ശിവശര്മോവാച പുരുഷോത്തമപാദാബ്ജപരാഗോദ്ധൂസരാലകൌ
ശിവശര്മന് പറഞ്ഞു: പരമപുരുഷന്റെ പാദകമലത്തിലെ പൊടിപടര്ന്ന പൂമ്പൊടി അവരുടെ മുടിയില് പതിഞ്ഞിരിക്കുന്നു.
ഗണാവൂചതുഃ ദിക്പതേര്നിര്ഋതസ്യാസൌ പുണ്യാപുണ്യജനോഷിതാ
ഗണങ്ങള് പറഞ്ഞു: ദിശാപാലനായ നിരൃതിയുടെ ദേശം, പുണ്യവും പാപവും ഉള്ളവര് ഇവിടെ വസിക്കുന്നു.
രാക്ഷസാനിവസംത്യസ്യാമപരദ്രോഹിണഃ സദാ
ഇവിടെ എപ്പോഴും രാക്ഷസരും മറ്റുള്ളവരെ വഞ്ചിക്കുന്നവരും താമസിക്കുന്നു.
സ്മൃത്യുക്തശ്രുതിവര്ത്മാനോ ജാതവര്ണാവരേഷ്വപി
സ്മൃതി, ശ്രുതി എന്നിവയില് പറയുന്ന വഴി പിന്തുടരുന്നവര് താഴ്ന്ന ജാതിയില് ജനിച്ചാലും,
പരദാര പരദ്രവ്യ പരദ്രോഹപരാങ്മുഖാഃ
മറ്റുള്ളവരുടെ ഭാര്യയില് നിന്നും സമ്പത്തില് നിന്നും ദ്രോഹത്തില് നിന്നും വിട്ടുനില്ക്കുന്നവര്,
ദ്വിജാതിഭക്ത്യുത്പന്നാര്ഥൈരാത്മാനം പോഷയംതി യേ
ദ്വിജന്മാരോടുള്ള ഭക്തിയിലൂടെ ലഭിച്ച സമ്പത്ത് കൊണ്ട് സ്വയം പോഷിപ്പിക്കുന്നവര്,
ആഹൂതാ വസ്ത്രവദനാ വദംതി ദ്വിജസംനിധൌ
ചന്ദ്രനുപോലെയുള്ള മുഖമുള്ള സ്ത്രീകള് വിളിക്കുമ്പോള് ദ്വിജന്മാരുടെ സാന്നിധ്യത്തില് സംസാരിക്കുന്നു.
തീര്ഥസ്നാനപരാനിത്യം നിത്യം ദേവപരായണാഃ
തീർത്ഥസ്നാനത്തിൽ എപ്പോഴും താല്പര്യമുള്ളവരും ദൈവഭക്തിയിൽ സ്ഥിരമായവരുമാണ് ഇവര്.
ദമ ദാന ദയാ ക്ഷാംതി ശൌചേംദ്രിയ വിനിഗ്രഹാഃ
സ്വയംനിയന്ത്രണം, ദാനം, കരുണ, ക്ഷമ, ശുദ്ധി, ഇന്ദ്രിയനിഗ്രഹം —
ആവശ്യേഷു സദോദ്യുക്താ യേ ജാതാ യത്രകുത്രചിത് 4.1.12.
ഇവയില് എപ്പോഴും താല്പര്യമുള്ളവര് എവിടെയുണ്ടായാലും,
മ്ലേച്ഛാ അപി സുതീര്ഥേഷു യേ മൃതാനാത്മഘാതകാഃ
നല്ല തീര്ത്ഥങ്ങളില് മരിക്കുന്ന മ്ലേഛരും, ആത്മഹത്യ ചെയ്യുന്നവരും,
അംധം തമോ വിശേയുസ്തേ യേ ചൈവാത്മഹനോ ജനാഃ
അവര് അന്ധകാരത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നു; ആത്മഹത്യ ചെയ്യുന്നവര്ക്കും അതുപോലെയാണ്.
ആത്മഘാതോ ന കര്തവ്യസ്തസ്മാത്ക്വാപി വിപശ്ചിതാ
അതിനാൽ, ഒരു ജ്ഞാനിയ്ക്ക് എവിടെയും സ്വയം ജീവഹത്യ ചെയ്യാൻ പാടില്ല.
യഥേഷ്ടമരണം കേചിദാഹുസ്തത്ത്വാവബോധകാഃ
ചിലർ സത്യത്തെ മനസ്സിലാക്കിയവർ, ഇഷ്ടമുള്ളപ്പോഴെല്ലാം മരിക്കാമെന്ന് പറയുന്നു.
അംത്യജാ അപി യേ കേചിദ്ദയാധര്മാനുസാരിണഃ
ഏതെങ്കിലും അന്ത്യജന്മാരായിരുന്നാലും, അവർ ദയയും ധർമ്മവും പിന്തുടർന്നാൽ—
പല്ലീപതിരഭൂദുഗ്രഃ പിംഗാക്ഷ ഇതി വിശ്രുതഃ
ഒരു ഗ്രാമാധിപൻ ഉണ്ടായിരുന്നു, ഉഗ്രനും പിംഗാക്ഷൻ എന്ന പേരിൽ പ്രശസ്തനുമായിരുന്നു.
