ഇതി സംചിംത്യ കാര്യം ത്വം സര്വഥാ കുരു തത്സ്ഫുടമ്॥ ൨൪.
ഇങ്ങനെ ആലോചിച്ച് നീ ആ കര്മ്മം പൂര്ണമായും വ്യക്തമായി ചെയ്യണം.
ഇത്യാ കര്ണ്യ തഥേത്യുക്ത്വാ വസംതരതിസംയുതഃ ൨൪.
അത് കേട്ടു, 'അങ്ങനെ തന്നെ' എന്നു പറഞ്ഞ്, വസന്തവും പ്രണയവും കൂടെ കൊണ്ടു അവന് പുറപ്പെട്ടു.
തത്രാപശ്യത ശംഭോഃ സ പുണ്യമാശ്രമമംഡലമ് ൨൪.
അവിടെ അവന് ശംഭുവിന്റെ പുണ്യമായ ആശ്രമവലയം കണ്ടു.
തത്രാപശ്യത്ത്രിനേത്രസ്യ വീരകംനാമ ദ്വാരപമ് ൨൪.
അവിടെ മൂന്നു കണ്ണുള്ള ദൈവത്തിന്റെ വാത്സല്യനായ വീരകനെ അവന് കണ്ടു.
ദദര്ശ ച മഹേശാനം നാസാഗ്രകൃതലോചനമ് സമാകായം സുഖാസീനം സമാധിസ്ഥം മഹേശ്വരമ്॥ ൨൪.
അവന് മഹേശ്വരനെ മൂക്കിന്റെ അഗ്രത്തില് കണ്ണുകള് പതിപ്പിച്ച്, ശരീരം നേരെ ഇരുന്ന്, ധ്യാനത്തില് ലീനനായി കാണുകയും ചെയ്തു.
നിസ്തരംഗം വിനിര്ഗൃഹ്യ സ്ഥിതമിംദ്രിയഗോചരാന് ൨൪.
അവന് പൂര്ണമായും ശാന്തനായി, ഇന്ദ്രിയങ്ങള് എല്ലാം പിന്വലിച്ച്, അചഞ്ചലമായി ഇരുന്നു.
തം തഥാവിധമാലോക്യ സോംതര്ഭേദായ യത്നവാന് ൨൪.
അവനെ അങ്ങനെയായിരിക്കുന്നു കണ്ടു, അവന് അകത്തുനിന്ന് അവനെ ഉല്ലാസിപ്പിക്കാന് ശ്രമിച്ചു.
ഏതസ്മിന്നംതരേ ദേവോ വികാസിതവിലോചനഃ ൨൪.
അപ്പോള് ദൈവം പൂത്തുവീണ കണ്ണുകള് തുറന്നു.
നിവേദിതാ വീരകേണ വിവേശ ച ഗിരേഃ സുതാ ൨൪.
വീരകന് അറിയിച്ച ശേഷം, പര്വതപുത്രി അകത്തു കടന്നു.
തതസ്തസ്യാം മനഃ സ്വീയമനുരക്തമവേക്ഷ്യ ച താവദാപൂര്ണധനുഷമപശ്യത രതിപ്രിയമ്॥ ൨൪.
അവളുടെ മനസ്സ് അവനിലേക്കു ആകര്ഷിക്കപ്പെട്ടത് കണ്ടു, അവള് തന്റെ പ്രിയനെ, വില്ല് പൂര്ണമായി വലിച്ച നിലയില് കണ്ടു.
തന്നാശകൃപയാ ദേവോ നാനാസ്ഥാനേഷു സോഽഗമത് ൨൪.
അവളോടുള്ള കരുണ കൊണ്ടു ദൈവം പല സ്ഥലങ്ങളിലും സഞ്ചരിച്ചു.
സ നദീഃ പര്വതാശ്ചൈവ ആശ്രമാന്സരസീസ്തഥാ ൨൪.
അവന് നദികളും പര്വതങ്ങളും ആശ്രമങ്ങളും തടാകങ്ങളും സന്ദര്ശിച്ചു.
ജഗത്ത്രയം പരിഭ്രമ്യ പുനരാഗാത്സ്വമാശ്രമമ് ൨൪.
മൂന്നു ലോകവും ചുറ്റി, പിന്നെ തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.
തതസ്തൃതീയനേത്രോത്ഥവഹ്നിനാ നാകവാസിനാമ് ൨൪.
അതിനുശേഷം, മൂന്നാം കണ്ണില് നിന്നുള്ള അഗ്നി സ്വര്ഗ്ഗവാസികള്ക്കായി പുറപ്പെട്ടു.
സസ തു തം ഭസ്മസാത്കൃത്വാ ഹരനേത്രോദ്ഭവോഽനലഃ ൨൪.
