ബലിനാ ദാനവേംദ്രേണ മഹേംദ്രോ യുയുധേ തദാ ൧൩.
അപ്പോൾ ദാനവരാജാവായ ബലിയുമായി ഇന്ദ്രൻ യുദ്ധം ചെയ്തു.
നൈര്ഋതഃ പ്രഘസേനൈവ പാശീ കുംഭേന സംഗതഃ ൧൩.
നൈരൃതൻ പ്രഘാസനോടും, പാശധാരി കുംഭനോടും യുദ്ധം ചെയ്തു.
സോമേന സഹ രാഹുശ്ച യുദ്ധം ചക്രേ സുദാരുണമ് സംപര്കാദമൃസ്യൈവ യഥാ രാഹുസ്തഥാഽഭവത്॥ ൧൩.
രാഹു ചന്ദ്രനോടൊപ്പം അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ യുദ്ധം നടത്തി; രാഹുവിന് ചന്ദ്രനോടുള്ള സമ്പർക്കം സഹിക്കാനാവാത്തതുപോലെ തന്നെയായിരുന്നു അത്.
താനി സര്വാണി ദൃഷ്ടാനി ശംഭുനാ പരമേഷ്ഠിനാ അസുരാണാം സുരാണാം ച സര്വേഷാമപി വല്ലഭഃ॥ ൧൩.
ഈ സംഭവങ്ങൾ എല്ലാം ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും പ്രിയനായ പരമേശ്വരൻ ശംഭു കണ്ടു.
ഏവമുക്തസ്തദാ രാഹുഃ പ്രണമ്യ ശിരസാ ശിവമ് ൧൩.
അപ്പോൾ രാഹു ശിവനെ അഭിവാദ്യം ചെയ്ത് തലകുനിഞ്ഞു.
തേന തസ്യ ഹി ജാതാനി ശിരാംസി സുബഹൂന്യപി ബബംധ ശംഭുഃ ശിരസി ശിരോഭൂഷണവത്കൃതമ്॥ ൧൩.
അതിനാൽ അവനു അനേകം തലകൾ ഉണ്ടായി, ശംഭു അവയെ തന്റെ തലയിൽ അലങ്കാരമായി ധരിച്ചു.
അശനാത്കാലകൂടസ്യ നീലകംഠോഽഭവത്തദാ ൧൩.
കാലകൂട്ടവിഷം കുടിച്ചതിനാൽ അപ്പോൾ ശിവൻ നീലകണ്ഠനായി.
ദധാര ശിരസാ താം ച മുണ്ഡമാലാം മഹേശ്വരഃ॥ ൧൩.
മഹേശ്വരൻ ആ തലമാല തന്റെ തലയിലിട്ടു ധരിച്ചു.
തയാ സ്രജാഽസൌ ശുശുഭേ മഹാത്മാ ദേവാദിദേവസ്ത്രിപുരാംതകോ ഹരഃ ൧൩.
ആ മാലയാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട മഹാത്മാവും ദേവാദിദേവനും ത്രിപുരസംഹാരിയും ആയ ഹരൻ അത്യന്തം ഭംഗിയായി തിളങ്ങി.
ഗംഗാ ധൃതാ യേന ശിരസ്സുമധ്യേ ചംദ്രം ച ചൂഡേ കൃതവാന്ഭയാപഹഃ ൧൩.
ഗംഗയെ തലയിലേറ്റി, ചന്ദ്രനെ ചൂടയിൽ വെച്ച ഭയങ്ങൾ നീക്കുന്നവൻ ആണവൻ.
ജല്പംതി നാനാഗമഭേദൈര്മീമാംസമാനാശ്ച ഭവംതി മൂകാഃ ൧൩.
വിവിധ വ്യാഖ്യാനങ്ങളാൽ വാദിച്ചും ചർച്ച ചെയ്തും സംസാരിക്കുന്നവർ ഒടുവിൽ മൗനമായിത്തീരും.
ശിവം ഹി നിത്യം പരമാത്മദൈവം വേദൈകവേദ്യം പരമാത്മദിവ്യമ് ൧൩.
ശിവൻ എപ്പോഴും ശാശ്വതനും പരമാത്മാവും ദൈവസ്വരൂപവുമാണ്; വേദം അറിയേണ്ടത് അവനെയാണ്, അവൻ പരമദൈവവും ദിവ്യാത്മാവുമാണ്.
യേനൈവ സൃഷ്ടം വിധൃതം ച യേന യേന ശ്രിതം യേന കൃതം സമഗ്രമ് ൧൩.
ലോകം സൃഷ്ടിക്കുകയും നിലനിര്ത്തുകയും അതില് പ്രവേശിക്കുകയും മുഴുവനായി സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തവനാണ് —
ആഢ്യോ വാപി ദരിദ്രോ വാ ഉത്തമോ ഹ്യധമോഽപി വാ ൧൩.
ഏതെങ്കിലും ഒരാള് സമ്പന്നനോ ദരിദ്രനോ, ഉന്നതനോ താഴ്ന്നവനോ ആയാലും —
യോ വാ പരകൃതാം പൂജാം ശിവസ്യോപരി ശോഭിതാമ് ൧൩.
ശിവനോടു മറ്റൊരാള് ചെയ്ത ഭക്തിപൂര്വ്വമായ പൂജ പോലും അര്പ്പിക്കുന്നവന് —
യേ ദീപമാലാം കുര്വംതി കാര്തിക്യാം ശ്രദ്ധയാന്വിതാഃ താവദ്യുഗസഹസ്രാണി ദാതാ സ്വര്ഗേ മഹീയതേ॥ ൧൩.