ഘാതയേദ്ദൂരസംസ്ഥോപി യഃ പാംഥപരിപംഥിനഃ
അവൻ ദൂരെയായിരുന്ന യാത്രക്കാരെയും വഴിപ്പോക്കരെയും കൊല്ലാൻ ഉത്തരവിടുമായിരുന്നു.
ജീവേന്മൃഗയു ധര്മേണ തത്രാപി കരുണാപരഃ
അവൻ വേട്ടയാടിയാണ് ജീവിച്ചിരുന്നത്, എന്നാൽ ധർമ്മം പാലിച്ചും പ്രത്യേകമായ ദയയും കാണിച്ചുമായിരുന്നു.
ന തോയഗൃധ്നൂന്ന ശിശൂന്നാംതര്വര്ത്നിത്വലക്ഷണാന് 4.1.12.
അവൻ വെള്ളത്തിനും, കുട്ടികൾക്കും, അകത്തുള്ള വിളക്കുപോലെയുള്ളവർക്കും മോഹം കാണിച്ചില്ല.
ശ്രമാതുരേഭ്യഃ പാംഥേഭ്യഃ സ വിശ്രാമം പ്രയച്ഛതി
കഷ്ടപ്പെട്ട യാത്രക്കാർക്ക് അവൻ വിശ്രമം നൽകുമായിരുന്നു.
മൃഗത്ത്വചോതിമൃദുലാ വിവസ്ത്രേഭ്യാതിസര്ജതി
വസ്ത്രമില്ലാത്തവർക്കു അവൻ ഏറ്റവും മൃദുവായ മൃഗത്വക്ക് വസ്ത്രമായി കൊടുക്കുമായിരുന്നു.
ന ജിഘൃക്ഷതി തേഭ്യോര്ഥമഭയം ചേതി യച്ഛതി
അവരിൽ നിന്ന് ധനം എടുക്കാൻ അവൻ ശ്രമിച്ചില്ല, അവർക്കു ഭയം ഇല്ലാതിരിക്കാൻ ഉറപ്പു നൽകി.
നിത്യം കാര്പടികാന്സര്വാന് സ പുത്രേണ പ്രപശ്യതി
അവൻ തന്റെ മകനോടൊപ്പം എല്ലായ്പ്പോഴും എല്ലാ ഭിക്ഷുക്കളെയും ശ്രദ്ധിച്ചുപോരുന്നു.
ഇതി തിഷ്ഠതി പിംഗാക്ഷേ സാടവീ നഗരായിതാ
ഇങ്ങനെ പിംഗാക്ഷൻ കാടിനെ ഒരു നഗരമാക്കി മാറ്റി അവിടെ തുടരുകയായിരുന്നു.
കദാചിത്തത്പിതൃവ്യേണ സമീപ ഗ്രാമവാസിനാ
ഒരു ദിവസം അവന്റെ പിതാവിന്റെ സഹോദരൻ, ഗ്രാമത്തിൽ താമസിച്ചവൻ, അടുത്തെത്തി.
ലുബ്ധകസ്തദ്ധനേ ലുബ്ധഃ ക്ഷുദ്രസ്തന്നിധനോദ്യതഃ
അവിടെ ഒരു വേട്ടക്കാരൻ ഉണ്ടായിരുന്നു, ആധനം കിട്ടാൻ അത്യന്തം മോഹിയായും, കൊല ചെയ്യാൻ തയ്യാറായും.
തദാ യുപ്യസ്യശേഷേണ പിംഗാക്ഷോ മൃഗയാം ഗതഃ
അപ്പോൾ പിംഗാക്ഷൻ യാഗശേഷിച്ച യൂപത്തിന്റെ ഭാഗം എടുത്ത് വേട്ടയാടാൻ പോയി.
പരപ്രാണദ്രുഹാം പുംസാം ന സിദ്ധ്യേയുര്മനോരഥാഃ
മറ്റുള്ളവരുടെ ജീവനെ ഹാനിപ്പെടുത്തുന്നവരുടെ ആഗ്രഹങ്ങൾ ഒരിക്കലും ഫലിക്കില്ല.
ന ചിംതയേദനിഷ്ടാനി തസ്മാത്കൃഷ്ടിഃ കദാചന 4.1.12.
അതിനാൽ, ദുർഭാഗ്യങ്ങൾ ഒരിക്കലും ചിന്തിക്കരുത്; അതുകൊണ്ട് കൃഷി ചെയ്യരുത്.
തസ്മാദാത്മസുഖംപ്രേപ്സു രിഷ്ടാനിഷ്ടം ന ചിംതയേത്
അതിനാൽ, സ്വന്തം സന്തോഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ നല്ലതോ ചീത്തയോ ചിന്തിക്കരുത്.