തേ വിഷ്ണുനാ ഹ്യനുജ്ഞാതാ അസുരാന്പ്രതി വൈ രുഷാ ൧൩.
വിഷ്ണുവിന്റെ അനുമതിയോടെ അവർ അസുരന്മാരുടെ നേരെ കോപത്തോടെ മുന്നേറി.
തേഷാം ബോരമഭൂദ്യുദ്ധം ദേവാനാം ദാനവൈഃ സഹ ൧൩.
അവർക്കിടയിൽ, ദേവന്മാരും ദാനവന്മാരും തമ്മിൽ മഹായുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
ശരധാരാന്വിതം സര്വം ബഭൂവ പരമാദ്ഭുതമ് ൧൩.
എല്ലായിടവും അമ്പുകളുടെ പ്രവാഹം നിറഞ്ഞു, അതൊരു അത്ഭുതം തന്നെയായിരുന്നു.
തതോ നിമിഷമാത്രേണ ശരഘാതയുതാ ഭവന് ൧൩.
അപ്പോൾ ഒരു നിമിഷംകൊണ്ട് അവരെ അമ്പുകളുടെ മഴയാൽ മൂടി.
വിധ്യമാനാസ്തഥാ കേചിദ്വിവിധുശ്ചാപരാന്രണേ ൧൩.
അങ്ങ് യുദ്ധഭൂമിയിൽ ചിലരെ കൊല്ലപ്പെടുകയും, മറ്റു ചിലർ വിവിധ രീതികളിൽ പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്തു.
ക്ഷുരപ്രഹാരിതാഃ കേചിദ്ദൈത്യാ ദാനവരാക്ഷസാഃ ൧൩.
അവിടെ ദൈത്യന്മാരും ദാനവന്മാരും രാക്ഷസന്മാരും ചിലർ അത്യന്തം മൂർച്ചയുള്ള ആയുധങ്ങൾകൊണ്ട് വീഴ്ത്തപ്പെട്ടു.
ഏവം ഭഗ്നം ദാനവാനാം ച സൈന്യം ദൃഷ്ട്വാ ദേവാ ഗര്ജമാനാഃ സമംതാത് ൧൩.
ഇങ്ങനെ ദാനവസൈന്യം തകർന്ന് കിടക്കുന്നത് കണ്ട ദേവന്മാർ ചുറ്റും മുഴുവൻ ഗർജിച്ചു.
ശംഖവാദിത്രഘോഷേണ പൂരിതം ച ജഗത്ത്രയമ് ൧൩.
ശംഖവും മറ്റ് വാദ്യോപകരണങ്ങളുടെയും ശബ്ദം മൂലമാകാശം മുഴുവൻ മൂന്നു ലോകങ്ങളും നിറഞ്ഞു.
ബലിപ്രഭൃതയഃ സര്വേ സംഭ്രമേണോത്ഥിതാഃ പുനഃ ൧൩.
ബലി അടക്കം എല്ലാ നായകരും ആശങ്കയോടെ വീണ്ടും എഴുന്നേറ്റു.
ദ്വംദ്വയുദ്ധം സുതുമുലം ദേവാനാം ദാനവൈഃ സഹ ൧൩.
ദേവന്മാരും ദാനവന്മാരും തമ്മിൽ അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ ഒരു ഇരട്ടയുദ്ധം ആരംഭിച്ചു.
ബലിനാ ദാനവേംദ്രേണ മഹേംദ്രോ യുയുധേ തദാ ൧൩.
അപ്പോൾ ദാനവരാജാവായ ബലിയുമായി ഇന്ദ്രൻ യുദ്ധം ചെയ്തു.
നൈര്ഋതഃ പ്രഘസേനൈവ പാശീ കുംഭേന സംഗതഃ ൧൩.
നൈരൃതൻ പ്രഘാസനോടും, പാശധാരി കുംഭനോടും യുദ്ധം ചെയ്തു.
സോമേന സഹ രാഹുശ്ച യുദ്ധം ചക്രേ സുദാരുണമ് സംപര്കാദമൃസ്യൈവ യഥാ രാഹുസ്തഥാഽഭവത്॥ ൧൩.
രാഹു ചന്ദ്രനോടൊപ്പം അത്യന്തം ഭയങ്കരമായ യുദ്ധം നടത്തി; രാഹുവിന് ചന്ദ്രനോടുള്ള സമ്പർക്കം സഹിക്കാനാവാത്തതുപോലെ തന്നെയായിരുന്നു അത്.
താനി സര്വാണി ദൃഷ്ടാനി ശംഭുനാ പരമേഷ്ഠിനാ അസുരാണാം സുരാണാം ച സര്വേഷാമപി വല്ലഭഃ॥ ൧൩.
ഈ സംഭവങ്ങൾ എല്ലാം ദേവന്മാരുടെയും അസുരന്മാരുടെയും പ്രിയനായ പരമേശ്വരൻ ശംഭു കണ്ടു.
ഏവമുക്തസ്തദാ രാഹുഃ പ്രണമ്യ ശിരസാ ശിവമ് ൧൩.
അപ്പോൾ രാഹു ശിവനെ അഭിവാദ്യം ചെയ്ത് തലകുനിഞ്ഞു.
