ഏകദാ തു സുവര്ണാദ്രേഃ പാര്ശ്വേ ദുര്വാസസോ മുനേഃ
ഒരു ദിവസം, സ്വർണ്ണപർവതത്തിന്റെ സമീപം, ദുർവാസസെന്ന മഹർഷിയുടെ ആശ്രമത്തിൽ,
ക്രോശേദ്ധാം തപസസ്തസ്യ ശിവാരാധനസാധനീമ്
അവിടെ ഞങ്ങൾ ശിവനെ ആരാധിക്കാൻ, ഉച്ചത്തിൽ തപസ്സ് നടത്തി.
വിനീതാവപ്യസംജാതൌ തത്ത്വോചിതസുധീഗണൌ
വിശുദ്ധബുദ്ധിയുള്ളവരായിട്ടും, വിനയമുള്ളവരായിട്ടും, ഞങ്ങൾ അഹങ്കാരികൾ ആയി.
സ്ഥലസ്യ തസ്യ സൌഹാര്ദാത്കാംതിശാല്യതിഗര്വിതഃ
ആ സ്ഥലത്തോടുള്ള സ്നേഹവും അതിന്റെ ഭംഗിയിൽ അതിരുകടന്ന അഭിമാനവും കാരണം.
അഹം തു തത്ര പുഷ്പാണാം ഗംധാതിശയമോഹിതഃ
എനിക്ക് അവിടെയുള്ള പുഷ്പങ്ങളുടെ അപൂർവമായ സുഗന്ധം മനസ്സിൽ ആകെയുള്ള ആകർഷണം ഉണ്ടാക്കി.
തതഃ ശാംഡില്യമൂലസ്ഥോ വ്യാഘ്രചര്മാസനേ സ്ഥിതഃ
അതിനുശേഷം, ശാണ്ഡില്യവൃക്ഷത്തിന്റെ ചുവടിൽ, കുരിശ്ശലിന്റെ മേൽ ഇരുന്ന്,
അമര്ഷോത്കര്ഷനീരംധ്രസ്പംദമാനാധരച്ഛദഃ 1.3.2.22.
അവന്റെ അധരങ്ങൾ അത്യന്തം കോപത്തിൽ വിറയച്ചു.
സരോഷോഽഭൂത്തേജസാഢ്യോ ഘര്മദംതുരവിഗ്രഹഃ
അവൻ ക്രോധത്തിൽ കത്തുന്ന പോലെ ദേഹത്തിൽ ചൂട് പടർന്നു, ശരീരം ഉരുകി നിന്നു.
ആഃ പാപൌ പ്രച്യുതാചാരൌ കൌ യുവാമതിഗര്വിതൌ
അയ്യോ! നിങ്ങൾ ഇരുവരും ദുഷ്ടരും, പാഴായ പെരുമാറ്റമുള്ളവരും, അത്യന്തം അഹങ്കാരികളുമാണ്. ആരാണ് നിങ്ങൾ?
തപോവനമിദം മത്കം പാവനം ഭൂതഭാവനമ്
ഇത് എന്റെ തപോവനം, വിശുദ്ധവും, എല്ലാ ജീവികൾക്കും ആശ്രയമായും, പവിത്രമായും നിലകൊള്ളുന്ന സ്ഥലം.
പുരവൈരിസപര്യായാഃ പര്യായകമിദം വനമ്
ഈ കാട് നഗരവൈരികളുടെ മറ്റൊരു വാസസ്ഥലമാണ്.
തദേതത്പാദസംചാരൈര്ദൂഷയന്നേഷ പാതകീ
നിന്റെ കാലടികൾ കൊണ്ട് ഇത് മലിനമാക്കുന്നവൻ പാപിയാണ്.
അപരോപ്യയമത്യുഗ്രേ പതത്വചലകംദരേ। പ്രസൂനഗംധലോഭാദ്യോ ഗംധസാരംഗതാം ഗതഃ
അനുമതി ഇല്ലാതെ, ഈ അത്യന്തം ഭയാനകവും കുഴിയുള്ള ഗുഹയിൽ, പുഷ്പങ്ങളുടെ സുഗന്ധം കിട്ടണമെന്ന ലാലസയിൽ, സുഗന്ധത്തിന്റെ സാരമായ ഭാഗം തേടി കടന്നവനാണ് ഇവൻ.
ഇതി തേനോഗ്രരോഷേണ ശാപവജ്രേ നിപാതിതേ
അങ്ങനെ, അവന്റെ ഭയങ്കരമായ കോപം ശാപം പോലെ വീണു.
