സ ദൃഷ്ട്വാ ശ്വഭ്രമധ്യം തം ഗംഭീരം ച മഹാമുനിഃ
ആ ആഴമുള്ള കുഴി കണ്ടപ്പോൾ, മഹാമുനി അതിനെ നോക്കി.
തസ്യ ചിംതയതോ വിപ്രാ ബുദ്ധിരേഷോദപദ്യത തസ്മാദ്ഗച്ഛാമ്യഹം ശീഘ്രം ഹിമവന്തം നഗോത്തമമ്
ആ ബ്രാഹ്മണൻ ആലോചിക്കുമ്പോൾ, അവന്റെ മനസ്സിൽ ഒരു ചിന്ത ഉദിച്ചു: "അതുകൊണ്ട് ഞാൻ ഉടൻ തന്നെ ഹിമവാനെ, പർവതങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ഉന്നതനായവനെ, സമീപിക്കും."
സ ഏവ പര്വതം ചാത്ര പ്രേഷയിഷ്യതി ഭൂധരഃ
"അവൻ തന്നെയാണ് ഈ ഭൂമിയിലെ രാജാവായ പർവതം ഇവിടെ അയയ്ക്കുന്നത്."
തതോ ജഗാമ സ മുനിര്ഹിമവന്തം നഗോത്തമമ് അര്ഘ്യപാദ്യാദിസംസ്കാരൈഃ സംപൂജ്യ ഇദമബ്രവീത്
അപ്പോൾ ആ മുനി ഹിമവാന്റെ അടുക്കൽ ചെന്നു; അർഘ്യവും പാദ്യവും മറ്റ് ആചാരങ്ങൾ ചെയ്തശേഷം, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു:
സ്വാഗതം തേ മുനിശ്രേഷ്ഠ സഫലം മേഽദ്യ ജീവിതമ്
"മുനിശ്രേഷ്ഠാ, നിന്നെ സ്വാഗതം ചെയ്യുന്നു! ഇന്നാണ് എന്റെ ജീവിതം സഫലമായത്."
ബ്രൂഹി കാര്യം മുനിശ്രേഷ്ഠ അപി ജീവിതമാത്മനഃ
മഹർഷികളിലെ ശ്രേഷ്ഠനേ, എന്ത് ചെയ്യണമെന്ന് പറയൂ, അതു നിങ്ങളുടെ ജീവൻകുറിച്ചാണെങ്കിലും.
അഗാധം നന്ദിനീ തത്ര പതിതാ ധേനുരുത്തമാ ॥ 7.3.1.
അവിടെ നന്ദിനി എന്ന ഉത്തമയായ പശു ആഴമുള്ള ഒരു കുഴിയിലേയ്ക്ക് വീണു.
യത്നാദാകര്ഷിതാ തസ്മാദ്ഭൂയഃ പതനജാദ്ഭയാത്
വീഴ്ചയുടെ ഭയത്തിൽ അവളെ വലിയ ശ്രമത്തോടെ പുറത്തേക്ക് വലിച്ചു.
തസ്മാത്കഞ്ചിന്നഗശ്രേഷ്ഠം തത്ര പ്രേഷയ ഭൂധരമ്
അതിനാൽ, പർവ്വതങ്ങളിലെ പ്രഭുവേ, അവിടെ ഒരു ശ്രേഷ്ഠമായ പർവ്വതത്തെ അയക്കൂ.
തത്പ്രമാണം നഗം കംചിത്പ്രേഷയാമി വിചിംത്യ ച
അവളുടെ അളവു കണക്കാക്കി ഒരു പർവ്വതത്തെ ഞാൻ അയയ്ക്കാം.
ന സംഖ്യാ വിദ്യതേഽധസ്താത്തസ്യ പര്വതസത്തമ
പർവ്വതശ്രേഷ്ഠനേ, അവിടത്തെ താഴെ എണ്ണാൻ കഴിയില്ല.
