മയാ സൃഷ്ടാനി വിപ്രേംദ്ര ഭുവനാനി ചതുര്ദശ
ഞാൻ സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുന്നു, ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനേ, പതിനാലു ലോകങ്ങൾ.
പുരാ യമസ്തപസ്തപ്ത്വാ ബഹുകാലം സുദുഷ്കരമ് 4.1.22.
പഴയകാലത്ത് യമൻ വളരെക്കാലം ദുർലഭമായ തപസ്സു ചെയ്തു.
ചരാചരസ്യ സര്വസ്യ യാനി കര്മാണി താനി വൈ
ചലനമുള്ളതും അചലമായതുമായ എല്ലായിടത്തെയും എല്ലാ പ്രവൃത്തികളും,
പ്രവേശോ യമദൂതാനാം ന കദാചിദ്ദ്വിജോത്തമ
യമന്റെ ദൂതന്മാർക്ക് ഇവിടെ ഒരിക്കലും പ്രവേശനം ഇല്ല, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠനേ.
സ്വയം നിയംതാ വിശ്വേശസ്തത്ര കാശ്യാം തനുത്യജാമ്
സകലത്തിന്റെയും നാഥൻ, സ്വയം നിയന്ത്രകൻ, അവിടെ കാശിയിൽ തന്റെ ശരീരം ഉപേക്ഷിച്ചു.
തത്ര പാപം ന കര്തവ്യം ദാരുണാ രുദ്രയാതനാ
അവിടെ പാപം ചെയ്യരുത്; ഭയങ്കരമാണ് രുദ്രന്റെ ശിക്ഷകൾ.
പാപമേവ ഹി കര്തവ്യം മതിരസ്തി യദീദൃശീ
അങ്ങനെയൊരു മനസ്സുള്ളവർക്ക് പാപം മാത്രമേ ചെയ്യാൻ തോന്നൂ.
അപി കാമാതുരോ ജംതുരേകാം രക്ഷതി മാതരമ്
വാശിയിൽ ആകെയുള്ള ജീവിയും തന്റെ അമ്മയെ മാത്രം സംരക്ഷിക്കും.
പരാപവാദശീലേന പരദാരാഭിലാഷിണാ
മറ്റുള്ളവരെ അപവാദം പറയാനും മറ്റൊരാളുടെ ഭാര്യയെ ആഗ്രഹിക്കാനും ഇഷ്ടമുള്ളവൻ,
അഭിലഷ്യംതി യേ നിത്യം ധനം ചാത്ര പ്രതിഗ്രഹൈഃ
ഇവിടെ സമ്മാനങ്ങളിലൂടെ സമ്പത്ത് എപ്പോഴും ആഗ്രഹിക്കുന്നവരും,
പരപീഡാകരം കര്മ കാശ്യാം നിത്യം വിവര്ജയേത്
മറ്റുള്ളവരെ പീഡിപ്പിക്കുന്ന പ്രവൃത്തികൾ കാശിയിൽ എപ്പോഴും ഒഴിവാക്കണം.
ത്യക്ത്വാ വൈശ്വേശ്വരീം ഭക്തിം യേഽന്യദേവപരായണാഃ 4.1.22.
വിശ്വേശ്വരിയിലേക്കുള്ള ഭക്തി ഉപേക്ഷിച്ച് മറ്റുദൈവങ്ങളിൽ മാത്രം ഭക്തി പുലർത്തുന്നവർ—
ന യോഗേന വിനാ ജ്ഞാനം യോഗസ്തത്ത്വാര്ഥശീലനമ് 4.1.22.
യോഗം ഇല്ലാതെ ജ്ഞാനം ഉണ്ടാകില്ല; യോഗം എന്നത് സത്യാർത്ഥം ആചരിക്കലാണ്.
ഉക്തേതി വിരരാമാജഃ ശൃണ്വതോര്ഗണയോസ്തയോഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് അജൻ മിണ്ടാതിരുത്തു; ആ ഗണങ്ങൾ ഇരുവരും ആലോചിച്ചു.
ശിവശര്മോവാച സത്യലോകേശ്വര വിധേ സര്വേഷാം പ്രപിതാമഹ
ശിവശർമൻ പറഞ്ഞു: സത്യലോകത്തിലെ നാഥാ, സൃഷ്ടാവേ, എല്ലാവർക്കും പിതാമഹനേ,
പിപൃച്ഛിഷുസ്ത്വം നിര്വാണം ഗണൌ തത്കഥയിഷ്യതഃ
നീ ശിഷ്യനായി മോക്ഷത്തെക്കുറിച്ച് ഗണങ്ങളെ ചോദിക്കുന്നു; അവർ അതിനെക്കുറിച്ച് പറയാൻ പോകുന്നു.
