പതിതാനാം ച സംഭാഷേ കുര്യാദാചമനിക്രിയാമ് ൪൧.
പാപികളോടു സംസാരിച്ചാൽ ആചമനക്രിയ നിർവഹിക്കണം.
ധര്മതോ ധനമാഹാര്യ യഷ്ടവ്യം ചാപി യത്നതഃ ത്വംകാരോ വാ വധോ വാപി ഗുരൂണാമുഭയം സമമ്॥ ൪൧.
ധനം ന്യായമായി സമ്പാദിക്കണം; യാഗങ്ങൾ ശ്രദ്ധയോടെ നടത്തണം; ഗുരുക്കളുടെ തല്ലോ ശാപമോ ഒന്നുപോലെയാണ്.
സത്യം വാച്യം നിത്യമൈത്രേണ ഭാവ്യം കാര്യം ത്യാജ്യം നിത്യമായാസകാരി ൪൧.
സത്യം എല്ലായ്പ്പോഴും സംസാരിക്കണം; സ്ഥിരമായ സൗഹൃദം പുലർത്തണം; കഷ്ടം ഉണ്ടാക്കുന്ന പ്രവൃത്തികൾ എല്ലായ്പ്പോഴും ഒഴിവാക്കണം.
തീര്ഥസ്നാനൈഃ സോപവാസൈര്വ്രതൈശ്ച പാത്രേ ദാനൈര്ഹോമജപ്യൈശ്ചയജ്ഞൈഃ ൪൧.
തിര്ഥങ്ങളിൽ കുളിക്കൽ, ഉപവാസം, വ്രതങ്ങൾ, യോഗ്യർക്കു ദാനം, ഹോമം, ജപം, യാഗങ്ങൾ—
യത്രാപി കുര്വതോ നാത്മാ ജുഗുപ്സാമേതി പാര്ഥിവ ൪൧.
ഈ എല്ലാറ്റിലും, രാജാവേ, ചെയ്യുന്നവന്റെ മനസ്സിൽ അപമാനം വരികയില്ല.
ഇതി തേ വൈ സമുദ്ദേശഃ കീര്തിതഃ കിംചിദേവ ച ൪൧.
ഇങ്ങനെ, കുറച്ചു ഭാഗം മാത്രം ഞാൻ നിന്നോട് വിശദീകരിച്ചു.
ഏവമാചരതോ ധര്മം മഹേശസ്യ ഗൃഹേ സതഃ ൪൧.
ഇങ്ങനെ മഹേശന്റെ വീട്ടിൽ ധർമ്മം ആചരിച്ചാൽ—
ഏവം നാനാവിധാന്ധര്മാന്മഹാകാലസ്യ ഫാല്ഗുന ൪൧.
അങ്ങനെ തന്നെ, ഫാൽഗുനാ, മഹാകാലന്റെ വിവിധ ധർമ്മങ്ങളും ഉണ്ട്.
യാവത്പശ്യംതി യേ തത്ര സമാജഗ്മുഃ ശ്രൃണുഷ്വ താന് ൪൧.
അവിടെ എത്തിയവരും കണ്ടവരുമാരെക്കുറിച്ച് ഇപ്പോൾ കേൾക്കു.
ഇംദ്രാദയസ്തഥാ ദേവാ വസിഷ്ഠാദ്യാ മുനീശ്വരാഃ ൪൧.
ഇന്ദ്രനെയും മറ്റ് ദേവന്മാരെയും, വസിഷ്ഠനെയും മറ്റ് മഹർഷിമാരെയും—
താന്മഹേശമുഖാന്സര്വാന്മഹാകാലോ മഹാമതിഃ ൪൧.
അവരെല്ലാവരെയും, മഹേശനെ മുന്നിൽ വെച്ച്, മഹാകാലൻ അഭിസംബോധന ചെയ്തു.
തതോ ബ്രഹ്മാദിഭിര്ദേവൈര്വരേ രത്നമയാസനേ ൪൧.
ശേഷം ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാർ രത്നങ്ങളാൽ നിർമ്മിച്ച മനോഹരമായ സിംഹാസനത്തിൽ—
തതോ ദേവ്യാ സമാലിംഗ്യ നീത്വോത്സംഗം സ്വകം മുദാ ൪൧.
പിന്നീട്, ദേവിയെ അണച്ച് സന്തോഷത്തോടെ തന്റെ മടിയിൽ ഇരുത്തി.
ഉക്തഞ്ച യാവദ്ബ്രഹ്മാണ്ഡമിദമാസ്തേ ശിവവ്രത ൪൧.
ഇതുവരെ ഈ ബ്രഹ്മാണ്ഡം നിലനിൽക്കുന്നിടത്തോളം ശിവവ്രതം നിലനിൽക്കും എന്ന് പ്രഖ്യാപിച്ചു.
ദേവേന ച വരോ ദത്തസ്ത്വല്ലിംഗം യോഽര്ചയിഷ്യതി ൪൧.