തേന തസ്യ ഹി ജാതാനി ശിരാംസി സുബഹൂന്യപി ബബംധ ശംഭുഃ ശിരസി ശിരോഭൂഷണവത്കൃതമ്॥ ൧൩.
അതിനാൽ അവനു അനേകം തലകൾ ഉണ്ടായി, ശംഭു അവയെ തന്റെ തലയിൽ അലങ്കാരമായി ധരിച്ചു.
അശനാത്കാലകൂടസ്യ നീലകംഠോഽഭവത്തദാ ൧൩.
കാലകൂട്ടവിഷം കുടിച്ചതിനാൽ അപ്പോൾ ശിവൻ നീലകണ്ഠനായി.
ദധാര ശിരസാ താം ച മുണ്ഡമാലാം മഹേശ്വരഃ॥ ൧൩.
മഹേശ്വരൻ ആ തലമാല തന്റെ തലയിലിട്ടു ധരിച്ചു.
തയാ സ്രജാഽസൌ ശുശുഭേ മഹാത്മാ ദേവാദിദേവസ്ത്രിപുരാംതകോ ഹരഃ ൧൩.
ആ മാലയാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട മഹാത്മാവും ദേവാദിദേവനും ത്രിപുരസംഹാരിയും ആയ ഹരൻ അത്യന്തം ഭംഗിയായി തിളങ്ങി.
ഗംഗാ ധൃതാ യേന ശിരസ്സുമധ്യേ ചംദ്രം ച ചൂഡേ കൃതവാന്ഭയാപഹഃ ൧൩.
ഗംഗയെ തലയിലേറ്റി, ചന്ദ്രനെ ചൂടയിൽ വെച്ച ഭയങ്ങൾ നീക്കുന്നവൻ ആണവൻ.
ജല്പംതി നാനാഗമഭേദൈര്മീമാംസമാനാശ്ച ഭവംതി മൂകാഃ ൧൩.
വിവിധ വ്യാഖ്യാനങ്ങളാൽ വാദിച്ചും ചർച്ച ചെയ്തും സംസാരിക്കുന്നവർ ഒടുവിൽ മൗനമായിത്തീരും.
ശിവം ഹി നിത്യം പരമാത്മദൈവം വേദൈകവേദ്യം പരമാത്മദിവ്യമ് ൧൩.
ശിവൻ എപ്പോഴും ശാശ്വതനും പരമാത്മാവും ദൈവസ്വരൂപവുമാണ്; വേദം അറിയേണ്ടത് അവനെയാണ്, അവൻ പരമദൈവവും ദിവ്യാത്മാവുമാണ്.
യേനൈവ സൃഷ്ടം വിധൃതം ച യേന യേന ശ്രിതം യേന കൃതം സമഗ്രമ് ൧൩.
ലോകം സൃഷ്ടിക്കുകയും നിലനിര്ത്തുകയും അതില് പ്രവേശിക്കുകയും മുഴുവനായി സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തവനാണ് —
ആഢ്യോ വാപി ദരിദ്രോ വാ ഉത്തമോ ഹ്യധമോഽപി വാ ൧൩.
ഏതെങ്കിലും ഒരാള് സമ്പന്നനോ ദരിദ്രനോ, ഉന്നതനോ താഴ്ന്നവനോ ആയാലും —
യോ വാ പരകൃതാം പൂജാം ശിവസ്യോപരി ശോഭിതാമ് ൧൩.
ശിവനോടു മറ്റൊരാള് ചെയ്ത ഭക്തിപൂര്വ്വമായ പൂജ പോലും അര്പ്പിക്കുന്നവന് —
യേ ദീപമാലാം കുര്വംതി കാര്തിക്യാം ശ്രദ്ധയാന്വിതാഃ താവദ്യുഗസഹസ്രാണി ദാതാ സ്വര്ഗേ മഹീയതേ॥ ൧൩.
കാര്ത്തിക മാസത്തില് വിശ്വാസത്തോടെ ദീപങ്ങള് നിരത്തി അര്പ്പിക്കുന്നവര്ക്ക്, അര്പ്പിച്ചവന് ആയിരക്കണക്കിന് യുഗങ്ങളോളം സ്വര്ഗത്തില് മഹത്വം ലഭിക്കും.
കൌസുംഭതൈലസംയുക്താ ദീപാ ദത്താഃ ശിവാലയേ ൧൩.
കുസുംബം എണ്ണയിട്ടു ശിവക്ഷേത്രത്തില് അര്പ്പിക്കുന്ന ദീപങ്ങള് —
അതസീതൈലസംയുക്താ ദീപാ ദത്താഃ ശിവാലയേ ൧൩.
അതസി എണ്ണയിട്ടു ശിവക്ഷേത്രത്തില് അര്പ്പിക്കുന്ന ദീപങ്ങള് —
ജ്ഞാനിനോഽപി ഹി ജായംതേ ദീപദാനഫലേന ഹി॥ ൧൩.
ദീപം അര്പ്പിക്കുന്നതിന്റെ ഫലത്താല് ജ്ഞാനികള്ക്കുപോലും വീണ്ടും ജനനം ഉണ്ടാകും.
തിലതൈലേന സംയുക്താ ദീപാ ദത്താഃ ശിവാലയേ ൧൩.
എള്ളെണ്ണയിട്ടു ശിവക്ഷേത്രത്തില് അര്പ്പിക്കുന്ന ദീപങ്ങള് —