അനുജഗ്മുഃ ക്രുധാ യാന്തം യുദ്ധായ മഹിഷാസുരമ്
അവർ കോപത്തോടെ യുദ്ധത്തിനായി മുന്നേറുന്ന മഹിഷാസുരനെ പിന്തുടർന്നു.
ശിരസ്ത്രവംതോ രഥിനഃ സുനിഷംഗാ ധനുര്ധരാഃ
വില്ലുകൾ കയ്യിൽ പിടിച്ച രഥികന്മാർക്ക് തലയിൽ നിന്ന് രക്തം ഒഴുകി.
സമംതാത്പൂരിതദിശഃ സിംഹനാദൈര്ഭയംകരൈഃ 1.3.2.19.
എല്ലാ ദിക്കുകളും ഭയാനകമായ സിംഹനാദങ്ങൾ കൊണ്ട് നിറഞ്ഞു.
താശ്ച തൈര്ബലിഭിഃ കൃത്വാ സംഗ്രാമം നിസ്സഹത്വതഃ
അവ ശക്തിമാന്മാരോടൊപ്പം യുദ്ധം ചെയ്തു, സഹിക്കാൻ കഴിയാതെ പോയി.
ഉക്ത്വാ മായാലുലായസ്യ ദുര്ജയത്വം ദുരാത്മനഃ
മായയിൽ ജനിച്ച ആ ദുഷ്ടന്റെ ജയിക്കാനാവാത്ത ശക്തിയെ കുറിച്ച് പറഞ്ഞു.
യോഗനിദ്രേതി രൂപേണ വിഷ്ണോര്നയനപദ്മയോഃ
യോഗനിദ്രയുടെ രൂപത്തിൽ, വിഷ്ണുവിന്റെ കമലനയനങ്ങളിൽ അവൾ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടു.
അമൂമുഹസ്തം ന തഥാ മാതശ്ച മധുകൈടഭൌ
മാതാവേ, മധു-കൈടഭന്മാർ പോലും അവളുടെ കൈ പിടിച്ചില്ല.
ത്വം കൌശികീ ന ചേജ്ജാതാ മൃത്യുഃ ശുംഭനിശംഭയോഃ
കൗശികി, നീ ജനിച്ചില്ലെങ്കിൽ ശുംഭനും നിശുംഭനും മരണം സംഭവിക്കുമായിരുന്നില്ല.
വിംധ്യവാസിനി വിംധ്യേന കിമവംധ്യം കൃതം തപഃ
വിന്ദ്യപർവ്വതത്തിൽ വസിക്കുന്നവളേ, വിന്ദ്യപർവ്വതം കൊണ്ട് നിന്റെ വ്രതങ്ങൾ എപ്പോഴെങ്കിലും ഫലമില്ലാതെ പോയതുണ്ടോ?
കാപിശായനമാപീതം ധനദോപായനീകൃതമ്
കുരങ്ങിന്റെ കിടക്ക ആസ്വദിച്ചു, പിന്നെ അതു ധനത്തിന്റെ ദൈവത്തിന് സമ്മാനമായി നൽകി.
ബ്രഹ്മണഃ സൃഷ്ടിശക്തിസ്ത്വം സ്ഥിതിശക്തിര്മധുദ്വിഷഃ
നീ ബ്രഹ്മാവിന്റെ സൃഷ്ടിശക്തിയും, മധുവിന്റെ ശത്രുവിന്റെ നിലനിൽപ്പിന്റെ ശക്തിയും ആണു.
യശോദാനംദജാതാ ത്വമേകാനംശേതി നാമതഃ
യശോദയുടെ സന്തോഷമായി ജനിച്ചവളെ, നിന്നെ ഏകാംശ എന്ന പേരിലാണ് വിളിക്കുന്നത്.
ത്വം വിദ്യാ ത്വം മഹാമായാ ത്വം ലക്ഷ്മീസ്ത്വം സരസ്വതീ 1.3.2.19.
നീ ജ്ഞാനവും, മഹാമായയും, ലക്ഷ്മിയും, സരസ്വതിയും ആണു.
മഹിഷാസുരയുദ്ധായ സംതുഷ്ടാ നിര്യയൌ തദാ
മഹിഷാസുരനോടുള്ള യുദ്ധത്തിന് തൃപ്തരായി അവൾ പുറപ്പെട്ടു.
പ്രചംഡമംഡലാഗ്രേണ ഭിംഡിപാലേന ചാമരമ്
ഭയങ്കരമായ വലയവും, ദണ്ഡവും കൈയിൽ പിടിച്ച് അവൾ ചാമരം വീശി.
ഉഗ്രവക്ത്രം കുഠാരേണ ശക്ത്യാ വികടചക്ഷുഷമ്
ഭയപ്പെടുത്തുന്ന മുഖം, കുതാരവും കുന്തവും കൈയിൽ, ഭയാനകമായ കണ്ണുകളോടെ അവൾ നിന്നു.