ദേവൻ ഒരു വരം നൽകി: നിന്റെ ലിംഗം ആരെങ്കിലും ആരാധിച്ചാൽ—
ദര്ശനം സ്തവനം പൂജാ പ്രണാമശ്ച തതോ ജപഃ ൪൧.
കാണൽ, സ്തുതി, പൂജ, നമസ്കാരം, അതിനുശേഷം ജപം—
ഇത്യുക്തേ വിസ്മിതാ ദേവാഃ സാധു സാധ്വിതി തേ ജഗുഃ ൪൧.
ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോള് ദേവന്മാര് അത്ഭുതത്തോടെ, 'ശ്രേഷ്ഠം! ശ്രേഷ്ഠം!' എന്ന് ആവേശത്തോടെ പറഞ്ഞു.
തതഃ സുരൈഃസ്തൂയമാനോ വംദ്യമാനശ്ച ചാരണൈഃ ൪൧.
അതിനുശേഷം ദേവന്മാരും സ്വര്ഗ്ഗഗായകര്യും മഹാകാലനെ പ്രശംസിച്ചു ആദരിച്ചു.
കോടികോടിഗണൈശ്ചൈവ സ്തുവദ്ഭിഃ സര്വതോ വൃതഃ॥ ൪൧.
അനവധി കോടിക്കണക്കിന് ജനങ്ങള് ചുറ്റും നിന്നു മഹാകാലനെ സ്തുതിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നു.
മഹാകാലോ രുദ്രഭവനം ഗതോ ഭവപുരസ്സരഃ ൪൧.
ഭവന് മുന്നില് നിന്ന് നയിച്ച് മഹാകാലന് രുദ്രന്റെ വാസസ്ഥലത്തേക്ക് പോയി.
കൂപശ്ചാപി സരഃ പുണ്യം മഹാകാലസ്യ സിദ്ധിദമ് ൪൧.
മഹാകാലന്റെ പേരില് ഒരു വിശുദ്ധമായ കിണറും തടാകവും ഉണ്ട്; അവ വിജയപ്രദമാണ്.
മഹാകാലഃ സമാലിംഗ്യ താഞ്ഛിവായ നിവേദയേത് ൪൧.
മഹാകാലന് അവരെ അണുകെട്ടി ശിവനോട് സമര്പ്പിച്ചു.
ദൃഷ്ടം സ്പൃഷ്ടം പൂജിതം ച ഗതാസ്തേ ഭവസദ്മ തത് ഏവമേതാനി ലിംഗാനി സപ്ത ജാതാനി ഫാല്ഗുന॥ ൪൧.
'നോക്കി, സ്പര്ശിച്ച്, ആരാധിച്ച്, നിങ്ങള് ഭവന്റെ വാസസ്ഥലത്തെത്തിയിരിക്കുന്നു.' ഇങ്ങനെ, ഫാല്ഗുനാ, ഈ ഏഴു ലിംഗങ്ങളും അങ്ങനെ ഉദിച്ചുവന്നു.
യേ ശ്രൃണ്വംതി ഗൃണംത്യേതത്തേപി ധന്യാ നരോത്തമാഃ॥ ൪൧.
ഇത് കേള്ക്കുന്നവരും പാരായണം ചെയ്യുന്നവരും ഭാഗ്യശാലികളാണ്.
തതോ മയാ സ്ഥാപിതേ ച സ്ഥാനേ കാലാംതരേണ ഹ ൪൨.
അതിനുശേഷം, ഞാന് അതിനെ അതിന്റെ സ്ഥാനത്ത് സ്ഥാപിച്ചു, കാലക്രമേണ—
വാസുദേവവിഹീനം ഹി തീര്ഥമേതന്ന രോചതേ ൪൨.
വാസുദേവന് ഇല്ലാത്ത ഈ തീര്ഥം എനിക്ക് ഇഷ്ടമല്ല.
യത്ര നൈവ ഹരിഃ സ്വാമീ തീര്ഥേ ഗേഹേഽഥ മാനസേ ൪൨.
ഹരിയെന്ന പ്രഭു ഇല്ലാത്തിടത്ത്—തീര്ഥത്തിലോ, വീട്ടിലോ, മനസ്സിലോ—
തസ്മാത്പ്രസാദ്യ വരദം തീര്ഥേഽസ്മിന്പുരുഷോത്തമമ് ൪൨.
അതിനാല്, ഈ തീര്ഥത്തില് വരദനായ പുരുഷോത്തമനെയും പ്രസാദിപ്പിച്ച്—
ഇതി സംചിംത്യ കൌരവ്യ തതോഽഹം ചാത്ര സംസ്ഥിതഃ ൪൨.
ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ച്, കൌരവ്യാ, ഞാന് ഇവിടെ തന്നെ തുടരാന് തീരുമാനിച്ചു.
അഷ്ടാക്ഷരം ജപന്മംത്രം സംനിഗൃഹ്യേംദ്രിയാണി ച ൪൨.
എട്ടക്ഷരമന്ത്രം ജപിച്ച്, ഇന്ദ്രിയങ്ങള് നിയന്ത്രിച്ച്,