നേതയോര്വിഷ്ണുഗണയോരഗോചരമിഹാസ്തി ഹി
ഈ രണ്ട് വിഷ്ണുഗണങ്ങൾക്ക് അതീതമായതൊന്നുണ്ട് ഇവിടെ.
ഇത്യുക്ത്വാ സത്കൃതാസ്തേ വൈ ബ്രഹ്മണാ ഭഗവദ്ഗണാഃ
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ്, ആ ദൈവിക ഗണങ്ങളെ ബ്രഹ്മാവ് ആദരിച്ചു.
പുനഃ സ്വയാനമാരുഹ്യ വൈകുംഠമഭിതോ യയുഃ
പിന്നീട്, തങ്ങളുടെ വാഹനത്തിൽ കയറി, അവർ വൈകുണ്ഠത്തിലേക്ക് പോയി.
പൃച്ഛാമ്യന്യച്ച വാം ഭദ്രൌ ബ്രൂതം പ്രീത്യാ തദപ്യഹോ
നാൻ മറ്റൊന്നും ചോദിക്കുന്നു, ഭാഗ്യശാലികളേ; ദയവായി സ്നേഹത്തോടെ അതും പറയൂ.
കാംച്യവംതീ ദ്വാരവതീ കാശ്യയോധ്യാ ച പംചമീ
കാഞ്ചി, അവന്തി, ദ്വാരവതി, കാശി, അയോധ്യ—ഇവയാണ് അഞ്ചാമത്.
വിഹായ ഷട്പുരീശ്ചാന്യാഃ കാശ്യാമേവപ്രതിഷ്ഠിതാ
മറ്റുള്ള ആറു നഗരങ്ങളെ ഉപേക്ഷിച്ച്, അവർ കാശിയിലാണ് സ്ഥിരതയുള്ളത്.
ഇതി സര്വം മമ പുരഃ പ്രസാദാദ്വക്തുമര്ഹതമ്
ഇങ്ങനെ, നിങ്ങളുടെ കൃപയാൽ, നിങ്ങൾക്ക് ഇതെല്ലാം എന്റെ മുമ്പിൽ പറയാൻ യോഗ്യരാണ്.
യഥാര്ഥം കഥയാവസ്തേ യത്പൃഷ്ടം ഭവതാനഘ 4.1.23.
പാപമില്ലാത്തവനേ, നിങ്ങൾക്കു ചോദിച്ചതു പോലെ സത്യമായിട്ടാണ് പറയേണ്ടത്.
വിപ്രാവഭാസതേ യാവത്കിരണൈഃ പുഷ്പവംതയോഃ
ബ്രാഹ്മണനേ, പൂക്കളുമായി ഇരുവരുടെയും കിരണങ്ങൾ പ്രകാശിക്കുന്നതുവരെ,
വിയച്ച താവദുപരി വിസ്താരപരിമംഡലമ്
അവരുടെ മുകളിൽ ആകാശം വലയം പോലെ വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
ഭാനോഃ സകാശാദുപരി ലക്ഷേ ലക്ഷ്യഃ ക്ഷപാകരഃ
സൂര്യന്റെ മുകളിൽ, ലക്ഷം യോജന ദൂരത്തിൽ, രാത്രിക്ക് പ്രകാശം നൽകുന്ന ചന്ദ്രൻ ഉണ്ട്.
ഉഡുമംഡലതഃ സൌമ്യ ഉപരിഷ്ടാദ്ദ്വിലക്ഷതഃ
ചന്ദ്രമണ്ഡലത്തിന്റെ മുകളിൽ, സൌമ്യനേ, അതിന്റെ ഇരട്ടിയോളം ദൂരത്തിൽ നക്ഷത്രങ്ങൾ ഉണ്ട്.
മാഹേയാദുപരിഷ്ടാച്ച സുരേജ്യോ നിയുതദ്വയേ
നക്ഷത്രപ്രദേശത്തിന്റെ മുകളിൽ, രണ്ടുലക്ഷം യോജന ദൂരത്തിൽ, ദേവന്മാരുടെ ലോകം സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു.
ദശായുതസമുച്ഛ്രായം സൌരേഃ സപ്തര്ഷിമംഡലമ്
സൂര്യന്റെ മുകളിൽ, പത്തു ലക്ഷം യോജന ഉയരത്തിൽ, സപ്തർഷിമണ്ഡലം ഉണ്ട്.