നിഹത്യ മഹിഷസ്യാഗ്രേ സരോഷം യുധ്യതീ സ്വയമ്
മഹിഷന്റെ മുന്നിൽ അവളെ തന്നെ ക്രോധത്തോടെ യുദ്ധം ചെയ്തു, ശത്രുവിനെ തകർത്തു.
അഥാത്യമര്ഷിതോ ദുര്ഗാം വിശിഖൈര്മഹിഷാസുരഃ
അപ്പോൾ അത്യന്തം കോപത്തോടെ മഹിഷാസുരൻ ദുർഗയെ അമ്പുകൾകൊണ്ട് ആക്രമിച്ചു.
തതോ ദുര്ഗാഥ സംരംഭാത്പ്രജഹാരാസുരേശ്വരമ്
അപ്പോൾ ദുർഗ, ഉഗ്രകോപത്തോടെ അസുരാധിപതിയെ പിടിച്ചു.
തതോ ദൈത്യസ്ത്രിഭിര്ദുര്ഗാം ജഘാന വിശിഖൈര്മുഖേ
അപ്പോൾ ദൈത്യൻ മൂന്നു അമ്പുകൾകൊണ്ട് ദുർഗയുടെ മുഖത്ത് അടി നൽകി.
ഏകേന സാരഥിം രഥ്യാനഷ്ടഭിഃ കാര്മുകം ത്രിഭിഃ
ഒരു അമ്പുകൊണ്ട് സാരഥിയെ, എട്ട് അമ്പുകൾകൊണ്ട് രഥത്തെ, മൂന്ന് അമ്പുകൾകൊണ്ട് വില്ലിനെ ദൈത്യൻ അടി നൽകി.
പദാതിരഥ ദൈത്യേംദ്രഃ ശതഘ്നീം ജ്വലദാകൃതിമ്
പടയിലും രഥത്തിലും ദൈത്യാധിപൻ നൂറു പാളികളുള്ള ജ്വലിക്കുന്ന ആയുധം കൈവശം എടുത്തു.
ഹാഹാകുര്വസ്തു ദേവേഷു വിദ്രാണേ മാതൃമംഡലേ 1.3.2.19.
ദേവന്മാർ ഭയത്തോടെ നിലവിളിച്ചു, മാതൃമണ്ഡലവും ഭയപ്പെട്ടു.
കൃപാണമംകുശം പാശം ഭുശുംഡീം കരവാലികാമ്
വാൾ, ആനക്കൊമ്പ്, കയറു, ദണ്ഡം, ആയുധങ്ങളുടെ ഒരു കൂട്ടം—
പരശ്വധം ഭിംഡിപാലം പട്ടിശം ലഗുഡം ച സഃ
കുതാരം, ദണ്ഡം, കുന്തം, ഗദ—ഇവയെല്ലാം ദൈത്യൻ എടുത്തു.
ആപതംത്യേവ ശസ്ത്രാണി ക്ഷിപ്താന്യാദായ വൈരിണാമ്
ശത്രുക്കൾ എറിയുന്ന ആയുധങ്ങൾ അവളെ향െ ഓടിയെത്തുമ്പോൾ അവൾ അവയെ പിടിച്ചു.
ദുര്ഗോപവാഹ്യഃ സിംഹോഽപി ലാംഗൂലാഗ്രേണ മുദ്രിതമ്
ദുർഗ്ഗയുടെ അടുത്തേക്ക് വലിച്ചുകൊണ്ടുവന്ന സിംഹത്തെയും അവളുടെ വാലിന്റെ അറ്റം കൊണ്ട് അടയാളപ്പെടുത്തി.
ക്ഷണം സിംഹഃ ക്ഷണം ക്രോഡഃ ക്ഷണം വ്യാഘ്രഃ ക്ഷണം ഗജഃ
ഒരു നിമിഷം സിംഹം, മറ്റൊരു നിമിഷം പന്നി, പിന്നെ ഒരു നിമിഷം കടുവ, പിന്നെ ഒരുപാട് നിമിഷം ആനയായി മാറി.
മഹിഷോഽഥ വിഷാണാഭ്യാം തീക്ഷ്ണാഭ്യാമത്യമര്ഷിതഃ
പിന്നീട്, കൂരമായ കൊമ്പുകളുള്ള മഹിഷനായി, അത്യന്തം കോപത്തോടെ മാറി.
ക്ഷണം ഗഗനമധ്യസ്ഥഃ ക്ഷണം പ്രാപ്തോ മഹീതലേ
ഒരു നിമിഷം ആകാശത്തിന്റെ നടുവിൽ, മറ്റൊരു നിമിഷം ഭൂമിയിൽ എത്തി.