അഭിധായ ച തം ദേവമാഹിതാംഘ്രിപരിഗ്രഹൈഃ
ശ്രദ്ധയോടെ കൈകൾ കൂപ്പി ആ ദേവനോട് അഭിമുഖമായി പറഞ്ഞു.
അഥാതിദീനമനസാവാവാമാലോക്യ പാര്ഥിവ
അപ്പോൾ, രാജാവേ, ഞങ്ങളെ അതീവ ദുഃഖിതരായി കണ്ടു,
അഭാഷത ച മൈവം ഭോ ഭവതോഃ ക്വാപി ദുര്ധിയോഃ 1.3.2.22.
അവൻ പറഞ്ഞു: 'ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുത്, തെറ്റായ മനസ്സുള്ള നിങ്ങൾ ഇരുവരും.'
പുരാ ഖലു പുരാരാതിരധ്യതിഷ്ഠച്ഛുഭാം സഭാമ്
പണ്ടൊരിക്കൽ, നഗരവൈരിയായവൻ ശുഭമായ ഒരു സഭയിൽ ഇരുന്നിരുന്നു.
തദാ ച ദേവദേവായ നംദനാരണ്യദേവതാ
അപ്പോൾ, ദേവദേവനായി, നന്ദനവനത്തിലെ ദേവതകൾക്ക് വേണ്ടി,
ബാല്യാത്കുതൂഹലാക്രാന്തൌ ഗജാനനഷഡാനനൌ
കുഞ്ഞുകാലത്തെ ആസ്വാദനത്തിൽ മുഴുകിയ ഗജാനനനും ഷഡാനനനും,
അഥ താവവദദ്ദേവസ്തനയൌ ഫലതര്ഷിതൌ
അപ്പോൾ ദേവൻ, ഫലം ആഗ്രഹിച്ചിരുന്ന ആ രണ്ടു മക്കളോടു പറഞ്ഞു,
ഇമാം സമസ്താം പൃഥിവീം ലോകാലോകേന വേഷ്ടിതാമ്
ഈ മുഴുവൻ ഭൂമി ലോകവും പാതാളവും ചുറ്റിപ്പറ്റിയിരിക്കുന്നു.
ഇത്യുക്തേ പാര്വതീശേന സ്മയമാനമുഖേംദുനാ
പാർവതിയുടെ നാഥൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ, അവന്റെ മുഖം മൃദുലമായ പുഞ്ചിരിയാൽ പ്രകാശിച്ചു.
ലംബോദരസ്തു ദേവസ്യ ശോണശൈലാകൃതേഃ പിതുഃ
ശോണപർവതംപോലെയുള്ള ദേവന്റെ മകൻ ലംബോദരൻ അപ്പോൾ അവിടെ നിന്നു.
തദ്ദൃഷ്ട്വാ തസ്യ ചാതുര്യം ഹേരംബായ ത്രിയംവകഃ
അവന്റെ ചാതുര്യം കണ്ടു, ത്രയാംബകൻ ഹേരമ്പനോടു പറഞ്ഞു.
അദ്യപ്രഭൃതി സര്വേഷാം ഫലാനാമധിനായകഃ
ഇന്നുമുതൽ എല്ലാ പഴങ്ങൾക്കും നീ തന്നെ പ്രധാനനായിരിക്കും.
ബഭാഷേ ച സഭാസ്താരാന്സര്വാനപി സുരാസുരാന് 1.3.2.22.
അവൻ സഭയിൽ കൂടിയിരുന്ന എല്ലാ ദേവന്മാരോടും അസുരന്മാരോടും ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
സ്ഥാവരോയം മമാകാരഃ ശോണാദ്രിര്യോഽസ്യ ഭക്തിതഃ
ഇവന്റെ ഭക്തിയാൽ, എന്റെ ഈ രൂപം ശോണപർവതംപോലെ അചഞ്ചലമായിരിക്കുന്നു.
ഗിരേഃ പ്രദക്ഷിണേനാസ്യ യസ്യ ധത്തഃ പദേ രുജമ്
ഈ പർവതം പ്രദക്ഷിണം ചെയ്യുമ്പോൾ ആരെങ്കിലും കാലിൽ വേദന അനുഭവിച്ചാൽ,
ഇതി ശാസനതഃ ശംഭോഃ ശോണശൈലപ്രദക്ഷിണമ്
ശംഭുവിന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ശോണപർവതത്തിന്റെ പ്രദക്ഷിണം