അഭൂത്കൌതൂഹലം തേന സര്വം വിസ്തരതോ വദ
അവനിൽ അത്ഭുതം ഉണർന്നു; ദയവായി എല്ലാം വിശദമായി പറയൂ.
അഹില്യാ ദയിതാ തസ്യ ധര്മപത്നീ യശസ്വിനീ
അഹില്യാ അവന്റെ പ്രിയയും ധർമ്മനിഷ്ഠയുമായ പ്രസിദ്ധയായ ഭാര്യയായിരുന്നു.
ശിഷ്യാനധ്യാപയാമാസ സ മുനിഃ ശതശസ്തദാ
അന്നേ ദിവസം ആ മഹർഷി നൂറുകണക്കിന് ശിഷ്യന്മാരെ പഠിപ്പിച്ചു.
തസ്യാന്യോഽപി ച യഃ ശിഷ്യോ ഗുരുഭക്തിപരായണഃ
അവരിൽ മറ്റൊരു ശിഷ്യൻ ഗുരുവിനോടുള്ള ഭക്തിയിൽ പ്രത്യേകമായി ശ്രദ്ധയുള്ളവനായിരുന്നു.
ന തം വിസര്ജയാമാസ ജരയാപി പരിപ്ലുതമ്
വയസ്സുകൊണ്ട് ക്ഷീണിച്ചിട്ടും അവനെ അദ്ദേഹം വിട്ടയക്കില്ലായിരുന്നു.
ജാതകാര്യസമായുക്തോ വിദ്യാപാരംഗതോഽപി സഃ
അവൻ വിദ്യയിൽ പ്രാവീണ്യവും നിർവഹിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങളിൽ ഏർപ്പെട്ടതും ആയിരുന്നു.
പ്രഭൂതാനി സമാദായ ആശ്രമം പരമം ഗതഃ
അവൻ പല വസ്തുക്കളും എടുത്ത് അത്യുത്തമമായ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പോയി.
കാഷ്ഠലഗ്നാം തദാ ശ്വേതാം ജടാമേകാം ദദര്ശ സഃ
അപ്പോൾ അവൻ ഒരു വെളുത്ത ജട ഒരു മരക്കഷ്ണത്തിൽ കുടുങ്ങിയിരിക്കുന്നത് കണ്ടു.
ധിഗ്ധിങ്മേ ജീവിതം നഷ്ടം കുതഃ കാര്യരതസ്യ ച
അയ്യോ, എന്റെ ജീവൻ നഷ്ടമായി; ജോലി ചെയ്യുന്നതിന് ഇടയിൽ എങ്ങനെ ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ചു?
ഭവിഷ്യതി കുലച്ഛേദഃ ശൈഥില്യാന്മമ ദുര്മതേഃ
എന്റെ അശ്രദ്ധയാൽ, ദുഷ്ടമായ മനസ്സുകൊണ്ട്, കുടുംബം നശിക്കും.
തസ്യ ദുഃഖം തഥാ ക്ഷിപ്രം ഗൌതമായ നിേവേദിതമ് 7.3.2.
അവന്റെ ദു:ഖം അങ്ങനെ തന്നെ ഉടൻ ഗൗതമനോട് അറിയിച്ചു.
വത്സ ഗച്ഛ ഗൃഹം ത്വം ച അഗ്നിഹോത്രാദികാഃ ക്രിയാഃ
മകനേ, നീ വീട്ടിലേക്ക് പോയി അഗ്നിഹോത്രം പോലുള്ള കര്മ്മങ്ങൾ ചെയ്യണം.
ഇത്യുക്തോ ഗുരുണാ സോഽപി പ്രത്യുവാച ഗുരും പ്രതി
ഗുരുവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട ശേഷം അവനും ഗുരുവിനോട് മറുപടി പറഞ്ഞു.
തേനൈവ പരിപൂര്ണത്വം ജാതം മേ നാത്ര സംശയഃ
ഇതുകൊണ്ടു തന്നെ എനിക്ക് പൂർണ്ണത ലഭിച്ചു; ഇതിൽ ഒരു സംശയവും ഇല്ല.