കാര്ത്തിക മാസത്തില് വിശ്വാസത്തോടെ ദീപങ്ങള് നിരത്തി അര്പ്പിക്കുന്നവര്ക്ക്, അര്പ്പിച്ചവന് ആയിരക്കണക്കിന് യുഗങ്ങളോളം സ്വര്ഗത്തില് മഹത്വം ലഭിക്കും.
കൌസുംഭതൈലസംയുക്താ ദീപാ ദത്താഃ ശിവാലയേ ൧൩.
കുസുംബം എണ്ണയിട്ടു ശിവക്ഷേത്രത്തില് അര്പ്പിക്കുന്ന ദീപങ്ങള് —
അതസീതൈലസംയുക്താ ദീപാ ദത്താഃ ശിവാലയേ ൧൩.
അതസി എണ്ണയിട്ടു ശിവക്ഷേത്രത്തില് അര്പ്പിക്കുന്ന ദീപങ്ങള് —
ജ്ഞാനിനോഽപി ഹി ജായംതേ ദീപദാനഫലേന ഹി॥ ൧൩.
ദീപം അര്പ്പിക്കുന്നതിന്റെ ഫലത്താല് ജ്ഞാനികള്ക്കുപോലും വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകും.
തിലതൈലേന സംയുക്താ ദീപാ ദത്താഃ ശിവാലയേ ൧൩.
എള്ളെണ്ണയിട്ടു ശിവക്ഷേത്രത്തില് അര്പ്പിക്കുന്ന ദീപങ്ങള് —
ഘൃതാക്താ യൈഃ കൃതാ ദീപാ ദീപിതാശ്ച ശിവാലയേ ൧൩.
നെയ്യ് പുരട്ടിയ ദീപങ്ങള് ശിവക്ഷേത്രത്തില് നിര്മ്മിച്ച് തെളിയിക്കുന്നവര് —
കര്പൂരാഗുരുധൂപൈശ്ച യേ യജംതി സദാ ശിവമ് തേ പ്രാപ്നുവംതി സായുജ്യം നാത്ര കാര്യാ വിചാരണാ॥ ൧൩.
കർപ്പൂരം, അഗരു, ധൂപം എന്നിവകൊണ്ട് ശിവനെ എപ്പോഴും ആരാധിക്കുന്നവര് അവനോടൊപ്പം ഐക്യമായെത്തും — ഇതില് സംശയമില്ല.
ഏകകാലം ദ്വികാലം വാ ത്രികാലം യേ ഹ്യതംദ്രിതാഃ ൧൩.
ഒറ്റപ്രാവശ്യം, രണ്ടുപ്രാവശ്യം, അല്ലെങ്കില് മൂന്നു പ്രാവശ്യം ആലസ്യമില്ലാതെ ആരാധിക്കുന്നവര് —
രുദ്രാക്ഷധാരണം യേ ച കുര്വംതി ശിവപൂജനേ തേഷാം യത്സുകൃതം സര്വമനംതം ഭവതി ദ്വിജാഃ॥ ൧൩.
ശിവപൂജയ്ക്കിടെ രുദ്രാക്ഷമാല ധരിക്കുന്നവര്ക്ക് അവരുടെ എല്ലാ സുകൃതങ്ങളും അനന്തമാകും, ദ്വിജന്മാരേ.
രുദ്രാക്ഷാ യേ ശിവേനോക്താസ്താച്ഛൃണുധ്വം ദ്വിജോത്തമാഃ ഏതേഷാം ദ്വൌ ച വിജ്ഞേയൌ ശ്രേഷ്ഠൌ താരയിതും ദ്വിജാഃ॥ ൧൩.
ശിവന് പറഞ്ഞ രുദ്രാക്ഷങ്ങളെക്കുറിച്ച് കേള്ക്കൂ, ദ്വിജശ്രേഷ്ഠന്മാരേ. അവയില് രണ്ടെണ്ണം ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠം, മോക്ഷത്തിന് സഹായകരം.
രുദ്രാക്ഷാണാം പംചമുഖഖസ്തഥാ ചൈകമുഖഃ സ്മൃതഃ രുദ്രലോകം ച ഗച്ഛംതി മോദന്തേ രുദ്രസംനിധൌ॥ ൧൩.
രുദ്രാക്ഷങ്ങളില് അഞ്ചുമുഖവും ഒറ്റമുഖവുമാണ് പ്രശസ്തം; അവ ധരിക്കുന്നവര് രുദ്രലോകത്തിലെത്തിയും രുദ്രന്റെ സാന്നിധ്യത്തില് ആനന്ദിക്കും.
ജപസ്തപഃ ക്രിയാ യോഗഃ സ്നാനം ദാനാര്ചനാദികമ് ൧൩.
ജപം, തപസ്സ്, കര്മ്മങ്ങള്, യോഗം, സ്നാനം, ദാനം, അര്ച്ചന —
ശുനഃ കംഠനിബദ്ധോഽപി രുദ്രാക്ഷോ യദി വര്തതേ ൧൩.
പട്ടിയുടെ കഴുത്തില് പോലും രുദ്രാക്ഷം കെട്ടിയാലും —
തഥാ രുദ്രാക്ഷസംബംധാത്പാപമപിക്ഷയം വ്രജേത് ൧൩.
അങ്ങനെ രുദ്രാക്ഷവുമായി ബന്ധം വന്നാല് പാപം പോലും നശിക്കും.
ത്രിപുണ്ഡ്രധാരണം യേഷാം വിഭൂത്വാ മന്ത്രപൂതയാ ൧൩.
മന്ത്രശുദ്ധിയോടെ വിഭൂതി കൊണ്ട് ത്രിപുണ്ഡ്രം ധരിക്കുന്നവര്ക്ക് —