തുഷ്ടാവാഷ്ടതനും തുഷ്ടഃ പ്രഫു ല്ല നയനാംചലഃ 4.1.16.
സന്തോഷത്തോടെ, അവന് എട്ടു രൂപങ്ങളുള്ള ദൈവത്തെ സന്തോഷത്തോടെ സ്തുതിച്ചു; അവന്റെ കണ്ണുകള് സന്തോഷത്തില് വിരിഞ്ഞു.
ഭാര്ഗവ ഉവാച ത്വം ഭാഭിരാഭിരഭിഭൂയ തമഃ സമസ്തമസ്തം നയസ്യഭിമതാനി നിശാചരാണാമ്
ഭാര്ഗവന് പറഞ്ഞു: നിന്റെ കിരണങ്ങള് കൊണ്ട് നീ എല്ലാ ഇരുട്ടും അകറ്റുന്നു; രാത്രിയില് സഞ്ചരിക്കുന്നവരുടെ ആഗ്രഹങ്ങള് നീ അവസാനിപ്പിക്കുന്നു.
അഷ്ടമൂര്ത്യഷ്ടകേനേഷ്ടം പരിഷ്ടൂയേതി ഭാര്ഗവഃ 4.1.16.
ഭാര്ഗവന് എട്ടു രൂപങ്ങളോടും എട്ടു വിധത്തിലുള്ള അര്പ്പണങ്ങളോടും കൂടി ദൈവത്തെ ആരാധിച്ചു, സ്തുതിച്ചു.
അത്യര്കമത്യഗ്നിം(?) ച തേ തേജോ വ്യോമ്ന്യതിതാരകമ് 4.1.16.
നിന്റെ തേജസ് സൂര്യനെയും, അഗ്നിയെയും കടന്നു, ആകാശത്തിലെ നക്ഷത്രങ്ങളെ പോലും മറികടക്കുന്നു.
അഗസ്ത്യ ഉവാച ഇത്ഥം സധര്മിണി കഥാം ശുക്രലോകസ്യ സുവ്രതേ 4.1.16.
അഗസ്ത്യന് പറഞ്ഞു: സദ്ഗുണമുള്ളവളേ, ഇതാണ് ശുക്രലോകത്തിന്റെ യഥാര്ത്ഥ സ്വഭാവം അനുസരിച്ച് പറയുന്ന കഥ.
യസ്യാഃ ശ്രവണമാത്രേണ പ്രീണിതേ ശ്രവണേ മമ
അവളെക്കുറിച്ച് കേട്ടുമാത്രം എന്റെ ചെവികള് ആനന്ദം അനുഭവിക്കുന്നു.
കസ്യ പുണ്യനിധേര്ലോകഃ ശോകഹൃത്ത്വേഷ നിര്മലഃ
ലോകത്ത്, പുണ്യത്തിന്റെ നിധിയായ അവളാല് ആരുടെ ദുഃഖം ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുന്നില്ലെന്ന് പറയാന് കഴിയൂ?
ധയിത്വാ ശ്രോത്രപാത്രാഭ്യാം വാണീമമൃതരൂപിണീമ്
ചെവികളുടെ പാത്രങ്ങളിലൂടെ അമൃതംപോലെയുള്ള അവളുടെ വാക്കുകള് ആസ്വദിച്ചശേഷം,
ഉത്പത്തിം ചാസ്യ വക്ഷ്യാവോ ഭൂസുതോയം യഥാഭവത്
ഇനി ഭൂമിയില് അവന് എങ്ങനെ ജനിച്ചു എന്നതിന്റെ ഉത്ഭവം ഞങ്ങള് പറയാം.
പുരാ തപസ്യതഃ ശംഭോര്ദാക്ഷായണ്യാ വിയോഗതഃ
പണ്ടു ശംഭു ദാക്ഷായിണിയില് നിന്ന് വേറിട്ടു തപസ്സില് ഏര്പ്പെട്ടിരിക്കുമ്പോള്,
തതഃ കുമാരഃ സംജജ്ഞേ ലോഹിതാംഗോ മഹീതലാത്
അപ്പോള് ഭൂമിയില് നിന്ന് ചുവപ്പുനിറമുള്ള കൈകാല് ഉള്ള ഒരു പുത്രന് ജനിച്ചു.
മാഹേയ ഇത്യതഃ ഖ്യാതിം പരാമേഷ ഗതഃ സദാ
അതിനാല് അവന് എപ്പോഴും 'മാഹേയന്' എന്ന പേരില് പ്രശസ്തനായി.
അസിശ്ച വരണാ ചാപി സരിതൌ യത്ര ശോഭനേ
അവിടെ, മനോഹരിയേ, വാൾ, മരങ്ങൾ, രണ്ട് നദികൾ ഇവയും ഉണ്ട്.