ഹരന്റെ കണ്ണില് നിന്നു ഉദിച്ച അഗ്നി അവനെ ചാരമാക്കി.
തതോ ഭവോ ജഗദ്ധേതോര്വ്യഭജജ്ജാതവേദസമ് ൨൪.
പിന്നീട് ഭവന് ലോകത്തിന്റെ ഭാവിക്കായി ആ അഗ്നിയെ വിഭജിച്ചു.
ഭൃംഗേഷു കോകിലാസ്യേഷു വിഹാരേഷു സ്മരാനലമ് ൨൪.
അവന് ആ കാമാഗ്നിയെ തേനീച്ചകളിലും, കുയിലിന്റെ പാട്ടിലും, വിനോദസ്ഥലങ്ങളിലും വെച്ചു.
ജ്വാലയത്യനിശം സോഽഗ്നിര്ദുശ്ചികിത്സ്യോഽസുഖാവഹഃ ൨൪.
ആ അഗ്നി ഒരുനിമിഷവും അണങ്ങാതെ കത്തുന്നു; അതിന് ചികിത്സയില്ല, ദു:ഖം മാത്രം നല്കുന്നു.
വിലലാപ രതിര്ദ്ദീനാ മധുനാ ബംധുനാ സഹ ൨൪.
രതി ദു:ഖിതയായി, തന്റെ സുഹൃത്ത് മധുവിനൊപ്പം വേദനയോടെ കരയുകയായിരുന്നു.
രത്യാഃ പ്രലാപമാകര്ണ്യ ദേവദേവോ വൃഷധ്വജഃ ൨൪.
രതിയുടെ വിലാപം കേട്ട ദേവദേവൻ, കാളയെ പതാകയാക്കി നില്ക്കുന്നവൻ, ആലോചനയോടെ കേട്ടുനിന്നു.
അമൂര്തോഽപി ഹ്യയം ഭദ്രേ കാര്യം സര്വം പതിസ്തവ ൨൪.
പ്രിയേ, രൂപമില്ലാത്തവനാണെങ്കിലും, നിന്റെ ഭർത്താവ് എല്ലാം ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ളവനാണ്.
യദാ വിഷ്ണുശ്ച ഭവിതാ വസുദേവാത്മജോ വിഭുഃ ൨൪.
വസുദേവന്റെ മകനായി മഹാശക്തനായ വിഷ്ണു ജനിക്കുമ്പോൾ,
സാ പ്രണമ്യ തതോ രുദ്രമിതി പ്രോക്താ രതിസ്തതഃ ൨൪.
അപ്പോൾ രതി, രുദ്രനോട് വിനയത്തോടെ നമസ്കരിച്ചു, ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.
ദേവര്ഷേ വര്ണ്യതേ ചേയം കഥാ പീയൂഷസോദരാ ൨൫.
ദേവർഷേ, ഈ കഥ അമൃതത്തിൻറെ സഹോദരിയെപ്പോലെയാണ്, അതിനാൽ ഞാൻ പറയുകയാണ്.
ഭഗവാന്സ്വാം സതീം ഭാര്യാം വധാര്ഥം ചാപി താരകമ് ൨൫.
ഭഗവാൻ തന്റെ ഭാര്യയായ സതിയും, താരകനെയും നശിപ്പിക്കാൻ ഉദ്ദേശിച്ചു.
ത്വയൈവോക്തം സ വിരഹാത്സത്യാസ്തപ്യതി വൈ തപഃ ൨൫.
നീ തന്നെയാണ് പറഞ്ഞത്: സതിയോട് വേർപിരിഞ്ഞ ദു:ഖത്തിൽ അവൻ തപസ്സ് ചെയ്യുന്നു എന്ന്.
സത്യമേതത്പുരാ പാര്ഥ ഭവസ്യേദം മനീഷിതമ് ൨൫.
പാർഥാ, ഇത് സത്യമാണ്; മുമ്പ് ഭവന്റെ മനസ്സിൽ ഇങ്ങനെയായിരുന്നു.
തപോ വിനാ ശുദ്ധദേഹോ ന കഥംചന ജായതേ ൨൫.
തപസ്സ് ഇല്ലാതെ ശുദ്ധമായ ശരീരം ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകില്ല.
മഹത്കര്മാണി യാനീഹ തേഷാം മൂലം സദാ തപഃ ൨൫.
ഇവിടെ നടക്കുന്ന എല്ലാ മഹത്തായ പ്രവൃത്തികൾക്കും തപസ്സ് തന്നെയാണ് ആധാരം.
ഏതസ്മാത്കാരണാദ്ദേവോ ദര്പിതം തം ദദാഹ തു ൨൫.
ഈ കാരണത്താൽ ദേവൻ, അഹങ്കാരമുള്ളവനെ ദഹിപ്പിച്ചു.