സര്വഗോപി ഹി വിശ്വേശോ യത്ര നിത്യം പ്രകാശതേ
അവിടെയാണ് സർവ്വവ്യാപിയായ ലോകനാഥൻ എപ്പോഴും തനിക്കു തന്നെ വെളിപ്പെടുത്തുന്നത്.
അമൃതം ഹി ഭവംത്യേവ മൃതാ യത്ര ശരീരിണഃ 4.1.17.
അവിടെ മരിക്കുന്നവർക്ക് നിത്യജീവൻ ലഭിക്കുന്നു.
അപുനര്ഭവദേഹാസ്തേ യേഽവിമുക്രേതനുത്യജഃ
അവിമുക്തം ഒരിക്കലും വിട്ടുപോകാത്തവരുടെ ശരീരം വീണ്ടും ജനിക്കാറില്ല.
സംസ്ഥാപ്യ ലിംഗം വിധിനാ സ്വനാമ്നാംഗാരകേശ്വരമ്
അവൻ സ്വയം പേരിട്ട അംഗാരകേശ്വരം എന്ന ലിംഗം നിയമപ്രകാരം അവിടെ സ്ഥാപിച്ചു.
ജ്വലദംഗാരവത്തേജോ യാവത്തസ്യശരീരതഃ
അവന്റെ ശരീരത്തിൽ നിന്ന് പുറത്ത് വരുന്ന ജ്വലിക്കുന്ന അങ്കാരത്തിന്റെ പ്രകാശം പോലെ അതു തിളങ്ങി.
തതോംഗാരക നാമ്നാ സ സര്വലോകേഷു ഗീയതേ
അതിനാൽ അങ്കാരക എന്ന പേരിൽ അവൻ എല്ലാ ലോകങ്ങളിലും പ്രശംസിക്കപ്പെടുന്നു.
അംഗാരക ചതുര്ഥ്യാം യേ സ്നാത്വോത്തരവഹാംഭസി
അങ്കാരക ചതുർത്ഥിയ ദിവസം വടക്കോട്ട് ഒഴുകുന്ന ജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്യുന്നവർക്ക്
ന തേഷാം ഗ്രഹപീഡാ ച കദാചിത്ക്വാപി ജായതേ
അവർക്ക് ഗ്രഹബാധ ഒരിക്കലും എവിടെയും ഉണ്ടാകില്ല.
ഉപരാഗസമം പര്വ തദുക്തം കാലവേദിഭിഃ
ഉപരാഗത്തിന് സമമായ ആ ഉത്സവം കാലത്തെ അറിയുന്നവർ പ്രഖ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു.
ശ്രദ്ധയാ ശ്രാദ്ധദാ യേ വൈ ചതുര്ഥ്യംഗാരയോഗതഃ
ആ ചതുർത്ഥിയിൽ അങ്കാരകയുമായി യോജിച്ച് വിശ്വാസത്തോടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവർ
അംഗാരകചതുര്ഥ്യാം തു പുരാ ജജ്ഞേ ഗണേശ്വരഃ
അങ്കാരക ചതുർത്ഥിയിലാണ് പുരാതനകാലത്ത് ഗണേശ്വരൻ ജനിച്ചത്.
ഏകഭക്തവ്രതീ തത്ര സംപൂജ്യ ഗണനായകമ് 4.1.17.
അവിടെ ഏകഭക്തം വ്രതം പാലിച്ച് ഗണനായകനെ ആരാധിക്കണം.
അംഗാരേശ്വര ഭക്താ യേ വാരാണസ്യാം നരോത്തമാഃ
വാരാണസിയിൽ അങ്കാരേശ്വര ഭക്തരായ ഉത്തമന്മാർ
അഗസ്ത്യ ഉവാച ഇത്ഥം കഥയതോരേവ രമ്യാം പുണ്യവതീം കഥാമ്
അഗസ്ത്യൻ പറഞ്ഞു: ഇങ്ങനെ രമണീയവും പുണ്യവുമുള്ള കഥ പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ,
നേത്രാനംദകരീം ദൃഷ്ട്വാ ശിവശര്മാഽഥ താം പുരീമ്
കണ്ണുകൾക്ക് ആനന്ദം നൽകുന്ന ആ നഗരത്തെ കണ്ടശേഷം ശിവശർമൻ—
അധ്വഖേദാപനോദായ പുനരസ്യാഃ പുരഃ കഥാമ്
യാത്രയുടെ ക്ഷീണം മാറ്റാൻ വീണ്ടും ആ നഗരത്തിന്റെ കഥ
വിധേര്വിധിത്സതഃ പൂര്വം ത്രിലോകീരചനാം മുദാ
വിദിയുടെ ഇഷ്ടം അറിയാൻ ആഗ്രഹിച്ച്, അവൻ ആദ്യം മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും സൃഷ്ടിയെ സന്തോഷത്തോടെ ചിന്തിച്ചു.